"Quy luật 5 giây" sai lầm về thực phẩm nhiễm khuẩn

Nhiều người tin rằng thức ăn rơi xuống đất và được nhặt lên trong vòng 5 giây thì vẫn có thể ăn được, nhưng một nghiên cứu gần đây phủ nhận điều này.

Theo Science Alert, sau khi tiến hành nhiều thí nghiệm, nhóm nghiên cứu trường Đại học Rutgers, New Jersey, Hoa Kỳ tiết lộ sự thật về "quy luật 5 giây" trong báo cáo đăng trên tạp chí Applied and Environmental Microbiology hôm 2/9.

"Chúng tôi quyết định nghiên cứu vấn đề này vì đây là một quan niệm phổ biến. Đề tài có vẻ bình thường nhưng chúng tôi muốn đưa ra kết luận trên cơ sở khoa học", Donald Schaffner, giáo sư và chuyên gia khoa học thực phẩm chia sẻ.

"Quy luật 5 giây" cho rằng khi thức ăn rơi xuống đất, nếu được nhặt lên nhanh chóng thì nó vẫn có thể sử dụng an toàn bởi vi khuẩn cần thời gian để di chuyển. Tuy nhiên, bằng cách xét nghiệm nhiều loại thức ăn rơi trên những bề mặt khác nhau để tính tốc độ lây lan của vi khuẩn, nhóm nghiên cứu phát hiện chúng có thể bám vào đồ ăn trong chưa đầy một giây.


Vi khuẩn có thể bám lên đồ ăn trong chưa đầy 5 giây. (Ảnh: Lori Adamski Peek).

Nhóm nghiên cứu thử nghiệm trên bốn loại bề mặt khác nhau: thép không gỉ, gạch men, gỗ và thảm. Họ nuôi vi khuẩn Enterobacter aerogenes, loại vi khuẩn an toàn, không gây bệnh, có họ với vi khuẩn Salmonella, trong phòng thí nghiệm và phủ lên các bề mặt. Sau đó, nhiều loại thức ăn như dưa hấu, bánh mì, bánh mì bơ, kẹo dẻo được thả lên các bề mặt này trong khoảng thời gian 1 giây, 5 giây, 30 giây và 300 giây.

Nhóm nghiên cứu thực hiện 128 cuộc thí nghiệm khác nhau lặp lại trong 20 lần, tổng cộng là 2.560 phép đo để phân tích mức độ nhiễm khuẩn của từng mẫu thực phẩm. Kết quả cho thấy vi khuẩn lây lan lên thức ăn ngay lập tức chứ không cần đến 5 giây. Nhân tố lớn nhất liên quan tới sự truyền nhiễm vi khuẩn là độ ẩm của thức ăn, kế đó là loại bề mặt nó rơi xuống. Thời gian thực phẩm ở trên bề mặt càng lâu, vi khuẩn bám càng nhiều.

"Vi khuẩn không có chân, chúng di chuyển nhờ hơi nước. Thực phẩm càng ướt thì càng dễ nhiễm khuẩn. Ngoài ra, thời gian tiếp xúc kéo dài làm tăng lượng vi khuẩn bám vào thức ăn", Schaffner giải thích.

Nhóm nghiên cứu cho biết dù thức ăn nhiễm khuẩn nhiều hơn trong thời gian dài nhưng trong vòng 5 giây, vi khuẩn vẫn có thể bám lên thực phẩm, đặc biệt là những thực phẩm ướt, dính như kẹo hay dưa hấu. Đây là những thực phẩm có mức độ nhiễm khuẩn cao nhất trong các thí nghiệm.

"Quy luật 5 giây là một sự đơn giản hóa thái quá về điều thực sự xảy ra khi vi khuẩn bám từ bề mặt sang thức ăn. Chúng có thể truyền nhiễm ngay lập tức", Schaffner khẳng định.

Điều thú vị là thức ăn rơi trên thảm an toàn nhất so với các bề mặt khác do cấu tạo của thảm làm giảm tối đa sự tiếp xúc với thực phẩm.

TIN CŨ HƠN
Cách chọn lá dong và nguyên liệu gói bánh chưng

Cách chọn lá dong và nguyên liệu gói bánh chưng

Chọn nguyên liệu làm bánh chưng là một trong những công đoạn quan trọng, quyết định đến chiếc bánh chưng ngày Tết có được thơm ngon hay không.

Đăng ngày: 03/02/2026
Lupus ban đỏ - Căn bệnh nguy hiểm ít được biết đến

Lupus ban đỏ - Căn bệnh nguy hiểm ít được biết đến

Hệ miễn dịch giúp cơ thể chống lại sự xâm nhập của tác nhân lạ. Mắc lupus ban đỏ hệ thống, hệ thống miễn dịch mất khả năng phân biệt lạ - quen và chống lại cơ thể.

Đăng ngày: 01/02/2026
Lý do bạn nên thường xuyên cho gia đình ăn rau cải cúc vào mùa đông

Lý do bạn nên thường xuyên cho gia đình ăn rau cải cúc vào mùa đông

Mỗi khi trời trở lạnh, người ta lại thèm thuồng mùi vị thơm ngon dễ chịu của cải cúc được chế biến thành những món ăn nóng hổi, cho hợp tiết trời.

Đăng ngày: 01/02/2026
Dù thích ăn mứt Tết tới mấy bạn cũng nhất định phải nắm rõ những điều này!

Dù thích ăn mứt Tết tới mấy bạn cũng nhất định phải nắm rõ những điều này!

Một hộp mứt Tết “chất lượng” là phải có khoảng chục loại hương vị khác nhau, màu sắc phải hài hoà, bao bì phải bắt mắt, hấp dẫn.

Đăng ngày: 27/01/2026
Biết ngay kẻo muộn: Bánh Trung thu có thể béo đến mức nào?

Biết ngay kẻo muộn: Bánh Trung thu có thể béo đến mức nào?

Trung thu sắp đến rồi, lại đến mùa chúng ta tha hồ được ăn bánh. Nhưng bánh Trung thu có thể béo đến mức nào, bạn biết chưa?

Đăng ngày: 13/01/2026
Mộc nhĩ và những nguy hiểm tiềm ẩn

Mộc nhĩ và những nguy hiểm tiềm ẩn

Bình thường, mộc nhĩ (nấm mèo) rất lành nhưng cũng có lúc nó gây tai họa vì sự chủ quan của chính bạn.

Đăng ngày: 13/01/2026
Chế tạo thành công phôi thai nhân tạo đầu tiên trên thế giới

Chế tạo thành công phôi thai nhân tạo đầu tiên trên thế giới

Các nhà khoa học Anh chế tạo thành công phôi thai nhân tạo đầu tiên trên thế giới trong phòng thí nghiệm nhờ sử dụng tế bào gốc.

Đăng ngày: 12/01/2026
Khoa Học News