Từ trường Trái đất suy yếu nhanh ở Bắc Mỹ

Các nhà khoa học Trung Quốc phát hiện sự thay đổi trong cường độ từ trường ở đông và tây bán cầu, có thể do quá trình đảo cực từ.

Từ trường phía trên Bắc Mỹ đang suy yếu ở tốc độ nhanh khác thường trong khi từ trường ở bán cầu phía đông đang mạnh lên, theo nhóm nghiên cứu đứng đầu là giáo sư Fang Hanxian ở Đại học Công nghệ Quốc phòng Trung Quốc, Interesting Engineering hôm 8/11 đưa tin. Các nhà khoa học đang tìm cách xác định nguyên nhân nhưng theo họ, nó liên quan tới sự đảo cực địa từ từ bán cầu tây sang đông.


Từ trường là lá chắn tự nhiên bảo vệ Trái đất khỏi tia vũ trụ và bức xạ có hại từ Mặt trời. (Ảnh: BBC)

Nhóm của Fang sử dụng dụng mô hình và dữ liệu mới nhất để dựng lại những thay đổi của cường độ từ trường từ năm 1900. Họ nhận thấy từ năm 1930 đến năm 1990, cường độ từ trường ở Bắc Mỹ tăng lên và cao hơn nhiều khu vực khác trên thế giới. Tuy nhiên, quá trình đảo ngược diễn ra trong 30 năm qua. Vào năm 2020, cường độ từ trường ở khu vực này giảm tới mức gần bằng mức trung bình toàn cầu. Đó là thay đổi rất đáng chú ý. Ngoài từ trường suy yếu ở Bắc Mỹ, cường độ tại nhiều khu vực khác có dấu hiệu tăng lên, bao gồm đại lục Á Âu, châu Phi, Australia, Bắc Đại Tây Dương, trong đó châu Phi có tốc độ gia tăng nhanh nhất.

Quy mô và vị trí của những vùng dị thường từ trường thường xuyên thay đổi. Theo Fang, nhiều khả năng chúng liên quan tới sự trôi dạt cực từ. Trong thế kỷ qua, cực từ ở bắc bán cầu nhích dần về hướng đông ở tốc độ 10 km/năm. Tuy nhiên, quá trình này gần đây tăng tốc đáng kể. Sau năm 2000, tốc độ tăng lên 50 km/năm, vượt xa tốc độ dịch chuyển của cực từ ở nam bán cầu. Khu vực yếu nhất của từ trường Trái đất hiện nay nằm ở Đại Tây Dương, phía đông Nam Mỹ. Nhiều cơ quan vũ trụ, bao gồm NASA, đang theo dõi chặt chẽ khu vực đó.

Trường địa từ là rào chắn tự nhiên bảo vệ Trái đất, ngăn tia vũ trụ độc hại truyền tới mặt đất, do đó đóng vai trò chủ chốt duy trì sự ổn định của môi trường. Năm 2018, một nghiên cứu của Đại học tự trị Mexico phát hiện trường địa từ yếu đi trong nhiều thập kỷ ngay trước khi đế chế Maya sụp đổ. Tương tự, năm 2006, các nhà nghiên cứu ở Viện Vật lý hành tinh Paris phát hiện thay đổi đột ngột của từ trường liên quan tới sự diệt vong của những nền văn minh cổ đại ở Iran và Syria cách đây 4.000 năm. Một số nhà khoa học cho rằng sự suy yếu của từ trường Trái đất không chỉ dẫn tới tăng bức xạ mà cả nhiễu loạn trong hệ thống khí quyển do tia vũ trụ gây ra, khiến những sự kiện thời tiết cực đoan như hạn hán hoặc mưa bão thêm trầm trọng.

TIN CŨ HƠN
Siêu dự án cầu xuyên biển 6,7 tỷ USD lập kỷ lục thế giới lát nhựa chỉ trong 1 ngày của Trung Quốc

Siêu dự án cầu xuyên biển 6,7 tỷ USD lập kỷ lục thế giới lát nhựa chỉ trong 1 ngày của Trung Quốc

Trung Quốc vừa lập kỷ lục thế giới trong khi xây dựng cây cầu xuyên biển nối liền hai thành phố. Đó là gì?

Đăng ngày: 06/05/2026
Quốc gia giàu thứ 3 thế giới

Quốc gia giàu thứ 3 thế giới "đi ngược số đông": Muốn cấm ô tô điện, nói "không" với điều hòa!

Tại quốc gia giàu “nứt đố đổ vách” này, điều hòa không bị cấm nhưng phải trải qua nhiều thủ tục lằng nhằng mới được dùng.

Đăng ngày: 06/05/2026
Lần đầu tiên ghi được sóng não của người chết, hé lộ sự thật khủng khiếp

Lần đầu tiên ghi được sóng não của người chết, hé lộ sự thật khủng khiếp

Việc lần đầu ghi nhận thời khắc trước khi một người qua đời có thể tiết lộ suy nghĩ cuối cùng trước khi họ về thế giới bên kia.

Đăng ngày: 05/05/2026
Top 12 hòn đảo bỏ hoang đẹp và đáng sợ trên thế giới

Top 12 hòn đảo bỏ hoang đẹp và đáng sợ trên thế giới

Trên thế giới có rất nhiều hòn đảo bị bỏ hoang dù trước đó từng là nơi sinh sống của đông đảo người dân, nguyên nhân có thể do thiên tai, chiến tranh, bệnh dịch...

Đăng ngày: 05/05/2026
Chiêu

Chiêu "lạ" của triều đình giúp quan lại thời xưa chống đói khi thiết triều

Đại thần sáng tinh mơ thượng triều, bữa sáng giải quyết như thế nào?

Đăng ngày: 05/05/2026
Sự thực về việc phát hiện thành phố ngầm của

Sự thực về việc phát hiện thành phố ngầm của "người bò sát" ở Los Angeles

Năm 1934, G. Warren Shufelt nói với tờ Los Angeles Times rằng ông đã phát hiện ra tàn tích của một nền văn minh bò sát cổ đại bên dưới Los Angeles, Mỹ.

Đăng ngày: 05/05/2026
Tìm hiểu về bình minh và hoàng hôn

Tìm hiểu về bình minh và hoàng hôn

Bình minh và hoàng hôn là hai khoảnh khắc ngẳn ngủi nhưng cũng thật đẹp trong 1 ngày. Thực tế, không phải ai cũng hiểu rõ khái niệm này và sự khác biệt giữa chúng là gì?

Đăng ngày: 05/05/2026
Khoa Học News