Tàu vũ trụ NASA tìm thấy siêu núi lửa mới của Hệ Mặt trời

Thiết bị JunoCam trên tàu vũ trụ Juno của NASA đã tìm ra sự thật về đốm đen khổng lồ xuất hiện trên "hỏa ngục" của Hệ Mặt trời.

Theo Sci-News, hình ảnh mới mà tàu vũ trụ Juno gửi về Trái đất cho thấy một vùng tối màu rộng lớn nơi Mặt trăng Io của sao Mộc, được xác định là nhiều luồng dung nham và trầm tích núi lửa bao phủ một khu vực rộng khoảng 180x180 km.

Io là một trong những vệ tinh lớn nhất của sao Mộc, lớn hơn vệ tinh mang tên Mặt trăng của Trái đất một chút.

Nó được phát hiện vào đầu thế kỷ XVII bởi nhà thiên văn học lừng danh Galileo Galilei cùng với 3 Mặt trăng sao Mộc khác là Ganymede, Calisto, Europa, tạo thành nhóm 4 "Mặt trăng Galilean".


Hình ảnh mới (trái) cho thấy một siêu núi lửa mới xuất hiện và hình ảnh hồng ngoại trước đó cho thấy vô số núi lửa đang cùng lúc phun trào ở Io - (Ảnh: NASA).

Io là thiên thể có hoạt động núi lửa khủng khiếp nhất Thái Dương hệ với khoảng trên 400 ngọn núi lửa đang hoạt động.

Hoạt động núi lửa quá mạnh của Io là kết quả của nhiệt thủy triều do ma sát sinh ra bên trong vệ tinh này khi nó bị kéo giữa sao Mộc và các vệ tinh lân cận là Europa và Ganymede.

Ngọn núi lửa mới được phát hiện nằm ngay phía Nam đường xích đạo của Io.

Nó xuất hiện ở khu vực mà những hình ảnh được chụp trong sứ mệnh Galileo của NASA năm 1997 chỉ là một vùng trống trải, do vậy các nhà khoa học kết luận đó phải là một siêu núi lửa mới.

Phía Đông của ngọn núi lửa mới có màu đỏ khuếch tán từ lưu huỳnh được núi lửa phun ra ngoài không gian và rơi trở lại bề mặt Io.

Phía Tây, hai dòng dung nham đen đã phun trào, mỗi dòng dài khoảng 100 km.

Tại điểm xa nhất của dòng chảy, nơi dung nham tụ lại, nhiệt độ đã khiến vật chất đóng băng trên bề mặt bốc hơi, tạo ra hai lớp trầm tích hình tròn màu xám chồng lên nhau.

Từ độ cao hơn 2.500 km, tàu vũ trụ Juno đã chụp rõ nét tổng cộng chín luồng khí liên quan đến các đặc điểm núi lửa đang hoạt động trên Io và cả những thay đổi khác, chẳng hạn như dòng dung nham mới và các trầm tích bề mặt khác.

Đây là một phát hiện thú vị đối với NASA bởi Io rất đặc biệt. Trong Thái Dương hệ, chỉ có Mặt trăng này và Trái đất là có hoạt động núi lửa mạnh mẽ được xác nhận trong thời điểm hiện tại.

Các hoạt động địa chất sôi động là một phần không thể thiếu để khiến một hành tinh có thể phát sinh và nuôi dưỡng được sự sống.

Tuy người ta không mong tìm thấy sự sống ở Io, một thế giới mà hoạt động địa chất đã trở nên quá đà và biến thành địa ngục, nhưng nó là "phòng thí nghiệm" đặc biệt để bổ sung cho các nghiên cứu về những thế giới xa xôi khác.

TIN CŨ HƠN
Vệ tinh nhân tạo mất tích 40 năm bất ngờ quay trở lại khiến giới khoa học hoang mang

Vệ tinh nhân tạo mất tích 40 năm bất ngờ quay trở lại khiến giới khoa học hoang mang

Trong không gian tối tăm và vô biên, một vệ tinh nhân tạo đã mất tích 40 năm đã quay trở lại một cách ngoạn mục, khiến các nhà khoa học trên thế giới hết sức bàng hoàng và lo lắng.

Đăng ngày: 01/01/2026
Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Con người thường thấy Mặt Trời màu vàng nhưng thực chất, ngôi sao này phát ra ánh sáng mạnh nhất màu xanh.

Đăng ngày: 01/01/2026
Vật thể bay

Vật thể bay "xé trời" này là kỳ quan công nghệ Mỹ: Lập kỷ lục chưa từng bị phá suốt 55 năm

Đây là một trong những chương trình nghiên cứu thành công nhất trong lịch sử ngành hàng không.

Đăng ngày: 01/01/2026
Các nhà khoa học công bố phát hiện vụ nổ tia gamma mạnh nhất vũ trụ

Các nhà khoa học công bố phát hiện vụ nổ tia gamma mạnh nhất vũ trụ

Các nhà khoa học Trung Quốc ở Viện vật lý năng lượng cao (IHEP) thuộc Viện hàn lâm Khoa học Trung Quốc (CAS) phát hiện một dòng tia gamma với năng lượng lên tới 37 triệu electron volt.

Đăng ngày: 31/12/2025
Ngôi sao sáng, chuyển động trên bầu trời đêm mà bạn nhìn thấy là gì?

Ngôi sao sáng, chuyển động trên bầu trời đêm mà bạn nhìn thấy là gì?

Có những buổi đêm trời quang mây tạnh, nhìn lên cao bạn thấy có vô vàn đốm sáng lấp lánh, trong đó có một số đang di chuyển. Đó là cái gì vậy?

Đăng ngày: 31/12/2025
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 30/12/2025
Bí ẩn vụ nổ Tunguska có thể đã có lời giải, nguyên nhân thực chất là hiện tượng thiên thạch trôi dạt

Bí ẩn vụ nổ Tunguska có thể đã có lời giải, nguyên nhân thực chất là hiện tượng thiên thạch trôi dạt

Sự kiện Tunguska vẫn là vụ nổ mạnh nhất từng được lịch sử ghi lại. Nó tạo ra số năng lượng bằng 185 lần quả bom nguyên tử rơi xuống Hiroshima.

Đăng ngày: 30/12/2025
Khoa Học News