Phát hiện về lá đòng giúp cải thiện hiệu suất cây lúa

Sự khác biệt trong khả năng quang hợp của lá đòng giữa các giống lúa khác nhau mở ra cơ hội lai tạo cây trồng cho năng suất cao hơn.

Ở cây lúa, lá đòng đâm chồi sau cùng, biểu thị cho sự chuyển đổi từ giai đoạn sinh trưởng sang sản xuất hạt. Quá trình quang hợp ở lá này cung cấp phần lớn lượng carbohydrate cần thiết cho sự hình thành hạt, vì vậy nó là cơ quan quan trọng nhất quyết định năng suất của cây lúa.

Trong một nghiên cứu mới xuất bản trên tạp chí Experimental Botany, các nhà khoa học từ Đại học Illinois của Mỹ và Viện Nghiên cứu Lúa Quốc tế (IRRI) lần đầu tiên phát hiện ra rằng, lá đòng ở một số giống lúa có khả năng chuyển đổi ánh sáng và carbon dioxide thành carbohydrate tốt hơn những giống khác.

Trong thí nghiệm, nhóm nghiên cứu đã chọn ra 6 giống lúa đại điện cho phạm vi biến đổi di truyền để phân tích, nhằm xác định xem giữa chúng có sự khác biệt về khả năng đối phó với biến động của ánh sáng hay không. Vì gió, mây và chuyển động của Mặt trời gây ra dao động thường xuyên về mức độ ánh sáng, việc lá cây điều chỉnh quang hợp như thế nào trước những thay đổi này có ảnh hưởng lớn đến năng suất.


Những cây lúa trong thí nghiệm được trồng bên trong nhà kính. (Ảnh: Liana Acevedo-Siaca/Phys).

Nhóm nghiên cứu nhận thấy lá đòng của một giống lúa được chọn quang hợp nhanh gấp gần hai lần (185%) so với giống quang hợp chậm nhất. Lá đòng của một giống lúa hàng đầu khác còn có thể cố định thêm 152% lượng đường. Họ cũng nhận thấy sự khác biệt lớn (77%) về lượng nước mà lá đòng ở các giống lúa khác nhau trao đổi lấy carbon dioxide để cung cấp năng lượng cho quá trình quang hợp.

Bên cạnh đó, hiệu quả sử dụng nước của lá đòng tương quan với hiệu quả sử dụng nước của cây lúa trong quá trình phát triển trước đó, cho thấy sự điều chỉnh ở các giai đoạn phát triển non của lúa có thể góp phần cải thiện năng suất.

Tác giả chính của nghiên cứu Stephen Long từ Đại học Illinois nhấn mạnh những phát hiện mới về lá đòng sẽ mở ra cơ hội lai tạo giống lúa năng suất cao trong tương lai. Ở giai đoạn tiếp theo, Long cùng các cộng sự muốn tập trung vào những thí nghiệm "ngoài đồng ruộng" để có thể cải thiện năng suất của các giống lúa trong thực tế chứ không phải trong phòng thí nghiệm.

TIN CŨ HƠN
Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Loài hoa tuyệt đẹp, nhưng có thể giết người trong tích tắc

Sở hữu vẻ đẹp nổi bật và thu hút nhưng loài hoa bao tay chồn (Foxglove) lại có thể giết người trong chớp mắt với độc tính cao

Đăng ngày: 03/03/2026
14 cây có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh nhân loại

14 cây có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh nhân loại

Nhiều cây cổ thụ có tuổi thọ lâu đời hơn cả nền văn minh loài người, sống sót sau nhiều biến đổi địa chất và khí hậu trên Trái Đất.

Đăng ngày: 01/03/2026
3 loài trúc

3 loài trúc "kỳ lạ" có nguy cơ tuyệt chủng ở Việt Nam

Trúc là một loài cây rất thân quen trong đời sống người Việt và mang tính biểu tượng cao. Nhiều đồ vật có niên đại hàng trăm năm được mô phỏng từ hình tượng cây trúc hoá long.

Đăng ngày: 28/02/2026
Sự thật về châu chấu mà ít người biết

Sự thật về châu chấu mà ít người biết

Châu chấu là một loài côn trùng, nằm trong phân bộ chứa các côn trùng ăn lá, thuộc bộ cánh thẳng, đầu tròn, thân mập, nhảy giỏi và đặc biệt ăn hại cây xanh.

Đăng ngày: 26/02/2026
Top 8 loài hoa đắt đỏ nhất hành tinh, có tiền cũng chưa chắc mua được

Top 8 loài hoa đắt đỏ nhất hành tinh, có tiền cũng chưa chắc mua được

Thậm chí có loài hoa hiếm tới mức chưa ai có thể định giá được nó.

Đăng ngày: 14/02/2026
Loại đào

Loại đào "tiến vua" có gì đặc biệt mà có giá bán tới hàng chục, hàng trăm triệu đồng?

Đào Thất thốn là một loại đào cảnh cổ, hiếm và có sức sống rất mãnh liệt. Cây có dáng lùn, lá to, dài, có màu xanh đậm, từ gốc đến cành đều sùi phồng, nổi những u, mấu xù xì tạo nên vẻ cổ kính, phong trần.

Đăng ngày: 08/02/2026
Cách chọn mua cây quất đẹp, bền, nhiều tài lộc đón Tết

Cách chọn mua cây quất đẹp, bền, nhiều tài lộc đón Tết

Chơi quất ngày tết là nét truyền thống của dân việt trong ngày tết, là biểu tượng của sự sung túc, thành đạt trong năm mới.

Đăng ngày: 08/02/2026
Khoa Học News