Thế giới thu nhỏ trên một hòn đảo
Một hòn đảo nhỏ bé ở một nơi rất xa xôi hẻo lánh đã cho các nhà khoa học hình dung về thế giới thu nhỏ, với những xung đột về lợi ích và môi trường giống hệt như đang diễn ra khắp địa cầu.
Đảo Rapa nằm biệt lập ở Nam Thái Bình Dương, nửa đường từ Nam Mỹ đến New Zealand. Từ sự hợp tác ban đầu, những người định cư đầu tiên ở đây đã quay ra gây chiến với nhau khi phải đối mặt với những sức ép tương tự về môi trường và sự cạnh tranh giống như đang diễn ra trên toàn cầu.
"Rapa là một nơi rất xa, giống như một hành tinh khác. Khi những người định cư đến đây, ngay lập tức xuất hiện ảnh hưởng đến môi trường", trưởng nhóm nghiên cứu Douglas Kennett, từ Đại học Oregon nói. "Với việc bùng nổ dân số, bạn có thể thấy điều tương tự trên một quy mô lớn hơn ngày nay. Nó dẫn tới xung đột xã hội".
 |
| Dấu tích của một công sự còn lại trên đảo Rapa. (Ảnh: LiveScience) |
Song hoà bình dường như không dài lâu, dựa vào những công sự kiên cố nặng nề tìm thấy trên đảo.
"Rapa trở nên vững chãi thái quá trong khoảng 300 năm sau đó", Kennett nói. "Hòn đảo này cách những người láng giềng gần nhất cũng đến 530 km, vì thế các công sự này không phải để ngăn kẻ thù bên ngoài".
Sự cạnh tranh về tài nguyên và suy thoái về môi trường đã đẩy các cư dân của Rapa chia rẽ thành những bè phái chiến tranh, Kennett lập luận.
Khi những người Polynesi đến Rapa, người ta cũng mang theo các vật dụng như giống cây và chuột, bên cạnh loại lương thực chính là khoai sọ. Họ tới đây sau khi những hòn đảo ở gần đó như Fiji và Tonga đã bị khai thác cạn kiện tài nguyên. "Chẳng còn nơi nào để đi nữa, Rapa đã là điểm dừng chân của hành trình", các nhà nghiên cứu nói. Cuối cùng, đến lượt Rapa cũng bị vét sạch để phục vụ các cư dân mới, và cạnh tranh khốc liệt diễn ra, buộc các cư dân phải chuyển sâu vào đất liền.
Lịch sử của Rapa là bài học có thể áp dụng cho cả thế giới ngày nay. "Với dân số thế giới đang vượt quá 6 tỷ người, sự thay đổi môi trường do con người tạo ra là một vấn đề cấp bách, đe dọa cộng đồng toàn cầu đang ngày càng phụ thuộc vào nhau".
Ngày càng có nhiều bằng chứng hiện đại về sự bùng bổ dân số đã gây hại đến môi trường như thế nào - các chuyên gia nói - mà không chỉ ở thế giới thứ ba. Một phần bang California, Arizona và đông bắc Mỹ đang trải qua những đợt thiếu nước nghiêm trọng và chỉ có thể tồi tệ hơn.
T. An
Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?
Một hiện tượng thiên nhiên đặc biệt phổ biến xảy ra ở khắp mọi nơi trên trái đất của chúng ta, đó là sấm sét. Nó là một luồng điện cực mạnh và sẵn sàng phá hủy mọi thứ mà nó phóng xuống.
Tại sao nhiệt độ cao khiến máy bay khó cất cánh?
Nhiệt độ gia tăng trên Trái đất đang khiến máy bay khó cất cánh hơn ở một số sân bay, đặt ra thách thức khác cho ngành hàng không dân dụng.
Đảo rắn Brazil - nơi kinh hoàng nhất thế giới
Đảo rắn tại Brazil sở hữu vẻ đẹp tựa thiên đường nhưng với gần 400.000 con rắn độc bậc nhất thế giới vừa là nỗi sợ, vừa kích thích sự hiếu kỳ của du khách ưa mạo hiểm.
Tại sao lại có mưa đá, cách phòng tránh mưa đá
Tại sao lại có mưa đá và có cách nào dự đoán cũng như phòng tránh mưa đá không? Bài viết dưới đây sẽ giải đáp thắc mắc trên cho bạn.
Hà Nội: Lại xuất hiện mưa đá
Khoảng 22h30 tối qua (14.2), tại các quận Cầu Giấy, Thanh Xuân và huyện Từ Liêm đã xuất hiện mưa đá trong vòng khoảng 15 phút. Tuy nhiên, rất ít người dân nhận biết có mưa đá bởi ngay trước đó xuất hiện một trận mưa rào và kích thước các vi&ec
Vì sao nước ta có khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa?
Khí hậu nước ta rất độc đáo: khí hậu nóng nhưng không khô hạn như Tây Nam Á, Bắc Phi. Nóng ẩm nhưng không nóng ẩm quanh năm như các quần đảo ở Đông Nam Á.
