Thực vật biết tự sản xuất thuốc giảm đau lúc khẩn cấp

Nếu cơn đau đầu ập đến, nhiều người sẽ tìm thuốc uống. Bất ngờ thay, mới đây các nhà khoa học đã tìm ra bằng chứng cho thấy thực vật cũng đang làm điều tương tự bằng cách tự sản xuất "thuốc giảm đau" cho riêng mình.

Nghiên cứu tại California (Mỹ) mới đây đã đào sâu phân tích cơ chế tự bảo vệ đặc biệt này ở thực vật, cũng như cách chúng sản sinh ra axit salicylic - thành phần chính của thuốc giảm đau aspirin ngày nay.


Cây đổi màu trong thí nghiệm để đối phó với áp lực ánh sáng cao - Ảnh: UCR

Nhà sinh vật học thực vật Wilhelmina Van De Ven - Đại học California, Riverside (UCR), trưởng nhóm nghiên cứu - cho biết nhóm của bà đã phát hiện axit salicylic được tạo ra trong lục lạp của cây. Lục lạp là bào quan nhỏ màu xanh, nơi thực hiện quá trình quang hợp thiết yếu.

Nhóm tiến hành nghiên cứu trên 2 loại cây Rockcress và Arabidopsis thuộc họ cải. Wilhelmina cùng cộng sự tập trung vào một phân tử tên MecPP, thường có chức năng cảnh báo sớm nguy hiểm. MecPP cũng được tìm thấy trong một số loại vi khuẩn và ký sinh trùng sốt rét.

Khi hứng chịu các yếu tố căng thẳng, rủi ro trong các cuộc thí nghiệm bao gồm nhiệt độ cao, ánh sáng mặt trời liên tục hay thiếu nước, MecPP được tích lũy trong thực vật sẽ góp phần tạo nên một số phản ứng hóa học, trong đó có phản ứng phát sinh ra axit salicylic.

Axit salicylic lại tham gia vào việc truyền tín hiệu đến các bộ phận trong cây để giúp chúng có thể điều tiết quá trình hoạt động trước các áp lực gây căng thẳng từ bên ngoài. Các cơ chế bảo vệ khác cũng sẽ được kích hoạt nhờ vào sự xuất hiện của axit salicylic và MecPP.

Một số phân tích sinh hóa trên thực vật bị đột biến bất hoạt các đường truyền tín hiệu axit salicylic cũng đã được nhóm thực hiện. Kết quả, cây có nguy cơ chết cao hơn.

Nghiên cứu của nhóm vừa được công bố trên tạp chí Science Advances


Các nhà khoa học trong nhóm nghiên cứu - (Ảnh: UCR)

Trong thời gian tới, nhóm sẽ tiếp tục thực hiện một số khảo sát chuyên sâu để tìm hiểu thêm các cơ chế phản ứng trước căng thẳng của thực vật, đặc biệt khi môi trường hiện đang hứng chịu nhiều hiện tượng thời tiết cực đoan vì biến đổi khí hậu.

Nhà di truyền học thực vật Jin-Zheng Wang - Đại học California, Riverside (UCR), đồng tác giả nghiên cứu - cho rằng các kết quả thu được sẽ rất giá trị. 

"Trên cơ sở này, chúng tôi có thể tìm ra được những cách thức có thể cải thiện khả năng chống chịu của cây trồng. Điều này rất quan trọng với khả năng cung cấp thực phẩm trong một thế giới ngày càng nóng lên của chúng ta", ông Wang nói.

TIN CŨ HƠN
Cây bạch đàn 7 sắc cầu vồng kỳ lạ

Cây bạch đàn 7 sắc cầu vồng kỳ lạ

Bạch đàn cầu vồng (Eucalyptus deglupta) là một loài cây thường xanh khổng lồ.

Đăng ngày: 09/03/2026
Top 7 loài bướm hiếm nhất thế giới

Top 7 loài bướm hiếm nhất thế giới

Những con bướm với hoa văn lạ mắt này từng có thời gian xuất hiện khá nhiều. Tuy nhiên, môi trường sống và những tác động từ con người đã khiến chúng dần biến mất.

Đăng ngày: 07/03/2026
Các loài muỗi

Các loài muỗi "kinh dị" không thèm hút máu người

Muỗi tuyết, muỗi nước, muỗi vằn Midge... là những loài muỗi không hút máu người nhưng rất hay bị con người "tàn sát".

Đăng ngày: 07/03/2026
Kinh dị loài cây chứa chất độc mạnh đến nỗi khỉ không dám leo, sờ vào mù mắt!

Kinh dị loài cây chứa chất độc mạnh đến nỗi khỉ không dám leo, sờ vào mù mắt!

Chỉ với dáng vẻ bên ngoài có thể dễ dàng nhận diện cây Vông Đồng là một loài thực vật nguy hiểm. Chúng được biết đến là một trong 5 loài cây độc nhất thế giới.

Đăng ngày: 07/03/2026
Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Những loài nấm kỳ lạ nhất thế giới

Nấm lỗ chó có hình thù như bạch tuộc, nấm phát ánh sáng xanh trong bóng tối hay nấm răng chảy máu là những loài nấm kỳ dị trên thế giới.

Đăng ngày: 06/03/2026
Bí ẩn hoa tre

Bí ẩn hoa tre "trăm năm nở hoa một lần" không phải ai cũng biết

Tre có hoa thậm chí còn kết quả - nhưng không phải ai cũng có cơ hội được chiêm ngưỡng loài hoa "trăm năm có một" này.

Đăng ngày: 05/03/2026
Cây cối có bị ung thư không?

Cây cối có bị ung thư không?

Các loại cây cối cũng có thể bị ung thư, do nhiều nguyên nhân khác nhau như: vi khuẩn, virus, nấm...

Đăng ngày: 05/03/2026
Khoa Học News