Vật thể cách xa 19,5 tỉ năm ánh sáng "xuyên không" đến Trái đất

Trong khoảnh khắc cực hiếm, vật thể cổ đại biến hình thành "vòng Einstein", xuất hiện trước người Trái đất nhờ một vùng không - thời gian bị bẻ cong hỗn loạn.

Trong bức ảnh được chụp bởi kính viễn vọng không gian Hubble mà NASA vừa công bố, một cụm vật thể kỳ lạ bao gồm chấm sáng rực rỡ được bao bọc bởi một chiếc vòng màu đỏ được quan sát giữa chòm sao Kình Ngư.

Cụm này bao gồm một trong những vật thể xa xôi nhất từng hiện ra trước mắt nhân loại.


Cụm vật thể kỳ lạ giữa chòm sao Kình Ngư - (Ảnh: NASA).

Theo các nhà khoa học điều hành sứ mệnh Hubble, vật thể đáng lưu tâm nhất trong cụm hình ảnh kỳ lạ đó là một thiên hà cách xa Trái đất đến 19,5 tỉ năm ánh sáng, mang tên HerS J020941.1+001557.

Lẽ ra Hubble không thể thấy được vật thể quá xa xôi này, nhưng nó đã tự "xuyên không" nhờ các "thấu kính hấp dẫn", chính là những vật thể vũ trụ tiền cảnh có lực hấp dẫn lớn, tạo thành một chiếc kính lúp treo lơ lửng giữa Hubble và vật thể cổ đại.

Không rõ tuổi của thiên hà này, nhưng nó cũng là một trong những vật thể từ bình minh vũ trụ. Nó từng ở gần Trái đất hơn, nhưng đã "chạy xa" do vũ trụ liên tục giãn nở.

Trong bức hình của Hubble, ánh sáng từ vật thể này bị biến dạng thành hình lưỡi liềm, tạo thành một chiếc "vòng Einstein" hiếm gặp giữa trời.

Theo Sci-News, vòng Einstein xảy ra khi ánh sáng từ một vật thể ở rất xa bị bẻ cong về một vật thể trung gian có khối lượng lớn. Trong trường hợp này, đó là cả hai thiên hà còn lại trong hình ảnh kỳ lạ.

Đầu tiên đó là SDSS J020941.27+001558.4, một thiên hà cách chúng ta khoảng 2,7 tỉ năm ánh sáng, chính là chấm sáng lớn nhất trong cụm vật thể.

Trong khi đó, chấm sáng còn lại phía trên nó - dường như giao nhau với đường cong hình lưỡi liềm ánh sáng, là SDSS J020941.23+001600.7, một thiên hà gần hơn khác.

Hai thiên hà gần Trái đất hơn này chính là "thấu kính hấp dẫn" được nhắc tới.

Thiên hà xa 19,5 tỉ năm ánh sáng rất có thể cũng mang hình dạng bình thường là một đĩa ánh sáng xoắn ốc như các thiên hà khác, nhưng ánh sáng từ nó đã bị biến đổi phức tạp khi đi qua vùng không - thời gian bị bẻ cong hỗn loạn bởi hai thiên hà tiền cảnh.

Tuy vậy, sự bẻ cong không - thời gian này cũng giúp ánh sáng "xuyên không" ngoạn mục. Thiên hà xa xôi được phóng to lên, ánh sáng đi "đường tắt" đến với kính viễn vọng của người Trái đất.

Cuối cùng, một dự án khoa học cộng đồng với sự tham gia của nhiều thành viên công chúng - SPACE WARPS - đã giúp xác định cụm vật thể ngoạn mục này giữa kho dữ liệu khổng lồ của Hubble.

TIN CŨ HƠN
Kính viễn vọng James Webb phát hiện cảnh hiếm thấy từ mặt trăng của sao Thổ

Kính viễn vọng James Webb phát hiện cảnh hiếm thấy từ mặt trăng của sao Thổ

Kính viễn vọng James Webb đã phát hiện mặt trăng Enceladus của sao Thổ phun ra luồng hơi nước khổng lồ, lớn hơn nhiều so với bất kỳ luồng hơi nước nào trước đây.

Đăng ngày: 15/04/2026
Nhóm học giả Trung Quốc kiến nghị tiêu diệt Starlink của Elon Musk

Nhóm học giả Trung Quốc kiến nghị tiêu diệt Starlink của Elon Musk

Các nhà nghiên cứu Trung Quốc vừa đề xuất nước này cần tiêu diệt các vệ tinh Starlink của tỷ phú Elon Musk.

Đăng ngày: 15/04/2026
Phát hiện hành tinh “xương khô” chứa bí mật hãi hùng

Phát hiện hành tinh “xương khô” chứa bí mật hãi hùng

Một ngoại hành tinh mới được phát hiện đã tiết lộ những đặc tính hết sức vô lý, khiến các nhà khoa học bối rối và nghĩ đến những kịch bản hãi hùng về quá khứ của nó.

Đăng ngày: 15/04/2026
Kính viễn vọng James Webb chứng minh khả năng bắt sự sống ngoài hành tinh

Kính viễn vọng James Webb chứng minh khả năng bắt sự sống ngoài hành tinh

Siêu kính viễn vọng James Webb vừa gây bão với loạt ảnh ngoại mục về những vật thể cực kỳ xa xôi được kỳ vọng cho một nhiệm vụ còn thú vị hơn: Xác định các hành tinh có sự sống.

Đăng ngày: 15/04/2026
Một phần của Mặt trời bị vỡ rời, cuốn vào vòng xoáy cực

Một phần của Mặt trời bị vỡ rời, cuốn vào vòng xoáy cực

Các thiết bị của NASA đã ghi lại được khoảnh khắc một phần của Mặt Trời dường như bị tách rời hẳn và bị cuốn vào một cơn lốc xoáy cực.

Đăng ngày: 14/04/2026
Nghiên cứu mới chỉ ra, Trái đất có

Nghiên cứu mới chỉ ra, Trái đất có "Mặt trăng" mới

Một nghiên cứu gần đây đã chỉ ra rằng Trái đất có "Mặt trăng" mới, hay chính xác hơn đó là bán Mặt trăng mới.

Đăng ngày: 14/04/2026
NASA tiết lộ bầy robot

NASA tiết lộ bầy robot "sứ giả" đi gặp sinh vật ngoài hành tinh

Giữ vững niềm tin về thế giới sự sống ẩn mình trong đại dương ngoài hành tinh của Enceladus hay Europa, NASA đã phát triển một bầy robot nhỏ bé, bơi lội giỏi để chuẩn bị cho các nhiệm vụ đặc biệt.

Đăng ngày: 13/04/2026
Khoa Học News