Tàu vũ trụ NASA tìm thấy siêu núi lửa mới của Hệ Mặt trời

Thiết bị JunoCam trên tàu vũ trụ Juno của NASA đã tìm ra sự thật về đốm đen khổng lồ xuất hiện trên "hỏa ngục" của Hệ Mặt trời.

Theo Sci-News, hình ảnh mới mà tàu vũ trụ Juno gửi về Trái đất cho thấy một vùng tối màu rộng lớn nơi Mặt trăng Io của sao Mộc, được xác định là nhiều luồng dung nham và trầm tích núi lửa bao phủ một khu vực rộng khoảng 180x180 km.

Io là một trong những vệ tinh lớn nhất của sao Mộc, lớn hơn vệ tinh mang tên Mặt trăng của Trái đất một chút.

Nó được phát hiện vào đầu thế kỷ XVII bởi nhà thiên văn học lừng danh Galileo Galilei cùng với 3 Mặt trăng sao Mộc khác là Ganymede, Calisto, Europa, tạo thành nhóm 4 "Mặt trăng Galilean".


Hình ảnh mới (trái) cho thấy một siêu núi lửa mới xuất hiện và hình ảnh hồng ngoại trước đó cho thấy vô số núi lửa đang cùng lúc phun trào ở Io - (Ảnh: NASA).

Io là thiên thể có hoạt động núi lửa khủng khiếp nhất Thái Dương hệ với khoảng trên 400 ngọn núi lửa đang hoạt động.

Hoạt động núi lửa quá mạnh của Io là kết quả của nhiệt thủy triều do ma sát sinh ra bên trong vệ tinh này khi nó bị kéo giữa sao Mộc và các vệ tinh lân cận là Europa và Ganymede.

Ngọn núi lửa mới được phát hiện nằm ngay phía Nam đường xích đạo của Io.

Nó xuất hiện ở khu vực mà những hình ảnh được chụp trong sứ mệnh Galileo của NASA năm 1997 chỉ là một vùng trống trải, do vậy các nhà khoa học kết luận đó phải là một siêu núi lửa mới.

Phía Đông của ngọn núi lửa mới có màu đỏ khuếch tán từ lưu huỳnh được núi lửa phun ra ngoài không gian và rơi trở lại bề mặt Io.

Phía Tây, hai dòng dung nham đen đã phun trào, mỗi dòng dài khoảng 100 km.

Tại điểm xa nhất của dòng chảy, nơi dung nham tụ lại, nhiệt độ đã khiến vật chất đóng băng trên bề mặt bốc hơi, tạo ra hai lớp trầm tích hình tròn màu xám chồng lên nhau.

Từ độ cao hơn 2.500 km, tàu vũ trụ Juno đã chụp rõ nét tổng cộng chín luồng khí liên quan đến các đặc điểm núi lửa đang hoạt động trên Io và cả những thay đổi khác, chẳng hạn như dòng dung nham mới và các trầm tích bề mặt khác.

Đây là một phát hiện thú vị đối với NASA bởi Io rất đặc biệt. Trong Thái Dương hệ, chỉ có Mặt trăng này và Trái đất là có hoạt động núi lửa mạnh mẽ được xác nhận trong thời điểm hiện tại.

Các hoạt động địa chất sôi động là một phần không thể thiếu để khiến một hành tinh có thể phát sinh và nuôi dưỡng được sự sống.

Tuy người ta không mong tìm thấy sự sống ở Io, một thế giới mà hoạt động địa chất đã trở nên quá đà và biến thành địa ngục, nhưng nó là "phòng thí nghiệm" đặc biệt để bổ sung cho các nghiên cứu về những thế giới xa xôi khác.

TIN CŨ HƠN
Phát hiện ngoại hành tinh có nước bao phủ, cách Trái đất 100 năm ánh sáng

Phát hiện ngoại hành tinh có nước bao phủ, cách Trái đất 100 năm ánh sáng

Các nhà thiên văn học tìm thấy một hành tinh nhiều khả năng có nước bao phủ hoàn toàn ở cách Trái đất 100 năm ánh sáng.

Đăng ngày: 28/01/2026
Hình ảnh chi tiết hiếm thấy về vết đen Mặt trời

Hình ảnh chi tiết hiếm thấy về vết đen Mặt trời

Các hình ảnh mới chụp bề mặt Mặt trời tiết lộ các vết đen và một số cấu trúc khác với mức độ chi tiết nhất từ trước đến nay, CNN đưa tin hôm 25/5.

Đăng ngày: 28/01/2026
Khám phá dự án

Khám phá dự án "Hộp đen của Trái đất": Thiết bị ghi lại quá trình tuyệt chủng của nhân loại

Dù đã đạt được nhiều bước tiến trong công nghệ, nhưng con người dường như vẫn chưa nguôi nỗi lo lắng khi nhắc đến nguy cơ tuyệt chủng đang tới gần.

Đăng ngày: 27/01/2026
Nghiên cứu mới về vụ nổ lớn thứ hai sau Big Bang

Nghiên cứu mới về vụ nổ lớn thứ hai sau Big Bang

Một nghiên cứu mới cho thấy trong vòng một tháng sau Vụ nổ lớn (Big Bang), một vụ nổ thứ hai có thể đã mang lại cho vũ trụ vật chất tối vô hình.

Đăng ngày: 27/01/2026
Một thiên thể bạn đang nhìn thấy được Trái đất sinh ra chỉ trong vài giờ

Một thiên thể bạn đang nhìn thấy được Trái đất sinh ra chỉ trong vài giờ

Một mô phỏng siêu máy tính mới dựa trên các dữ liệu đã biết về Trái đất, Mặt trăng và hành tinh giả thuyết Theia vừa chỉ ra một đoạn lịch sử gây sốc của địa cầu.

Đăng ngày: 27/01/2026
Lộ diện hành tinh suýt

Lộ diện hành tinh suýt "ăn thịt" Trái đất, có thể nhìn được bằng mắt thường

Hệ Mặt Trời sở hữu một hành tinh quái vật, hình thành bằng cách nuốt chửng nhiều hành tinh nhỏ hơn.

Đăng ngày: 26/01/2026
NASA tiếp cận mỏ vàng trị giá gấp 70.000 lần kinh tế toàn cầu

NASA tiếp cận mỏ vàng trị giá gấp 70.000 lần kinh tế toàn cầu

Tiểu hành tinh Psyche được coi là một nguồn tài nguyên quý giá, với lượng vàng và kim cương khổng lồ, trị giá gấp 70.000 lần nền kinh tế thế giới.

Đăng ngày: 26/01/2026
Khoa Học News