Khoa Học News

[Video] Thí nghiệm phản trực giác này đã tạo ra một thế giới lộn ngược giống trong Inception

Một thế giới lộn ngược rất phản trực giác, nhưng nó có phản khoa học hay không?

Trong một nghiên cứu mới đăng trên tạp chí Nature, các nhà khoa học Pháp tại Đại học Paris Sciences et Lettres đã trình diễn một thí nghiệm phản trực giác hết sức ấn tượng. Họ đã có thể khiến một con thuyền nổi ở trạng thái lộn ngược, bên dưới một lớp chất lỏng cũng đang lơ lửng trong không khí.

Hình ảnh này có thể khiến bạn hình dung ra một Paris lộn ngược trên bầu trời với xe cộ vẫn đang chạy bình thường trên đó – một thành phố trong mơ mà Christopher Nolan đã dùng để xây dựng lên thế giới của Inception 10 năm về trước.

Nhưng bây giờ, các nhà khoa học Pháp cho biết họ có thể đạt được hiệu ứng thị giác tương tự mà không cần phá vỡ bất kỳ định luật vật lý nào. Vậy tại sao họ có thể làm được?


Thí nghiệm phản trực giác này đã tạo ra một thế giới lộn ngược giống trong Inception  

Chúng ta biết khi một vật nổi trên mặt nước, nó phải đạt tới điểm cân bằng của hai lực ngược hướng: Một là lực đẩy Archimedes hướng từ dưới lên trên của chất lỏng, hai là trọng lực hướng từ trên xuống dưới.

Và bằng cách chống lại lực hấp dẫn do trọng lượng riêng của vật thể, lực nổi sẽ làm cho bất kỳ một vật nào ít đặc hơn, hay có khối lượng riêng lớn hơn chất lỏng nổi trên bề mặt của nó. Ngược lại, những vật đặc hơn, có khối lượng riêng lớn hơn sẽ phải chìm xuống.

Điều này có nghĩa là bong bóng khí sẽ luôn nổi lên mặt nước. Không bao giờ có chuyện nước có thể nổi lên trên không khí. Nhưng có thực sự như vậy không?

Năm 1951, nhà khoa học đoạt giải Nobel Vật lý người Nga Pyotr Kapitsa đã chứng minh rằng sự rung động của không khí theo chiều thẳng đứng có thể giữ một con lắc trong trạng thái lơ lửng để chống lại trọng lực. Và nếu nó có thể giữ được một vật rắn, các rung động này cũng có thể giữ được các chất lỏng như nước bay lơ lửng trên không trung.

Một loạt các thí nghiệm sau đó đã chứng minh những hiện tượng phản trực giác hoàn toàn có thể xảy ra trong thế giới thực, chẳng hạn như bong bóng khí chìm xuống đáy cột nước lơ lửng còn các vật nặng hơn nước thì lại nổi lên trên.

Emmanuel Fort, một nhà vật lý tại Đại học Paris Sciences et Lettres bây giờ đã tiến thêm một bước khi cho thấy các rung động ở tần số thích hợp thậm chí có thể đảo ngược các quy luật của lực nổi mà chúng ta vẫn thường thấy.

Và phát hiện này được thực hiện một cách rất tình cờ, trong khi Emmanuel Fort cố gắng lặp lại thí nghiệm của nhà vật lý người Nga Pyotr Kapitsa, nhưng trong môi trường chất lỏng.

"Nó rất phản trực giác", Vladislav Sorokin, một kỹ sư tại Đại học Auckland, cho biết. "Tôi cũng đã làm việc trong lĩnh vực này một thời gian, nhưng tôi không hề mong đợi sẽ phát hiện ra bất cứ điều gì như thế này trước đây".


Một thế giới lộn ngược giống trong Inception là rất phản trực giác, nhưng nó có phản khoa học hay không?

Các thí nghiệm trước đây đã chỉ ra các chất lỏng nhớt có thể bay lơ lửng trong một bình rung có tần số phù hợp. Đó là bởi vì các dao động theo chiều thẳng đứng của không khí ngăn chặn việc hình thành giọt nhỏ xuống.

Khi chất lỏng không thể tạo giọt, nó sẽ không thể rơi xuống, do toàn bộ lớp không khí dưới bình đã bị bẫy lại, tạo ra một áp suất đẩy ngược nó lên trên.

Nhưng Emmanuel Fort thực ra không hề biết đến những thí nghiệm đó. Làm việc trong một phòng thí nghiệm quang học và hình ảnh, ông và các đồng nghiệp của mình chỉ muốn lặp lại thí nghiệm của Pyotr Kapitsa nhưng là trong môi trường chất lỏng.

Điều đó có nghĩa là ông ấy sẽ đổ đầy bình thủy tinh với chất lỏng glycerol, và cố gắng rung glycerol để khiến một con lắc lơ lửng bên trong môi trường đó không chìm xuống. Thí nghiệm được thực hiện thành công, nhưng Emmanuel Fort sau đó đã nảy ra một ý.

Ông ấy bơm không khí vào phía dưới của bình rung và quan sát thấy bây giờ cả chất lỏng cũng bị nâng lên lơ lửng trong không khí. Và nếu điều này xảy ra, Emmanuel Fort tự hỏi liệu một vật có thể nổi ngược trên lớp chất lỏng này không?

Để kiểm tra, Emmanuel Fort đã thả vào bên trong một quả bóng và một mô hình thuyền nặng khoảng 6 gram. Kết quả cho thấy chúng đều có thể nổi ngược trên bề mặt phía dưới của chất lỏng đang lơ lửng.

"Đó là điều hoàn toàn bất ngờ", Emmanuel Fort nói. Và để giải thích cho hiện tượng này, ông và nhóm nghiên cứu của mình phải xây dựng một mô hình toán với các lực vật lý tác động lên con thuyền trong trạng thái này.

Một lần nữa, các số liệu từ mô hình toán cho thấy Emmanuel Fort không phải đang mơ. Một chiếc thuyền như vậy hoàn toàn có thể nổi ngược trên một bề mặt chất lỏng lơ lửng mà không phá vỡ bất kỳ định luật vật lý nào, chỉ cần nó đạt tới các thông số toán học hợp lý như độ rung, độ nhớt của chất lỏng, trọng lượng con thuyền, điểm chìm cân bằng của nó…


Một thí nghiệm phản trực giác nhưng không hề phản khoa học.

Hơn thế nữa, Emmanuel Fort nhận thấy "thế giới đảo ngược" này khá tương đồng với thế giới phía trên, nơi có một con thuyền khác cũng đang nổi trên bề mặt chất lỏng. Cụ thể, con thuyền nổi ngược cũng đạt được tới một điểm cân bằng, để khi nó bị đẩy đi hoặc nhấn xuống, nó vẫn nổi về được vị trí ban đầu.

Trong bài báo trên Nature, Emmanuel Fort gọi đó là một "điểm cân bằng hoàn hảo". Nhưng rất tiếc, ông cho biết điểm cân bằng này chưa thể đạt được trong môi trường chất lỏng có độ nhớt thấp như nước.

Vì vậy, trừ khi bạn cảm thấy hạnh phúc khi ngâm mình trong một bể bơi ngập đầy chất nhớt như nước rửa tay khô, ước mơ có thể được lướt sóng trên một mặt biển lộn ngược trên bầu trời có vẻ vẫn chỉ tồn tại trong thế giới Inception của Christopher Nolan mà thôi.

TIN CŨ HƠN
16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

16 sự thật về bóng đá - môn thể thao bá chủ toàn cầu

Nhiều điều thú vị về bóng đá dưới đây khiến không ít người ngạc nhiên.

Đăng ngày: 31/05/2026
Tại sao có những củ khoai lang bị hà hay bị cứng?

Tại sao có những củ khoai lang bị hà hay bị cứng?

Khi chúng ta ăn khoai lang đã luộc chín, có khi sẽ mất vui vì bóc vỏ khoai đã phải cắt bỏ đi từng miếng khoai lớn, một củ khoai lang còn lại chả mấy mà ăn, còn có vị đắng

Đăng ngày: 31/05/2026
12 câu hỏi về đồng tiền ảo bitcoin giúp bạn thấu hiểu nó

12 câu hỏi về đồng tiền ảo bitcoin giúp bạn thấu hiểu nó

Nếu bạn chưa biết thì vào đầu năm 2011, đồng tiền ảo này chỉ có giá dưới 1 USD. Do đó, đợt tăng giá bất ngờ này đã khiến nhiều người tự hỏi liệu có nên chú ý vào công nghệ này hay không.

Đăng ngày: 30/05/2026
Ý nghĩa thực sự của câu nói "gót chân A-sin" nhiều người vẫn dùng

Ý nghĩa thực sự của câu nói "gót chân A-sin" nhiều người vẫn dùng

Không chỉ là câu thành ngữ được nhiều người quen dùng, "gót chân A-sin" còn ẩn chứa câu chuyện về cái chết của chiến binh dũng mãnh nhất trong thần thoại Hy Lạp.

Đăng ngày: 30/05/2026
Top 19 món ăn kinh dị nhất hành tinh

Top 19 món ăn kinh dị nhất hành tinh

Những món ăn kinh dị, khủng khiếp nhất từ chuột bao tử đến ếch sinh tố.... nhiều người chỉ nhìn hoặc ngửi thôi đã phát nôn, thế nhưng đây đều là những món ăn truyền thống của nhiều nước trên thế giới.

Đăng ngày: 30/05/2026
12 loại đá quý hiếm nhất thế giới

12 loại đá quý hiếm nhất thế giới

Nhắc tới đá quý, nhiều người cho rằng kim cương là loại đá quý hiếm nhất thế giới. Nhưng trên thực tế có một số loại đá còn có giá trị và quý hiếm hơn kim cường nhiều lần.

Đăng ngày: 29/05/2026
10 tật xấu phổ biến nhất của con người

10 tật xấu phổ biến nhất của con người

Dưới đây là 10 tật xấu phổ biến nhất được các nhà khoa học phương Tây xếp theo thứ tự ngược.

Đăng ngày: 29/05/2026
Khoa Học News