Xác ướp nữ quý tộc Ai Cập trong quan tài kín

Các nhà nghiên cứu khám phá cách người Ai Cập cổ đại đưa xác ướp nữ quý tộc vào quan tài dường như liền mảnh.

Bảo tàng Field ở Chicago là ngôi nhà của hơn chục xác ướp Ai Cập cổ đại nhưng một xác ướp đặc biệt trong số đó khiến các nhà nghiên cứu bối rối suốt nhiều năm. Giờ đây, bí ẩn về quá trình mai táng xác ướp mang tên quý bà Chenet-aa dường như đã được khám phá nhờ máy chụp cắt lớp vi tính, Popular Science hôm 29/10 đưa tin.


Xác ướp quý bà Chenet-aa. (Ảnh: Bảo tàng Field).

Quý bà Chenet-aa sống cách đây 3.000 năm dưới Vương triều thứ 22 thuộc Thời kỳ chuyển tiếp thứ ba của Ai Cập. Không lâu sau khi bà chết, các chuyên gia mai táng chuẩn bị để đưa bà sang thế giới bên kia bằng cách tạo ra một hộp cartonnage, loại vật liệu giống giấy bồi, để chứa thi thể. Tuy nhiên, trường hợp của Chenet-aa không có bất kỳ dấu hiệu nào của đường nối rõ ràng, do đó những nhà Ai Cập học băn khoăn chính xác người ướp xác đặt bà vào bên trong hộp như thế nào.

"Quan tài cartonnage ở bên trong dường như liền một thể và trơn nhẵn mà không có bất kỳ đường nối bên ngoài nào (khác với quan tài bên ngoài làm từ gỗ). Nếu bạn nhìn hình dáng của hộp cartonnage, lỗ hở ở chân quá hẹp để vai của xác ướp có thể lọt qua", HP Brown, chuyên gia bảo tồn ở Bảo tàng Field, cho biết.

Chụp cắt lớp vi tính (CT) tạo ra hình ảnh 3D của vật thể bằng cách xếp chồng hàng nghìn bản scan X - quang lên nhau dựa trên kỹ thuật số. Trong 4 ngày, các nhà nghiên cứu vận chuyển 26 xác ướp (bao gồm Chenet-aa) tới một cỗ máy di động đậu ở bên ngoài Bảo tàng Field. Hình ảnh thu được giúp họ suy đoán người tham gia mai táng đặt Chenet-aa vào bên trong vỏ hộp dường như liền một mảnh bằng cách nào.

Theo Brown, "người cổ đại đã tạo vết rạch ở phía sau hộp cartonnage và làm mềm vật liệu bằng hơi ẩm để nó trở nên dẻo dai. Sau khi dựng đứng xác ướp và buộc vào một cây cột bằng dây thừng mỏng. Brown cho rằng họ đã hạ quan tài qua đầu Chenet-aa trước khi nối vết rạch lại bằng dây bện. Sau khi quan tài cartonnage trở nên chắc chắn, họ đổ thạch cao lên trên", Brown giải thích. Lớp sơn trên lớp cartonnage ngoài cùng được trang trí và đánh bóng khi xác ướp vẫn đặt ở tư thế thẳng đứng. Sau khi hoàn thiện, Chenet-aa đã sẵn sàng để chôn cất.

Ảnh chụp cắt lớp cung cấp nhiều chi tiết mới về sức khỏe của Chenet-aa trong những ngày cuối đời. Theo nhóm nghiên cứu, nữ quý tộc chết ở cuối tuổi 30 hoặc đầu tuổi 40, dù họ chưa thể xác định nguyên nhân cái chết của bà. Răng bà bị thiếu vài chiếc khi chết, trong khi số răng còn lại có dấu hiệu bị mài mòn. Các chuyên gia cho rằng nguyên nhân nằm ở chế độ ăn bao gồm hạt muối trong thức ăn quá thô đối với men răng.

Trong năm sau, các nhà nghiên cứu hy vọng có thể tiếp tục kiểm tra hàng nghìn ảnh chụp CT để tìm hiểu thêm về đời sống ở Ai Cập cổ đại.

TIN CŨ HƠN
Cậu bé đi mót lúa nhặt được 3 cái nồi kỳ lạ, chuyên gia giật mình khi thấy “hồ ly 9 đuôi”

Cậu bé đi mót lúa nhặt được 3 cái nồi kỳ lạ, chuyên gia giật mình khi thấy “hồ ly 9 đuôi”

Đi mót lúa, cậu bé này không ngờ lại nhặt được cái nồi lạ quý hiếm khiến các chuyên gia cũng phải bất ngờ.

Đăng ngày: 18/01/2026
Bí ẩn xác ướp mèo lạ nghìn năm lạ nhất thế giới: Có 3 đuôi, 5 chân

Bí ẩn xác ướp mèo lạ nghìn năm lạ nhất thế giới: Có 3 đuôi, 5 chân

Thông qua chụp CT, các chuyên gia tại Viện nghiên cứu khảo cổ dự phòng quốc gia Pháp (INRAP) đã phát hiện xác ướp mèo lạ nhất thế giới.

Đăng ngày: 18/01/2026
Khai quật hơn 1.000 cổ vật trên núi Võ Đang

Khai quật hơn 1.000 cổ vật trên núi Võ Đang

Các nhà khảo cổ Trung Quốc công bố phát hiện một bộ sưu tập hiện vật lớn tại Di sản Thế giới nổi tiếng với những ngôi đền Đạo giáo.

Đăng ngày: 16/01/2026
Hé lộ bí ẩn về sự sụp đổ của các nền văn minh cổ đại qua bộ hài cốt cũ

Hé lộ bí ẩn về sự sụp đổ của các nền văn minh cổ đại qua bộ hài cốt cũ

Các nhà khoa học cho biết, các mầm bệnh tuyệt chủng đã mở ra sự sụp đổ của các nền văn minh cổ đại.

Đăng ngày: 16/01/2026
Hé lộ sự sụp đổ của đế chế Hittite và nỗi lo sợ con người ngày nay

Hé lộ sự sụp đổ của đế chế Hittite và nỗi lo sợ con người ngày nay

Đế chế Hittite đã rất phát triển và thịnh vượng, 3 năm cuối cùng trước khi sụp đổ, nền văn minh này phải đối mặt với một vấn đề mà con người trên thế giới ngày nay đang gặp phải.

Đăng ngày: 15/01/2026
Không phải Megalodon, 5 loài này mới thực sự là quái vật mạnh nhất đại dương cổ đại

Không phải Megalodon, 5 loài này mới thực sự là quái vật mạnh nhất đại dương cổ đại

Trong lịch sử 4,6 tỷ năm của Trái Đất, dù là đại dương xanh thẳm hay vùng đất rộng lớn, đều tồn tại một số loài vật đáng sợ mà con người không thể tưởng tượng được.

Đăng ngày: 14/01/2026

"Bình gốm thiên nga" - Báu vật tìm thấy từ đại dương

"Bình gốm hoa lam vẽ thiên nga" - bảo vật quốc gia - được tìm thấy khi khai quật tàu cổ bị đắm ở biển Cù Lao Chàm.

Đăng ngày: 14/01/2026
Khoa Học News