Tổ tiên của chúng ta đã từng ngủ như thế nào và những người mất ngủ phải làm sao?

Nhà sử học A.Roger Ekirch tại Virginia Tech, Mỹ nghiên cứu về các giấc ngủ cổ đại và cho rằng giấc ngủ là một hằng số sinh học.

Thế nhưng, trong khi nghiên cứu về cuộc sống về đêm ở châu Âu và châu Mỹ thời tiền công nghiệp, ông đã phát hiện ra bằng chứng đầu tiên cho thấy nhiều người từng ngủ theo các phân đoạn - giấc ngủ đầu tiên và giấc ngủ thứ hai với khoảng thời gian nghỉ giữa chừng vài giờ để quan hệ tình dục, cầu nguyện, ăn uống, trò chuyện và uống thuốc.

Ekirch cho biết: “Đây là một kiểu ngủ chưa từng được biết đến trong thế giới hiện đại”.

Giấc ngủ hai pha

Cuốn sách tiếp theo của Ekirch, "At Day's Close: Night in Times Past", đã khai quật hơn 500 tài liệu tham khảo về những gì kể từ đó được gọi là giấc ngủ hai pha. Ekirch hiện đã tìm thấy hơn 2.000 tài liệu tham khảo bằng hàng chục ngôn ngữ và quay ngược thời gian về thời Hy Lạp cổ đại. Cuốn sách năm 2004 của ông sẽ được tái bản vào tháng Tư tới.


Hình ảnh một cặp vợ chồng đang ngủ trên cửa kính của nhà thờ.

Nghiên cứu cho thấy việc huấn luyện giấc ngủ cho người lớn ngăn ngừa trầm cảm.

Việc ngủ suốt đêm không thực sự tồn tại cho đến chỉ vài trăm năm trước. Nó chỉ phát triển nhờ sự lan rộng của ánh sáng điện và cuộc Cách mạng Công nghiệp, với niềm tin rằng giấc ngủ là một sự lãng phí thời gian có thể được dành cho làm việc tốt hơn.

Lầm tưởng về giấc ngủ 8 giờ?

Tài liệu tham khảo đầu tiên về giấc ngủ hai pha mà Ekirch tìm thấy là trong một tài liệu pháp lý năm 1697 từ một tòa án lưu động "Assizes" được chôn trong một văn phòng thu âm ở London. Lời kể của một cô bé 9 tuổi tên là Jane Rowth đề cập rằng mẹ cô đã thức dậy sau "giấc ngủ đầu tiên" để đi ra ngoài. Người mẹ sau đó được tìm thấy đã chết.

Ekirch sau đó tìm thấy nhiều tài liệu tham khảo về giấc ngủ "đầu tiên" "thứ hai" trong nhật ký, văn bản y học, tác phẩm văn học và sách cầu nguyện. Sách hướng dẫn của bác sĩ từ thế kỷ 16 ở Pháp khuyên các cặp vợ chồng rằng thời điểm tốt nhất để thụ thai không phải là vào cuối một ngày dài mà là "sau giấc ngủ đầu tiên", khi "họ thích thú hơn" "làm chuyện ấy tốt hơn".

Nằm bên phải, rồi quay sang trái

Tuy nhiên, cuộc sống tiền công nghiệp không phải là thời đại Halcyon khi tổ tiên của chúng ta trải qua một ngày được nghỉ ngơi và trẻ hóa tốt, không bị mất ngủ hoặc các vấn đề về giấc ngủ khác, dễ dàng đồng bộ với chu kỳ đêm và ngày, các kiểu thời tiết và mùa. Sasha Handley, một giáo sư lịch sử tại Đại học Manchester ở Vương quốc Anh, người nghiên cứu cách các gia đình tối ưu hóa giấc ngủ của họ ở Anh, Ireland và các thuộc địa Mỹ của Anh từ năm 1500 đến năm 1750, cho biết.

Handley cho biết nghiên cứu của cô cho thấy, giống như ngày nay, giấc ngủ có liên quan đến sức khỏe thể chất và tinh thần và là một chủ đề khiến mọi người lo lắng và ám ảnh.

Các bác sĩ khuyên những người ngủ nên nằm về bên phải trước, rồi quay sang bên trái trong nửa sau của đêm. Nằm bên phải, có lẽ trong giấc ngủ đầu tiên, được cho là để cho phép thức ăn đi đến dạ dày, nơi nó được tiêu hóa. Quay sang trái, bên mát hơn, hơi thoát ra và tỏa nhiệt đều khắp cơ thể.

Chứng mất ngủ

Russell Foster, giáo sư khoa học thần kinh sinh học tại Đại học Oxford, đã thực hiện các thí nghiệm về giấc ngủ đã chỉ ra rằng, khi con người có cơ hội ngủ lâu hơn, giấc ngủ của họ có thể trở thành hai pha hoặc thậm chí nhiều pha.

Tuy nhiên, Foster, đồng thời là giám đốc của Sir Jules Thorn Sleep và Viện Khoa học Thần kinh Circadian tại Oxford, nghi ngờ rằng đó là một thói quen ngủ có thể xảy ra với tất cả mọi người.

Ông nói thêm, không ai nên áp đặt một chế độ ngủ theo từng giai đoạn, đặc biệt nếu nó làm giảm tổng thời gian ngủ. Foster nói, giấc ngủ bị gián đoạn được coi là ít có vấn đề hơn trong quá khứ, nhưng giấc ngủ ngon suốt 8 tiếng ở thời hiện đại không phải lúc nào cũng hữu ích.

Nghiên cứu của Foster cho thấy, nếu chúng ta thức dậy vào ban đêm, giấc ngủ có khả năng trở lại, nếu giấc ngủ không bị chi phối bởi mạng xã hội hoặc hành vi khác khiến bạn tỉnh táo hơn hoặc kích hoạt phản ứng căng thẳng.

Các chuyên gia về giấc ngủ khuyên, bạn nên rời khỏi giường nếu bạn không thể ngủ trở lại và tham gia vào một hoạt động thư giãn trong ánh sáng đèn ở mức thấp.

TIN CŨ HƠN
20 chất đắt đỏ nhất hành tinh

20 chất đắt đỏ nhất hành tinh

Chúng ta thường quan niệm rằng vàng, kim cương những thứ đắt đỏ nhất. Nhưng không phải vậy, trên trái đất còn rất nhiều vật liệu quý giá, đắt đỏ hơn kim cương hàng nghìn lần thậm chí vượt qua trí tưởng tưởng của con người.

Đăng ngày: 21/03/2026
Tại sao người ta không đóng chai nước ngọt thật đầy?

Tại sao người ta không đóng chai nước ngọt thật đầy?

Có khi nào bạn uống nước ngọt, bia hay nước suối và tự hỏi "Tại sao người ta không đóng chai thật đầy?".

Đăng ngày: 21/03/2026
Giả thuyết về việc

Giả thuyết về việc "Moses tách nước ở biển Đỏ cứu dân Do Thái"

Câu chuyện "ông Moses tách nước biển ra làm 2 để đoàn người Do Thái có thể băng qua, sau đó nhấn chìm truy binh Ai Cập" là một phép lạ nổi tiếng trong Kinh Thánh Công Giáo.

Đăng ngày: 21/03/2026
Ý nghĩa và nguồn gốc ngày Valentine Trắng 14/3

Ý nghĩa và nguồn gốc ngày Valentine Trắng 14/3

Valentine Trắng 14/3 còn được biết đến với những cái tên như White Valentine, White Day. Valentine Trắng diễn ra sau Valentine đúng 1 tháng, vào ngày 14/3.

Đăng ngày: 20/03/2026
Năm 2024 nhuận vào tháng mấy? Năm nhuận 2024 có bao nhiêu ngày?

Năm 2024 nhuận vào tháng mấy? Năm nhuận 2024 có bao nhiêu ngày?

Một năm có phải là năm nhuận hay không có vai trò quan trọng trong việc tính toán thời gian. Cùng tìm hiểu xem năm 2024 có nhuận hay không? Nhuận vào tháng mấy qua bài viết dưới đây nhé!

Đăng ngày: 20/03/2026
12 loại gỗ quý hiếm và đắt nhất trên thế giới

12 loại gỗ quý hiếm và đắt nhất trên thế giới

Dưới đây là danh sách 12 loại gỗ quý và đắt đỏ nhất thế giới. Trong đó có những loại gỗ không bao giờ bị mọt, chịu được nước, tỏa ra hương thơm dễ chịu và chịu va đập cực tốt.

Đăng ngày: 19/03/2026
5 cuốn sách kì bí về phép thuật, lời nguyền và bùa chú của thời cổ đại

5 cuốn sách kì bí về phép thuật, lời nguyền và bùa chú của thời cổ đại

Thời xa xưa, việc dùng phép thuật, bùa chú, lời nguyện được phát triển khắp các nền văn hóa trên thế giới. Thậm chí chúng con được ghi chép thành những cuốn sách ma thuật lưu truyền qua các thế hệ. Dưới đây là 5 cuốn bản thảo giúp chúng ta hiểu rõ hơn về thế giới phép thuật cổ xưa.

Đăng ngày: 19/03/2026
Khoa Học News