Trời chuyển lạnh, dịch cúm bắt đầu

Đầu tháng 9/2009 đã có các mẻ vắc-xin đầu tiên đưa ra sử dụng. Công ty Novartis AG của Thụy sĩ thông báo, vắc-xin A/H1N1 an toàn và có tính miễn dịch sau hai tuần chủng.

Khi trời chuyển lạnh là thời gian bắt đầu dịch cúm. Tại bắc bán cầu dịch cảm cúm hoành hành mạnh từ tháng chín cho đến tháng hai, những tháng có nhiệt độ thấp (rét). 

Quá trình sản xuất vaccine bằng trứng gà. 
(Nguồn: AFP)

Dịch cúm với chủng virus mới 

Năm nay, cùng với sự trở lại của dịch cúm thông thường như hàng năm, còn có thêm dịch cúm với chủng virus mới A/H1N1 (gồm yếu tố di truyền của virus cúm người và virus cúm gà trong virus cúm heo). Chủng virus mới này có tính chất đặc biệt là lây lan nhanh giữa người đến người (qua tiếp xúc với người bệnh), tuy nhiên virus này không mang độc tính mạnh, được coi như tương đương với các loại cúm thông thường.

Vì tính chất lây lan nhanh từ người qua người nên hiện nay, trên quy mô toàn câu, các quốc gia đang thực hiện các chính sách và công việc cụ thể để ngăn chặn sự bùng nổ của dịch cúm A/H1N1 này.

Cách phòng bệnh cúm trong sinh hoạt

- Che mũi và miệng bằng khăn giấy (loại dùng 1 lần) mỗi khi ho hoặc hắt hơi, và hủy bỏ khăn giấy này sau khi dùng.

- Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước sạch, đặc biệt là sau mỗi khi ho hoặc hắt hơi. Hoặc chùi tay bằng dung dịch cồn (dung dịch cồn 75%).

- Tránh chạm tay vào mắt, mũi và miệng. Phần lớn virus truyền bệnh qua các ngả này.

- Trách tiếp xúc gần (trong vòng 1m) với người mắc bệnh.

- Trong khi bị bệnh, tránh tiếp xúc với nhiều người khác làm lây bệnh cho họ. 

Tiêm chủng. (Nguồn: AP)

Tiêm chủng vắc-xin cúm

Đầu tháng 9/2009 đã có các mẻ vắc-xin đầu tiên đưa ra sử dụng. Công ty Novartis AG của Thụy sĩ đã báo cáo vắc-xin A/H1N1 an toàn và có tính miễn dịch sau hai tuần chủng.

Vắc-xin mới A/H1N1 chỉ có khả năng chống lại chủng virus mới A/H1N1 mà thôi. Không phải là vắc-xin chống bệnh cúm thông thường (xảy ra hàng năm). Vắc xin cúm A/H1N1 được ưu tiên cho các đối tượng có hệ miễn dịch yếu, trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người bị bệnh hen suyễn, tiểu đường hoặc mang bệnh tim, phổi.

Về việc tiêm chủng vắc-xin cúm thông thường, cơ quan quản lý dịch bệnh có lời khuyên mọi người nên chủng ngừa bệnh cúm thông thường (cúm xảy ra mỗi năm) trước. Bệnh cúm do nhiều chủng virus sinh ra vì vậy vắc xin cúm thông thường (bao gồm 3 chủng cúm virus thông thường) phòng được bệnh cúm thông thường, hàng năm có nhiều người mắc bệnh.

Chủng vắc-xin cúm là việc quan trọng (được dành ưu tiên) cho những người có hệ miễn dịch yếu (sức đề kháng miễn dịch yếu), người cao tuổi (trên 65) hoặc trẻ nhỏ, phụ nữ mang thai và người có chứng bệnh như hen suyễn, tiểu đường, bệnh liên quan đến tim và phổi. Ngoài ra việc tiêm chủng cũng rất quan trọng đối với những người mà công việc hàng ngày phải tiếp xúc với nhiều người như cung cấp dịch vụ, nhân viên y tế. 

Hội thảo về cúm A/H1N1. (Nguồn: Reuters)

Dùng thuốc theo hướng dẫn

- Thuốc chống virus do các cơ quan y tế hướng dẫn có thể trị được bệnh cúm thông thường hoặc virus mới A/H1N1.

- Các loại thuốc chống virus (ở dạng viên, dung dịch, phun vào mũi) có khả năng chống lại sự sinh trưởng của virus trong cơ thể người bệnh.

- Thuốc chống cúm có tác dụng làm người bệnh bị cúm nhẹ hơn và mau khỏi bệnh hơn. Ngoài ra còn có thể phòng ngừa các biến chứng do cúm sinh ra.

- Tại nhiều quốc gia (để chống lờn thuốc do sử dụng hỗn loạn), thuốc chống virus được quản lý và phải mua với toa bác sỹ. Thuốc chống virus khác với thuốc kháng sinh.

- Thuốc chống virus có thể có ảnh hưởng trầm trọng đến những người đang ốm nặng, những người đang bị cúm với những biến chứng, thí dụ như phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ hoặc với những người đang bị bệnh.

- Thuốc chống virus có hiệu quả chữa bệnh cao khi được sử dụng trong vòng hai ngày có triệu chứng bị cúm.

- Các triệu chứng bị cúm có những biểu hiện: sốt (thường có thân nhiệt cao), nhức đầu, mệt mỏi, đau rát cổ họng, ho khan, sổ hoặc nghẹt mũi, đau bắp thịt và một đôi khi bị tiêu chảy hoặc nôn mửa.

Tóm lại, dù mùa cúm đang đến Bắc bán cầu, trong đó có Việt Nam, việc đối phó và phòng ngừa bảo vệ sức khoẻ của cộng đồng là việc của mọi người từ các cơ quan có trách nhiệm đến các cá nhân trong cuộc sống hàng ngày.

Với tri thức khoa học, ứng dụng vào cuộc sống mọi người có thể tránh bệnh bằng cách đã nêu trong Phương pháp phòng tránh cúm trong sinh hoạt hàng ngày là chính.

Nếu cẩn thận hơn thì có thể tham gia các chương trình tiêm chủng vắc xin cúm để không bị mắc bệnh trong mùa cúm. Trong trường hợp cảm thấy bị bệnh cúm nên bình tĩnh (không sợ hãi) và nhanh chóng tìm sự trợ giúp y tế. Nếu chữa trị sớm người bệnh sẽ nhanh chóng bình phục.

Kiểm tra thân nhiệt tại sân bay. (Nguồn: AP)

TIN CŨ HƠN
Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Một số triệu chứng khó chịu do thừa chất xơ có thể xảy ra khi một người nạp vào cơ thể nhiều hơn 70g chất xơ mỗi ngày.

Đăng ngày: 02/04/2026
Thuốc lá làm tiêu hủy nhiễm sắc thể Y ở đàn ông

Thuốc lá làm tiêu hủy nhiễm sắc thể Y ở đàn ông

So với các bạn đồng giới không hút thuốc, những nam giới hút thuốc tăng gấp 3 nguy cơ bị mất các nhiễm sắc thể giới tính Y của họ, theo một nghiên cứu mới.

Đăng ngày: 28/03/2026
Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Hermann Rorschach là một bác sĩ tâm thần của Freud Thụy Sĩ và nhà phân tâm học, nổi tiếng với việc phát triển một thử nghiệm xạ được gọi là inkblot thử nghiệm Rorschach.

Đăng ngày: 28/03/2026
Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Theo một nghiên cứu được thực hiện bởi Đại học Seattle thì phụ nữ lưu giữ và mang theo ADN của mọi người đàn ông mà cô ấy từng có quan hệ tình dục.

Đăng ngày: 26/03/2026
Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Những người có thân hình quả lê, mông to với tỷ lệ eo - hông là 7 - 10 sẽ sống rất thọ, theo Heath Sina.

Đăng ngày: 24/03/2026
Nhiễm

Nhiễm "hơi lạnh" đám ma sẽ dễ mang bệnh?

Rất nhiều người kiêng đi đám ma khi cơ thể yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, người già yếu, phụ nữ có thai vì sợ nhiễm hơi lạnh từ người chết sẽ sinh bệnh.

Đăng ngày: 22/03/2026
Lịch sử tình dục của loài người

Lịch sử tình dục của loài người

Chim làm chuyện ấy, ong làm chuyện ấy, con người từ thuở sơ khai cũng đã làm chuyện ấy. Nhưng hoạt động này đã thay đổi như thế nào trong hàng nghìn năm qua, và thậm chí chỉ trong vài thập kỷ vừa rồi?

Đăng ngày: 22/03/2026
Khoa Học News