Sói đực một mình "cứu" hệ sinh thái nhờ sinh sản mạnh

Sói đực M93 sinh 34 con non, giúp nâng cao sức khỏe di truyền của quần thể sói trên đảo Royale và tăng tỷ lệ săn mồi thành công.

Năm 1997, một con sói "nhập cư" đơn độc băng qua cây cầu băng nối liền Canada với đảo Royale trong hồ Superior ở Bắc Mỹ. Theo nghiên cứu đăng trên tạp chí Science Advances hôm 23/8, sự xuất hiện của nó đã giúp phục hồi quần thể sói đang suy yếu do bệnh tật và giao phối cận huyết trên đảo, đồng thời cải thiện sức khỏe của hệ sinh thái rừng.

"Các vấn đề như giao phối cận huyết và tính đa dạng di truyền thấp là mối bận tâm lớn với giới khoa học. Nhưng đây là nghiên cứu đầu tiên cho thấy những vấn đề về di truyền này không chỉ tác động đến một quần thể nhất định và làm tăng nguy cơ tuyệt chủng mà còn ảnh hưởng lớn đến mọi loài khác", Sarah Hoy, nhà sinh thái học tại Đại học Công nghệ Michigan, thành viên nhóm nghiên cứu, cho biết.


Sói M93 (con lớn hơn, lông màu nhạt hơn đứng phía trước, gần trung tâm) cùng đồng loại. (Ảnh: John Vucetich/Đại học Công nghệ Michigan/AFP)

Những con sói đầu tiên đến đảo Royale vào cuối những năm 1940 và con mồi chính của chúng là nai sừng tấm. Đến thập niên 1980, sự xuất hiện của virus parvo ở chó khiến số lượng sói giảm từ 50 xuống còn khoảng 12. Căn bệnh sau đó đã biến mất nhưng số lượng sói không hồi phục ngay lập tức. Nguyên nhân là giao phối cận huyết dẫn đến khả năng sinh sản thành công thấp, sức khỏe giảm sút.

M93 không có họ hàng với quần thể sói cũ trên đảo. Nó còn có kích thước to lớn khác thường - một lợi thế lớn khi bảo vệ lãnh thổ hoặc hạ gục những con nai sừng tấm nặng tới 400kg. M93 nhanh chóng trở thành con đực sinh sản chính của một trong ba đàn sói trên đảo. Nó sinh ra 34 con non, giúp nâng cao đáng kể sức khỏe di truyền của quần thể và tỷ lệ hạ gục con mồi thành công.

Nai sừng tấm là động vật ăn cỏ rất phàm ăn, tiêu thụ tới 14kg thực vật mỗi ngày. Bằng cách giảm số lượng nai sừng tấm, sói giúp đưa khu rừng trở lại trạng thái cân bằng, đặc biệt là với Abies balsamea, loài cây thuộc chi Lãnh sam. Số lượng nai sừng tấm giảm giúp loài cây này phát triển với tốc độ chưa từng thấy trong nhiều thập kỷ. Điều này rất quan trọng cho việc tái tạo rừng cũng như với vô số loài động thực vật phụ thuộc vào rừng.

Lợi ích từ sự xuất hiện của M93 kéo dài khoảng một thập kỷ. Sau đó, tình hình một lần nữa xấu đi do khả năng sinh sản mạnh của nó. Năm 2008, hai năm sau khi M93 chết, 60% vốn gene của quần thể sói được thừa hưởng từ M93, khiến tình trạng suy thoái gene quay trở lại. Năm 2015, quần thể chỉ còn lại hai con sói. Đó là một cặp cha - con gái, đồng thời cũng là anh em cùng mẹ khác cha.

Một chương trình phục hồi bắt đầu vào năm 2018 đã một lần nữa mang đến sự cân bằng. Hiện tại, hòn đảo có khoảng 30 con sói và gần 1.000 con nai sừng tấm.

Với Hoy, điểm đáng chú ý là chỉ cần bổ sung một số lượng nhỏ cá thể cũng áp dụng được cho những quần thể động vật ăn thịt nguy cấp khác đang phải chịu ảnh hưởng xấu từ việc giao phối cận huyết, ví dụ như sư tử hoặc báo săn, để hồi phục hệ sinh thái theo cách tương tự. William Ripple, giáo sư sinh thái tại Đại học bang Oregon, cho rằng đây là nghiên cứu quan trọng, cho thấy các quá trình di truyền có thể làm hạn chế ảnh hưởng sinh thái của một loài chủ chốt như sói xám.

TIN CŨ HƠN
Bộ da trăn khổng lồ bỏ lại trên bờ sông gây hoang mang

Bộ da trăn khổng lồ bỏ lại trên bờ sông gây hoang mang

Người dân địa phương hoang mang khi phát hiện bộ da trăn khổng lồ bên bờ sông nổi tiếng ở London, Anh.

Đăng ngày: 31/01/2026
Bi kịch của những con chó ngao Tây Tạng

Bi kịch của những con chó ngao Tây Tạng

Nói đến giống chó ngao Tây Tạng, có lẽ nhiều người cũng biết đây là giống chó có nguồn gốc từ cao nguyên Thanh Hải - Tây Tạng (Trung Quốc), nổi tiếng với tính cách hung dữ và kích thước khổng lồ.

Đăng ngày: 30/01/2026
Những con sói ở Alaska đã ăn gì sau khi săn hết tất cả những con nai?

Những con sói ở Alaska đã ăn gì sau khi săn hết tất cả những con nai?

Tại một vùng hoãng dã của Alaska, nơi có quần thể nai chỉ khoảng 200 con. Khi loài sói bắt đầu xuất hiện tại đây, đã có nhiều dự đoán rằng chúng sẽ nhanh chóng rời khỏi đây khi săn hết nai

Đăng ngày: 30/01/2026
“Người sói” phiên bản thật 100%: Thể chất phi thường, hung hăng, tấn công cả gấu Bắc Cực

“Người sói” phiên bản thật 100%: Thể chất phi thường, hung hăng, tấn công cả gấu Bắc Cực

Dù khác biệt về ngoại hình nhưng loài động vật này vẫn sở hữu những tố chất xứng đáng với danh xưng “người sói”, đặc biệt phải kể đến bản tính hung hăng kết hợp cùng cơ thể cường tráng, khiến chúng không hề ngại gây hấn với chó sói, gấu đen và thậm chí là gấu Bắc Cực.

Đăng ngày: 29/01/2026
Kỳ lạ loại lợn nhỏ nhất thế giới tưởng chừng đã tuyệt chủng

Kỳ lạ loại lợn nhỏ nhất thế giới tưởng chừng đã tuyệt chủng

Lợn Pygmy - loài lợn nhỏ nhất thế giới có nguồn gốc từ đồng cỏ phù sa ở chân đồi của dãy Himalaya. Loài động vật này có đặc tính khá nhút nhát.

Đăng ngày: 24/01/2026
Cuộc truy diệt thỏ lớn nhất lịch sử nhân loại: Khi virus không còn tiến hóa theo lối mòn

Cuộc truy diệt thỏ lớn nhất lịch sử nhân loại: Khi virus không còn tiến hóa theo lối mòn

Nó để lại cho con người chúng ta một bài học, khi đại dịch COVID-19 vẫn còn chưa kết thúc.

Đăng ngày: 23/01/2026
Đây là lý do vì sao rắn độc bị đứt đầu vẫn có thể cắn chết người

Đây là lý do vì sao rắn độc bị đứt đầu vẫn có thể cắn chết người

Đoạn clip ghi lại phản xạ đáng sợ của một con rắn đuôi chuông cực độc sau khi bị chặt đứt đầu khiến nhiều người chứng kiến phải rùng mình.

Đăng ngày: 23/01/2026
Khoa Học News