Khoa Học News

Tinh tinh sử dụng chiến thuật quân sự của con người

Các nhà khoa học phát hiện tinh tinh sống ở Bờ Biển Ngà tiến hành giám sát lẫn nhau để tránh xa hoặc kích động xung đột, tương tự con người.

Tinh tinh sử dụng một chiến thuật quân sự cổ đại để ra quyết định và tránh xung đột chết chóc với đàn đối thủ, theo nghiên cứu công bố trên tạp chí PLOS Biology. Các nhà nghiên cứu phát hiện hai đàn tinh tinh miền tây (Pan troglodytes verus) ở châu Phi leo lên đồi để giám sát lẫn nhau, tương tự nhiệm vụ trinh sát trong quân đội. Sau đó, chúng sử dụng hiểu biết thu được để quyết định có nên tiến vào lãnh địa tranh chấp hay không, Live Science hôm 10/11 đưa tin.


Tinh tinh leo lên đồi cao để quan sát tình hình đàn đối thủ. (Ảnh: Reuters).

Nhiều động vật đề phòng nguy hiểm trong môi trường sống, nhưng đây là lần đầu tiên các nhà khoa học quan sát một loài không phải con người tỉ mỉ tận dụng địa thế cao để đánh giá nguy cơ trong một cuộc xung đột lãnh thổ. "Điều này thể hiện khả năng nhận thức và hành động dựa trên những gì chưa biết để thu được nhiều thông tin hơn", trưởng nhóm nghiên cứu Sylvain Lemoine, phó giáo sư nhân chủng học sinh học ở Đại học Cambridge, nhận xét.

Tận dụng địa thế cao là một trong những chiến thuật quân sự cổ xưa nhất của con người trong chiến tranh, theo nhóm nghiên cứu ở Đại học Cambridge. Tinh tinh sống theo bầy đàn cạnh tranh đất đai và tài nguyên. Hành vi thông thường của chúng bao gồm phối hợp tấn công, đôi khi gây mất mạng. Lãnh thổ giữa các đàn tinh tinh không được đánh dấu bằng đá và sự hiện diện hàng ngày của chúng ở một khu vực rất quan trọng.

Nghiên cứu mới theo dõi hai đàn tinh tinh sống cạnh nhau trong dự án tinh tinh Taï, một dự án bảo tồn ở vườn quốc gia Taï tại Bờ Biển Ngà. Nhóm nghiên cứu cùng với sinh viên và trợ lý người địa phương đi theo những con tinh tinh 8 - 12 giờ/ngày từ năm 2013 đến 2016, thu thập dữ liệu hành vi và GPS.

Dữ liệu cho thấy tinh tinh nhiều khả năng trèo lên đồi cao hơn khi di chuyển tới ranh giới lãnh thổ của chúng. Khi ở trên đồi, chúng lặng lẽ ngồi yên thay vì tích cực làm các hoạt động có thể cản trở khả năng nghe ngóng. Những con tinh tinh trong nghiên cứu dễ di chuyển từ vùng đất cao tới lãnh thổ tranh chấp khi đối thủ ở xa, chứng tỏ chúng sử dụng ngọn đồi để tránh xung đột. Tuy nhiên, chúng cũng có thể tận dụng địa thế cao để tìm cơ hội tấn công. Lemoine để ý khi thành viên của hai đàn gặp nhau, sự cân bằng quyền lực (tức số lượng ở mỗi bên) là một yếu tố quan trọng xác định bạo lực có leo thang ở một bên hay không.

Nghiên cứu của Lemoine và cộng sự chỉ xem xét tinh tinh ở vườn quốc gia Taï, nhưng họ cho rằng những con tinh tinh khác cũng sử dụng chiến thuật tương tự, tùy theo địa hình. Khả năng nhận thức phức tạp giúp tinh tinh mở rộng lãnh thổ được thúc đẩy bởi chọn lọc tự nhiên, chứng tỏ chiến thuật chiến đấu trên có nguồn gốc từ tiến hóa.

TIN CŨ HƠN
Vì sao dân Florida đổ xô săn trăn Miến Điện?

Vì sao dân Florida đổ xô săn trăn Miến Điện?

Vào ban đêm, Galan lái xe hàng kilomet trên những con đường lát đá và đường mòn rải sỏi, chĩa đèn pin vào bụi cỏ, rễ cây, dọc bờ sông để tìm trăn.

Đăng ngày: 20/06/2026
Top 10 loài vật "khủng bố khứu giác" đáng sợ nhất thế giới

Top 10 loài vật "khủng bố khứu giác" đáng sợ nhất thế giới

Trong thế giới động vật hoang dã, có một số loài dùng chính mùi cơ thể của nó để tạo ra lớp bảo vệ tính mạng trước kẻ săn mồi. Dưới đây là top 10 loài động vật có mùi hôi nhất thế giới.

Đăng ngày: 19/06/2026
Những động vật tuyệt chủng nổi tiếng

Những động vật tuyệt chủng nổi tiếng

Khủng long bạo chúa T. Rex, hổ Tasmania, bò biển Steller tuyệt chủng nhiều năm trước vì nguyên nhân tự nhiên hoặc do con người lấn chiếm môi trường sống.

Đăng ngày: 16/06/2026
Điểm danh 5 loài có bầy đàn lớn nhất trong thế giới động vật

Điểm danh 5 loài có bầy đàn lớn nhất trong thế giới động vật

Một số loài như cá, chim, dơi và côn trùng thường sống tụ tập thành những đàn lớn gồm hàng triệu đến hàng tỷ con. Nhưng, những bầy đàn lớn nhất trong thế giới động vật thuộc về loài động vật nào?

Đăng ngày: 15/06/2026
Đau đầu vì tiếng kêu của loài vật đẹp như phượng hoàng, người dân Mỹ nhất quyết đòi triệt sản

Đau đầu vì tiếng kêu của loài vật đẹp như phượng hoàng, người dân Mỹ nhất quyết đòi triệt sản

Người dân ở một ngôi làng thuộc bang Florida (Mỹ) nhất quyết đòi triệt sản loài vật có tiếng kêu ồn ào. Đó là loài vật gì?

Đăng ngày: 15/06/2026
Top 18 giống mèo đắt đỏ nhất thế giới

Top 18 giống mèo đắt đỏ nhất thế giới

Có rất nhiều giống mèo khác nhau trên thế giới. Giá cả của các giống mèo sẽ khác nhau tùy vào nguồn gốc, hình dáng, điểm đặc trưng và yêu cầu của người mua.

Đăng ngày: 14/06/2026
Top 10 giống mèo nhà to nhất thế giới

Top 10 giống mèo nhà to nhất thế giới

Đa phần các giống mèo nhà có trọng lượng trung bình 3-5kg cho mỗi cá thể trưởng thành. Các giống mèo "siêu to khổng lồ" sau đây là ngoại lệ.

Đăng ngày: 13/06/2026
Khoa Học News