Sự thật gây sốc: Vỏ Trái đất bị trượt bên dưới tiểu bang của Mỹ

Các nhà khoa học Mỹ khẳng định họ đã xác định được thế lực ngầm tạo nên Đứt gãy San Andreas từng đi vào phim ảnh: các mảnh vỏ Trái đất trượt qua nhau, tạo nên lửa địa ngục nung chảy cả đá.

Công trình của nhóm khoa học gia từ Đại học Nam California (USC) đã khảo sát ở độ sâu gần 70 km bên dưới bề mặt ở Parkfield, thuộc khu vực Đứt gãy San Andreas, bang California (Mỹ). Họ đã phát hiện được "công thức" mà chuỗi động đất liên hoàn nơi đây hoạt động.

Giáo sư Sylvain Barbot từ Khoa Khoa học Trái đất, Trường Đại học Dornsife về Văn thư, Nghệ thuật và Khoa học thuộc USC, cho biết phần lớn động đất ở California bắt nguồn từ nơi chỉ 16km bên trong lớp vỏ Trái đất. Nhưng rồi họ phát hiện một số chấn động sâu hơn nhiều ở khu vực Đứt gãy San Adreas. "Chúng tôi phát hiện một phần sâu của Đứt gãy San Andreas thường xuyên bị vỡ, làm tan chảy các phiến đá làm nền tảng chủ lực cho khu vực" – ông giải thích.


Đứt gãy San Andreas chụp từ trên cao - (ảnh: Ikluft/Wikimedia).

Hợp tác với tiến sĩ địa chất học nổi tiếng Lifeng Wang từ Cục Quản lý Động đất Trung Quốc, nhóm của UCS đã phát triển các mô hình toán học và dựng nên nhiều thí nghiệm dựa trên dữ liệu về hoạt động đứt gãy sâu trong vòng 300 năm qua.

Chuỗi phản ứng dây chuyền hoạt động như một "động cơ vĩnh cửu" đã được hé lộ: Khi một trận động đất lớn kết thức, các mảng kiến tạo gặp nhau ở ranh giới đứt gãy sẽ chuyển sang một giai đoạn hòa hợp, trượt qua nhau. Nhưng chính cú trượt này tạo nên một lực ma sát lớn, đẩy dần nhiệt ra ngoài, có khi lên tới trên 343 độ C.

Các tảng đá xung quanh bị nung chảy, lỏng dần và khiến lớp nền không ổn định. Khi đó các mảng kiến tạo bị đẩy trượt qua nhau quá nhanh, tiếp tục khởi động những trận động đất mới.


Mô hình của nhóm khoa học gia thể hiện các hoạt động địa chất phức tạp xảy ra ở Đứt gãy San Andreas - (ảnh do nhóm nghiên cứu cung cấp).

Đứt gãy San Andreas từng đi vào bộ phim thảm họa nổi tiếng "Khe nứt San Andreas", là một "đứt gãy chuyển dạng lục địa", độ dài khoảng 1.300 km, cắt qua California và cũng là ranh giới kiến tạo giữa mảng Thái Bình Dương và mảng Bắc Mỹ. Nó chịu trách nhiệm chính cho những trận động đất lớn xảy ra liên tục ở California và Nam San Francisco.

Mảng kiến tạo có thể hiểu như là một mảnh vỏ của Trái đất. Như các nghiên cứu trước đây đã chứng minh, vỏ Trái đất không liền lạc mà gồm 15 mảng kiến tạo. Các mảng này liên tục di chuyển tạo ra hoạt động kiến tạo mảng không ngừng nghỉ của hành tinh. Núi lửa hay động đất là những hiện tượng thiên nhiên dễ thấy nhất phản ánh hoạt động kiến tạo mảng này.

Tuy gây thảm họa, nhưng cũng chính kiến tạo mảng đã hỗ trợ Trái đất trong các phản ứng tạo ra sự sống sơ khai, cũng như góp phần tạo ra một môi trường thuận lợi để sinh sôi và tiến hóa. Trong Hệ Mặt trời, chỉ có Trái đất và mặt trăng Io của Sao Mộc là đang có hoạt động kiến tạo mảng, nhưng rất tiếc hoạt động kiến tạo trên Io sôi động quá mức cần thiết nên đã biến nó thành "Mặt trăng địa ngục".

TIN CŨ HƠN
Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày Cá tháng Tư

Nguồn gốc và ý nghĩa của ngày Cá tháng Tư

Ngày Cá tháng Tư còn được gọi là ngày nói dối, ngày nói khoác là ngày đầu tiên của tháng 4. Vào ngày này mọi người trên thế giới có thể nói khoác với nhau mà không sợ ai đó giận.

Đăng ngày: 03/04/2026
Các quốc gia ăn gì vào dịp Lễ Phục sinh?

Các quốc gia ăn gì vào dịp Lễ Phục sinh?

Lễ Phục Sinh được xem là một trong những ngày lễ quan trọng nhất trong năm của người theo Kitô giáo để tưởng niệm sự kiện phục sinh của Chúa Giêsu từ cõi chết.

Đăng ngày: 02/04/2026
Than đá được hình thành như thế nào?

Than đá được hình thành như thế nào?

Than đá là một loại đá trầm tích có màu nâu-đen hoặc đen có thể đốt cháy và thường xuất hiện trong các tầng đá gồm nhiều lớp hoặc lớp khoáng chất hay còn gọi là mạch mỏ.

Đăng ngày: 02/04/2026
Những hình phạt tử hình tàn khốc nhất lịch sử nhân loại

Những hình phạt tử hình tàn khốc nhất lịch sử nhân loại

Một số hình phạt tử hình thời xưa khiến nhiều người rùng mình ớn lạnh khi nghe đến tên của chúng.

Đăng ngày: 02/04/2026
10 hiện tượng thiên nhiên hiếm thấy

10 hiện tượng thiên nhiên hiếm thấy

Có những hiện tượng thiên nhiên bạn chưa biết đến, vì ít khi chúng xảy ra hay vì  bạn ở một vị trí địa lý không xảy ra những bất thường.

Đăng ngày: 02/04/2026
Đến Tết Hàn thực lại thắc mắc vì sao nhân đường bánh trôi không chảy ra?

Đến Tết Hàn thực lại thắc mắc vì sao nhân đường bánh trôi không chảy ra?

Hàn thực nghĩa là "thức ăn lạnh" - vì vậy ông bà ta đã sáng tạo ra món bánh trôi, bánh chay tượng trưng cho món ăn nguội để thờ cúng gia tiên, đất trời.

Đăng ngày: 01/04/2026
Những phong tục tình dục kỳ lạ trên thế giới

Những phong tục tình dục kỳ lạ trên thế giới

Nhiều phong tục tình dục kỳ lạ  có từ lâu đời vẫn đang diễn ra ở nhiều dân tộc trên thế giới cho dù cánh cửa nối họ với thế giới hiện đại đã mở ra rất nhiều.

Đăng ngày: 01/04/2026
Khoa Học News