Vì sao NASA theo dõi vũ trụ bằng thiết bị có 36 điểm ảnh?

NASA do thám vũ trụ bằng thiết bị có cảm biến 36 điểm ảnh, con số thật sự khó tin trong thời đại mà smartphone bình thường cũng có thể chụp bức ảnh chứa hàng chục triệu pixel

Trong khi Kính viễn vọng Không gian James Webb nổi tiếng nhờ khả năng chụp ảnh hồng ngoại ở khoảng cách 1,5 triệu km, độ phân giải 122 MP thì thiết bị thiên văn mới nhất của NASA lại có cách tiếp cận khác với cảm biến 36 pixel.


Cảm biến 36 điểm ảnh được trang bị trong dự án khám phá vũ trụ của NASA. (Ảnh: NASA/XRISM/Caroline Kilbourne).

Theo TechCrunch, Sứ mệnh Quang phổ và Hình ảnh Tia X (XRISM) là kết quả hợp tác giữa NASA và Cơ quan Thám hiểm Hàng không Vũ trụ Nhật Bản (JAXA). Vệ tinh của chương trình này được phóng lên quỹ đạo vào tháng 9 năm ngoái, mang theo sứ mệnh thăm dò khắp vũ trụ, tìm lời giải cho một số vấn đề khoa học hóc búa.

Đáng chú ý, thiết bị sử dụng công cụ hình ảnh mang tên Resolve, có cảm biến chỉ 36 pixel.

“Resolve không chỉ là một chiếc máy ảnh, thiết bị có thể đo nhiệt độ của từng tia X chiếu vào. Chúng tôi gọi Resolve là máy quang phổ kế vi nhiệt lượng vì mỗi điểm ảnh trong số 36 pixel đều đo lượng nhiệt cực nhỏ của từng tia X, cho phép chúng tôi nhìn thấy dấu vết hóa học của các nguyên tố tạo nên nguồn năng lượng một cách chi tiết chưa từng có”, Brian Williams, nhà khoa học tham gia dự án XRISM của NASA, cho biết.

Được trang bị một dãy pixel đặc biệt, Resolve có thể phát hiện tia X “mềm”, có năng lượng lớn hơn khoảng 5.000 lần so với bước sóng ánh sáng khả kiến.

Mục tiêu chính của nó là khám phá các vùng vũ trụ nóng nhất, cấu trúc lớn nhất và thiên thể nặng nhất, chẳng hạn như các lỗ đen siêu lớn.

Mặc dù có số lượng pixel hạn chế, mỗi pixel trong Resolve đều rất đáng đặc biệt, có khả năng tạo ra phổ dữ liệu hình ảnh phong phú, bao gồm dải năng lượng từ 400-12.000 electron volt (eV).

NASA tuyên bố thiết bị này có thể nhận biết chuyển động của các phần tử bên trong mục tiêu, về cơ bản mang lại góc nhìn 3 chiều. Khí di chuyển về phía chúng ta phát ra năng lượng cao hơn bình thường một chút, trong khi khí di chuyển ra xa phát ra năng lượng thấp hơn.

XRISM mở ra một hướng khám phá mới cho ngành khoa học vũ trụ. Chẳng hạn, cho phép các nhà khoa học hiểu được dòng khí nóng trong các cụm thiên hà, theo dõi tường tận chuyển động của các nguyên tố khác nhau trong tàn dư của vụ nổ siêu tân tinh.

TIN CŨ HƠN
Là hành tinh nhỏ nhất Hệ Mặt trời, nhưng đã có lúc sao Thủy từng lớn bằng Trái đất

Là hành tinh nhỏ nhất Hệ Mặt trời, nhưng đã có lúc sao Thủy từng lớn bằng Trái đất

Sao Thủy với kích thước chỉ bằng 1/3 Trái đất hiện là hành tinh nhỏ nhất Hệ Mặt trời, nhưng trong quá khứ, sao Thủy và địa cầu có kích thước như nhau, cho đến khi xuất hiện biến cố.

Đăng ngày: 08/05/2026
Các nhà khoa học phát hiện tinh thể xoắn sử dụng “giả trọng lực” để bẻ cong ánh sáng giống như lỗ đen

Các nhà khoa học phát hiện tinh thể xoắn sử dụng “giả trọng lực” để bẻ cong ánh sáng giống như lỗ đen

Tinh thể quang tử là các cấu trúc nano quang học có ảnh hưởng đến sự lan truyền của các hạt photon trong nó tương tự như cách mà các tinh thể bán dẫn tác động lên chuyển động của electron.

Đăng ngày: 08/05/2026
“Hành tinh thứ 9 của NASA” để lộ dấu hiệu thân thiện với sự sống

“Hành tinh thứ 9 của NASA” để lộ dấu hiệu thân thiện với sự sống

"Hành tinh thứ 9" khiến Liên đoàn Thiên văn Quốc tế (IAU) và NASA bất đồng quan điểm tiếp tục đem lại niềm hy vọng mới về khả năng sống được thông qua một siêu núi lửa băng.

Đăng ngày: 07/05/2026
Phát hiện hố Mặt trăng có nhiệt độ phù hợp cho người sống

Phát hiện hố Mặt trăng có nhiệt độ phù hợp cho người sống

Sử dụng dữ liệu từ tàu LRO, các chuyên gia NASA nhận thấy nhiệt độ trong hố trũng ở vùng Mare Tranquilitatis trên Mặt trăng chỉ khoảng 17 độ C.

Đăng ngày: 06/05/2026
50.000 dải thiên hà rực rỡ trên bản đồ vũ trụ 3D

50.000 dải thiên hà rực rỡ trên bản đồ vũ trụ 3D

Một tấm bản đồ 3D gần như hoàn chỉnh nhất về vũ trụ do chương trình khảo sát Two Micron All-Sky Survey, còn gọi 2MASS tạo nên, cho thấy, 50.000 dải thiên hà rực rỡ tồn tại giữa ánh sáng hồng ngoại trong vũ trụ.

Đăng ngày: 06/05/2026
Lõi của một hành tinh đã tan vỡ rơi xuống nước Úc?

Lõi của một hành tinh đã tan vỡ rơi xuống nước Úc?

Một loại thủy tinh bất thường được tìm thấy ở nước Úc đã phát hiện có tỉ lệ vật liệu ngoài hành tinh lên tới 10%.

Đăng ngày: 05/05/2026
NASA/ESA chụp được

NASA/ESA chụp được "cánh cổng mở vào vũ trụ khác"

Kính viễn vọng không gian Hubble của NASA/ESA vừa chụp được hình ảnh ngoạn mục từ vùng vũ trụ xa xôi cách chúng ta tận 1.350 năm ánh sáng.

Đăng ngày: 05/05/2026
Khoa Học News