Thiên hà nhiều lần đâm xuyên qua dải Ngân Hà

Thiên hà lùn Sagittarius cách dải Ngân Hà khoảng 26.000 năm ánh sáng có thể là yếu tố thúc đẩy Mặt Trời hình thành.

Nhà nghiên cứu Tomás Ruiz-Lara tại Viện Vật lý thiên văn Quần đảo Canary, Tây Ban Nha, cùng đồng nghiệp phân tích dữ liệu từ kính viễn vọng không gian Gaia để đo tuổi của những ngôi sao trong vòng 6.500 năm ánh sáng quanh hệ Mặt Trời, New Scientist hôm 25/5 đưa tin.


Đường đi của Sagittarius qua đĩa thiên hà của dải Ngân Hà. (Ảnh: New Scientist).

Nhóm chuyên gia phát hiện có ba thời kỳ sao mới tăng cường hình thành, xảy ra khoảng 5,7 tỷ năm, 1,9 tỷ năm và 1 tỷ năm trước. Họ cũng tìm được dấu hiệu cho thấy một đợt bùng nổ sao mới bắt đầu cách đây 70 triệu năm và có vẻ vẫn kéo dài đến nay. Các đợt bùng nổ xảy ra trùng với thời điểm thiên hà lùn Sagittarius đâm xuyên qua dải Ngân Hà.  

Sagittarius quay quanh dải Ngân Hà và cũng là một trong những thiên hà gần nhất. Dù kích thước chỉ bằng chưa đến 1/10 dải Ngân Hà, có vẻ Sagittarius vẫn gây ảnh hưởng lớn đến sự hình thành sao tại đây. Thậm chí hệ Mặt Trời cũng có khả năng hình thành sau vụ va chạm 5,7 tỷ năm trước.

"Dải Ngân Hà đang ở trạng thái cân bằng, tĩnh lặng. Việc Sagittarius đi qua giống như ném một hòn đá xuống hồ", Ruiz-Lara cho biết. Nó tạo thành những gợn sóng trong đám mây khí bụi của dải Ngân Hà, khiến một số khu vực trở nên đậm đặc hơn và bắt đầu hình thành sao mới hiệu quả hơn.

"Có thể nếu thiếu Sagittarius, hệ Mặt Trời sẽ không tồn tại", Ruiz-Lara nhận định. Ông cho biết, thời gian hệ Mặt Trời hình thành khớp với lần đầu tiên Sagittarius đâm vào dải Ngân Hà, nhưng chưa thể khẳng định chắc chắn vụ va chạm là nguyên nhân.

Số vụ va chạm như vậy có thể xảy ra ngày càng thường xuyên vì quỹ đạo của Sagittarius quanh dải Ngân Hà đang thu hẹp. "Sagittarius đang đến gần hơn từng chút một, cuối cùng sẽ sáp nhập với dải Ngân Hà", Ruiz-Lara nói.

TIN CŨ HƠN
Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Khoa học đã từng chứng minh rằng chúng ta có thể thực hiện du hành thời gian - ít nhất là về mặt lý thuyết.

Đăng ngày: 15/02/2026
Tổng quan về sao Mộc

Tổng quan về sao Mộc

Sao Mộc hay Mộc tinh là hành tinh thứ năm tính từ Mặt Trời và là hành tinh lớn nhất trong Hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 14/02/2026
Tổng quan về sao Thủy

Tổng quan về sao Thủy

Sao Thủy hay Thủy Tinh là hành tinh nhỏ nhất và gần Mặt Trời nhất trong tám hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời, với chu kỳ quỹ đạo bằng 88 ngày Trái Đất.

Đăng ngày: 13/02/2026
Vụ nổ Big Bang là gì?

Vụ nổ Big Bang là gì?

Vũ trụ là gì? Một câu hỏi lớn đã từng đặt ra trước nhân loại suốt bao nhiêu thế kỷ. Thời xưa ở Trung Hoa cổ đại, nhà triết học Lão Tử đã cho vũ trụ là một tồn tại "vô thuỷ, vô chung, vô cùng, vô tận".

Đăng ngày: 13/02/2026
Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt Trời (hay Thái Dương Hệ) là một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời, tất cả chúng được hình thành từ sự suy sụp của một đám mây phân tử khổng lồ cách đây gần 4,6 tỷ năm.

Đăng ngày: 15/01/2026
Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Sự giãn nở của vũ trụ và khoảng cách rất lớn giữa các ngôi sao khiến không gian vũ trụ tối đen dù có vô vàn ngôi sao chiếu sáng.

Đăng ngày: 15/01/2026
“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

Siêu kính viễn vọng James Webb lần đầu tiên "xuyên thủng" bầu khí quyển của một hành tinh không giống bất cứ thứ gì được nhìn thấy trong hệ Mặt Trời hay những hệ sao lân cận.

Đăng ngày: 13/01/2026
Khoa Học News