Phát hiện 15 xác ướp chim ưng không đầu trong ngôi đền Ai Cập cổ đại

Khi khai quật một ngôi đền Ai Cập cổ đại tại thành phố Berenike, các nhà khảo cổ đã phát hiện 15 xác ướp chim ưng nhưng không có đầu.


Xác ướp chim ưng được tìm thấy ở Ai Cập. (Ảnh: Creative Commons).

Nhóm nhà khảo cổ Tây Ban Nha và Ba Lan đã công bố những phát hiện của họ trong khuôn khổ dự án khảo cổ Sikait tại Berenike trên tạp chí American Journal of Archaeology.

Báo cáo cung cấp thông tin chi tiết ngôi đền mới Ai Cập cổ đại được khai quật có niên đại từ thế kỷ IV đến thế kỷ VI. Các chuyên gia đã tìm thấy 15 xác ướp chim ưng chôn xung quanh một cái bệ, hầu hết chúng đều không có đầu. Vì vậy, họ đặt tên cho ngôi đền là “Đền Chim ưng”.

“Đền Chim ưng” nằm trong Khu phức hợp phía Bắc, một trong những tòa nhà quan trọng nhất của thành phố Berenike cổ đại. Berenike là một cảng biển cổ đại đã bị bỏ hoang từ lâu trên bờ Biển Đỏ giáp với sa mạc phía Đông của Ai Cập.


Các chuyên gia đã tìm thấy 15 xác ướp chim ưng không có đầu chôn xung quanh một cái bệ.

Cơ đốc giáo đã trở thành tôn giáo chính thức được công nhận ở tất cả các vùng Đế chế La Mã, bao gồm cả Ai Cập. Tuy nhiên, “Đền Chim ưng” được xây dựng bởi người Blemmyes, một dân tộc du mục đã thành lập vương quốc của riêng họ ở Lower Nubia (miền nam Ai Cập và Sudan) vào cuối thế kỷ thứ IV.

Thể hiện tinh thần độc lập, Blemmyes vẫn trung thành với các truyền thống tôn giáo cổ đại và bảo tồn hệ thống tín ngưỡng siêu hình, trái ngược với tín ngưỡng La Mã hậu thế kỷ thứ IV.

Việc phát hiện ra ngôi đền của họ ở Berenike cho thấy Blemmyes có sự hiện diện đủ mạnh trong vùng đất La Mã để tôn sùng bất kỳ loại tôn giáo nào họ muốn, bất chấp mọi lệnh cấm có thể được ban hành từ thủ đô La Mã xa xôi.

Những khám phá trước đây ở Thung lũng sông Nile, Ai Cập cho thấy chim ưng được thờ phụng trong thời cổ đại. Tuy nhiên, đây là lần đầu tiên các nhà khảo cổ học phát hiện ra một nhóm xác ướp chim ưng được chôn cùng nhau bên trong một ngôi đền.


Ví dụ về xác ướp chim ưng. (Ảnh: Ancient Origins).

Cùng với 15 xác ướp chim ưng, các nhà khảo cổ còn khai quật được một bộ sưu tập trứng chim ưng chưa vỡ. Khám phá này thực sự chưa từng có tiền lệ.

Giới chuyên gia nhận định điều này tiết lộ một nghi lễ chưa từng được biết đến của dân tộc du mục Blemmyes. Nghi lễ này có thể liên quan đến việc thờ cúng thần Khonsu (thần Mặt trăng của Ai Cập), vị thần thường được miêu tả có đầu chim ưng, thân người.

Một phát hiện đáng chú ý được tìm thấy trong số những đồ tạo tác của ngôi đền là tấm bia có dòng chữ “Luộc đầu ở đây là sai trái”. Lời thông báo này đề cập đến việc luộc đầu của những con vật được tìm thấy trong ngôi đền, một hành động bị coi là phạm tội.


Tấm bia được tìm thấy trong số những đồ tạo tác của ngôi đền. (Ảnh: Ancient Origins).

Giáo sư Joan Oller Guzmán, trưởng dự án Sikait, cho biết: “Tất cả những yếu tố này chỉ ra các hoạt động nghi lễ căng thẳng kết hợp truyền thống Ai Cập với những đóng góp của dân tộc Blemmyes.

Các nghi lễ này được duy trì bởi một cơ sở thần học có thể liên quan đến việc thờ cúng thần Khonsu (thần Mặt trăng của Ai Cập). Những khám phá này giúp chúng ta mở rộng kiến thức về Blemmyes, những người bán du mục sống ở sa mạc phía Đông trong thời kỳ Đế chế La Mã suy tàn”.

TIN CŨ HƠN
Gặp điều kỳ quặc này, bạn có thể là

Gặp điều kỳ quặc này, bạn có thể là "con lai" của loài người khác

Các nhà khoa học đã phát hiện thêm một khác biệt giữa những người Homo sapiens thuần chủng và những người có liên quan đến cuộc hôn phối dị chủng với một loài người khác tận 60.000 năm trước.

Đăng ngày: 11/03/2026
Hãi hùng mộ cổ nữ ma cà rồng còn nguyên

Hãi hùng mộ cổ nữ ma cà rồng còn nguyên "phong ấn"

Một ngôi mộ ma cà rồng thế kỷ XVII-XVIII vừa được khai quật ở Ba Lan, bên trong là hài cốt nữ giới với chiếc liềm trên cổ để ngăn cô trở lại với thế giới.

Đăng ngày: 10/03/2026
Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Nhà sử học người Anh Bethany Hughes nói về “một khoảng trống lớn đáng kể” bên trong Đại kim tự tháp Giza trên kênh Channel 5 và gọi đây là “phát hiện của cả đời người”, khi được phép đến rất gần khoảng trống này.

Đăng ngày: 03/03/2026
Những điều chưa biết về khủng long

Những điều chưa biết về khủng long

Khủng long chính là 1 trong những sinh vật cổ đại nổi tiếng nhất trên Trái Đất, với vô vàn bí ẩn thú vị đang dần được khám phá đến tận ngày nay.

Đăng ngày: 02/03/2026
Nguyên nhân sốc khiến đế chế Maya bốc hơi: Cảnh báo về tận thế có thật

Nguyên nhân sốc khiến đế chế Maya bốc hơi: Cảnh báo về tận thế có thật

Một nhóm nghiên cứu đã kết hợp rất nhiều hồ sơ lịch sử với các phân tích mới về hài cốt người Maya trong thời kỳ cuối của đế chế, chỉ ra một dạng ngày tận thế mà chính chúng ta cũng có thể đối mặt trong tương lai.

Đăng ngày: 27/02/2026
Sự thật về

Sự thật về "người mẹ lai giữa 2 loài" của nhiều người châu Á

Các nhà khoa học đã giải trình tự DNA thành công mảnh hài cốt của một cá thể mang đặc điểm giống như lai giữa 2 loài người khác nhau được khai quật từ hang Hươu Đỏ (Vân Nam - Trung Quốc).

Đăng ngày: 20/02/2026
Chuyên gia phục dựng thành công hình ảnh đệ nhất mỹ nam trong lịch sử Trung Quốc

Chuyên gia phục dựng thành công hình ảnh đệ nhất mỹ nam trong lịch sử Trung Quốc

Hình ảnh phục dựng của Lan Lăng Vương khiến dân tình trầm trồ công nhận nhan sắc xứng đáng làm một trong tứ đại mỹ nam.

Đăng ngày: 15/02/2026
Khoa Học News