Tàu vũ trụ NASA tìm thấy siêu núi lửa mới của Hệ Mặt trời

Thiết bị JunoCam trên tàu vũ trụ Juno của NASA đã tìm ra sự thật về đốm đen khổng lồ xuất hiện trên "hỏa ngục" của Hệ Mặt trời.

Theo Sci-News, hình ảnh mới mà tàu vũ trụ Juno gửi về Trái đất cho thấy một vùng tối màu rộng lớn nơi Mặt trăng Io của sao Mộc, được xác định là nhiều luồng dung nham và trầm tích núi lửa bao phủ một khu vực rộng khoảng 180x180 km.

Io là một trong những vệ tinh lớn nhất của sao Mộc, lớn hơn vệ tinh mang tên Mặt trăng của Trái đất một chút.

Nó được phát hiện vào đầu thế kỷ XVII bởi nhà thiên văn học lừng danh Galileo Galilei cùng với 3 Mặt trăng sao Mộc khác là Ganymede, Calisto, Europa, tạo thành nhóm 4 "Mặt trăng Galilean".


Hình ảnh mới (trái) cho thấy một siêu núi lửa mới xuất hiện và hình ảnh hồng ngoại trước đó cho thấy vô số núi lửa đang cùng lúc phun trào ở Io - (Ảnh: NASA).

Io là thiên thể có hoạt động núi lửa khủng khiếp nhất Thái Dương hệ với khoảng trên 400 ngọn núi lửa đang hoạt động.

Hoạt động núi lửa quá mạnh của Io là kết quả của nhiệt thủy triều do ma sát sinh ra bên trong vệ tinh này khi nó bị kéo giữa sao Mộc và các vệ tinh lân cận là Europa và Ganymede.

Ngọn núi lửa mới được phát hiện nằm ngay phía Nam đường xích đạo của Io.

Nó xuất hiện ở khu vực mà những hình ảnh được chụp trong sứ mệnh Galileo của NASA năm 1997 chỉ là một vùng trống trải, do vậy các nhà khoa học kết luận đó phải là một siêu núi lửa mới.

Phía Đông của ngọn núi lửa mới có màu đỏ khuếch tán từ lưu huỳnh được núi lửa phun ra ngoài không gian và rơi trở lại bề mặt Io.

Phía Tây, hai dòng dung nham đen đã phun trào, mỗi dòng dài khoảng 100 km.

Tại điểm xa nhất của dòng chảy, nơi dung nham tụ lại, nhiệt độ đã khiến vật chất đóng băng trên bề mặt bốc hơi, tạo ra hai lớp trầm tích hình tròn màu xám chồng lên nhau.

Từ độ cao hơn 2.500 km, tàu vũ trụ Juno đã chụp rõ nét tổng cộng chín luồng khí liên quan đến các đặc điểm núi lửa đang hoạt động trên Io và cả những thay đổi khác, chẳng hạn như dòng dung nham mới và các trầm tích bề mặt khác.

Đây là một phát hiện thú vị đối với NASA bởi Io rất đặc biệt. Trong Thái Dương hệ, chỉ có Mặt trăng này và Trái đất là có hoạt động núi lửa mạnh mẽ được xác nhận trong thời điểm hiện tại.

Các hoạt động địa chất sôi động là một phần không thể thiếu để khiến một hành tinh có thể phát sinh và nuôi dưỡng được sự sống.

Tuy người ta không mong tìm thấy sự sống ở Io, một thế giới mà hoạt động địa chất đã trở nên quá đà và biến thành địa ngục, nhưng nó là "phòng thí nghiệm" đặc biệt để bổ sung cho các nghiên cứu về những thế giới xa xôi khác.

TIN CŨ HƠN
Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Ngôi sao còn già hơn vũ trụ

Trong một phát hiện khiến nhiều người ngạc nhiên, ngôi sao già nhất lại có tuổi đời còn lâu hơn cả vũ trụ. Sao HD 140283, hay còn gọi là sao Methuselah, không hề xa lạ với các nhà thiên văn học Trái đất.

Đăng ngày: 04/03/2026
Hôm nay hành tinh có 29 mặt trăng áp sát Trái đất, mắt thường nhìn được

Hôm nay hành tinh có 29 mặt trăng áp sát Trái đất, mắt thường nhìn được

Ngày 15-8, hành tinh khổng lồ sở hữu 29 mặt trăng - trong đó có 2 mặt trăng được NASA cho là có đại dương, oxy và thậm chí sự sống là Enceladus và Dione - đi đến điểm gần Trái Đất nhất.

Đăng ngày: 04/03/2026
Các nhà khoa học choáng váng khi phát hiện ngôi sao có sóng thần siêu thanh cao gấp 3 lần Mặt trời

Các nhà khoa học choáng váng khi phát hiện ngôi sao có sóng thần siêu thanh cao gấp 3 lần Mặt trời

Mỗi lần sóng thần cao 4 triệu km đổ ập xuống bề mặt ngôi sao đều giải phóng năng lượng đủ để khiến Trái đất tan vỡ hàng trăm lần.

Đăng ngày: 04/03/2026
Lần đầu tiên phát hiện từ quyển bảo tồn sự sống bên ngoài Hệ Mặt trời

Lần đầu tiên phát hiện từ quyển bảo tồn sự sống bên ngoài Hệ Mặt trời

Khi chúng ta nghĩ về khả năng sinh sống của các ngoại hành tinh, vai trò của từ trường trong việc duy trì môi trường ổn định là điều cần xem xét bên cạnh những thứ như bầu khí quyển và khí hậu.

Đăng ngày: 04/03/2026
Hình ảnh mới nhất về các thiên hà xoắn vào nhau

Hình ảnh mới nhất về các thiên hà xoắn vào nhau

Kính viễn vọng Gemini North, đặt trên đỉnh Maunakea ở Hawaii, Mỹ đã phát hiện ra các thiên hà xoắn ốc tương tác cách xa khoảng 60 triệu năm ánh sáng trong chòm sao Xử Nữ.

Đăng ngày: 04/03/2026
Hệ Mặt Trời là gì?

Hệ Mặt Trời là gì?

"Hệ Mặt Trời" (Thái Dương Hệ) là "một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời".

Đăng ngày: 04/03/2026
Phát hiện gây sốc: Trái đất đang trôi khỏi sao mẹ?

Phát hiện gây sốc: Trái đất đang trôi khỏi sao mẹ?

Khoảng cách trung bình giữa Trái Đất và Mặt Trời đang ngày một tăng thêm, nghi vấn hàng đầu là do ngôi sao mẹ của chúng ta bị nhẹ đi.

Đăng ngày: 04/03/2026
Khoa Học News