Xác ướp nữ quý tộc Ai Cập trong quan tài kín

Các nhà nghiên cứu khám phá cách người Ai Cập cổ đại đưa xác ướp nữ quý tộc vào quan tài dường như liền mảnh.

Bảo tàng Field ở Chicago là ngôi nhà của hơn chục xác ướp Ai Cập cổ đại nhưng một xác ướp đặc biệt trong số đó khiến các nhà nghiên cứu bối rối suốt nhiều năm. Giờ đây, bí ẩn về quá trình mai táng xác ướp mang tên quý bà Chenet-aa dường như đã được khám phá nhờ máy chụp cắt lớp vi tính, Popular Science hôm 29/10 đưa tin.


Xác ướp quý bà Chenet-aa. (Ảnh: Bảo tàng Field).

Quý bà Chenet-aa sống cách đây 3.000 năm dưới Vương triều thứ 22 thuộc Thời kỳ chuyển tiếp thứ ba của Ai Cập. Không lâu sau khi bà chết, các chuyên gia mai táng chuẩn bị để đưa bà sang thế giới bên kia bằng cách tạo ra một hộp cartonnage, loại vật liệu giống giấy bồi, để chứa thi thể. Tuy nhiên, trường hợp của Chenet-aa không có bất kỳ dấu hiệu nào của đường nối rõ ràng, do đó những nhà Ai Cập học băn khoăn chính xác người ướp xác đặt bà vào bên trong hộp như thế nào.

"Quan tài cartonnage ở bên trong dường như liền một thể và trơn nhẵn mà không có bất kỳ đường nối bên ngoài nào (khác với quan tài bên ngoài làm từ gỗ). Nếu bạn nhìn hình dáng của hộp cartonnage, lỗ hở ở chân quá hẹp để vai của xác ướp có thể lọt qua", HP Brown, chuyên gia bảo tồn ở Bảo tàng Field, cho biết.

Chụp cắt lớp vi tính (CT) tạo ra hình ảnh 3D của vật thể bằng cách xếp chồng hàng nghìn bản scan X - quang lên nhau dựa trên kỹ thuật số. Trong 4 ngày, các nhà nghiên cứu vận chuyển 26 xác ướp (bao gồm Chenet-aa) tới một cỗ máy di động đậu ở bên ngoài Bảo tàng Field. Hình ảnh thu được giúp họ suy đoán người tham gia mai táng đặt Chenet-aa vào bên trong vỏ hộp dường như liền một mảnh bằng cách nào.

Theo Brown, "người cổ đại đã tạo vết rạch ở phía sau hộp cartonnage và làm mềm vật liệu bằng hơi ẩm để nó trở nên dẻo dai. Sau khi dựng đứng xác ướp và buộc vào một cây cột bằng dây thừng mỏng. Brown cho rằng họ đã hạ quan tài qua đầu Chenet-aa trước khi nối vết rạch lại bằng dây bện. Sau khi quan tài cartonnage trở nên chắc chắn, họ đổ thạch cao lên trên", Brown giải thích. Lớp sơn trên lớp cartonnage ngoài cùng được trang trí và đánh bóng khi xác ướp vẫn đặt ở tư thế thẳng đứng. Sau khi hoàn thiện, Chenet-aa đã sẵn sàng để chôn cất.

Ảnh chụp cắt lớp cung cấp nhiều chi tiết mới về sức khỏe của Chenet-aa trong những ngày cuối đời. Theo nhóm nghiên cứu, nữ quý tộc chết ở cuối tuổi 30 hoặc đầu tuổi 40, dù họ chưa thể xác định nguyên nhân cái chết của bà. Răng bà bị thiếu vài chiếc khi chết, trong khi số răng còn lại có dấu hiệu bị mài mòn. Các chuyên gia cho rằng nguyên nhân nằm ở chế độ ăn bao gồm hạt muối trong thức ăn quá thô đối với men răng.

Trong năm sau, các nhà nghiên cứu hy vọng có thể tiếp tục kiểm tra hàng nghìn ảnh chụp CT để tìm hiểu thêm về đời sống ở Ai Cập cổ đại.

TIN CŨ HƠN
Quái thú 218 triệu tuổi đầu đại bàng, mình cá sấu lộ diện ở Mỹ

Quái thú 218 triệu tuổi đầu đại bàng, mình cá sấu lộ diện ở Mỹ

Một loài quái thú được tìm thấy ở bang Texax - Mỹ đã làm các nhà khoa học bối rối hơn 3 thập kỷ.

Đăng ngày: 27/04/2026
Phát hiện kho báu nửa triệu tuổi từ loài người khác ở Ba Lan

Phát hiện kho báu nửa triệu tuổi từ loài người khác ở Ba Lan

Những đồ vật quý giá nhất của một loài người khác cùng rất nhiều xương động vật tuyệt chủng đã được khai quật từ hang động Tunel Wielki, là một kho báu vô song.

Đăng ngày: 26/04/2026
Dị thường từ trường bao trùm Iraq: Tiết lộ từ báu vật 3.000 năm tuổi

Dị thường từ trường bao trùm Iraq: Tiết lộ từ báu vật 3.000 năm tuổi

Những viên gạch Lưỡng Hà cổ đại đã chỉ ra ở khu vực nay là Iraq 3.000 năm trước, từ trường Trái đất mạnh bất thường.

Đăng ngày: 26/04/2026
Phát hiện mới về quái thú khổng lồ và loài người đáng sợ sống song song chúng ta

Phát hiện mới về quái thú khổng lồ và loài người đáng sợ sống song song chúng ta

Một nghiên cứu mới dựa trên hài cốt của 70 cá thể thuộc về một loài quái thú khổng lồ, nặng 13 tấn, đã vén màn bí ẩn về thời kỳ 125.000 năm trước, thấp thoáng bóng hình một loài người thợ săn.

Đăng ngày: 23/04/2026
Thức ăn nhanh thế kỷ 21 hiện ra ở thành phố 2.000 năm tuổi

Thức ăn nhanh thế kỷ 21 hiện ra ở thành phố 2.000 năm tuổi

Thêm một thứ "vượt thời gian" khác gây choáng váng cho đội khảo cổ đang làm việc ở Pompeii - thành phố La Mã bị chôn vùi 2.000 năm trước dưới tro bụi núi lửa.

Đăng ngày: 23/04/2026
Nghiên cứu gây sốc: Khủng long đã lấy đi của loài người 100 năm tuổi thọ

Nghiên cứu gây sốc: Khủng long đã lấy đi của loài người 100 năm tuổi thọ

Loài người có thể đã sống được đến tuổi 200 nếu không vì một sự kiện gây "tắc nghẽn tuổi thọ" xảy ra với các loài tổ tiên.

Đăng ngày: 22/04/2026
Tàu ma 800 năm hiện hình nguyên vẹn rồi bỗng

Tàu ma 800 năm hiện hình nguyên vẹn rồi bỗng "bốc hơi về trời"

Tàu ma Mortar Wreck hiện hình trong trạng thái rất tốt ở vùng nước nông ngoài khơi miền Nam nước Anh dù đã chìm 800 năm, để rồi phân rã nhanh đến đáng sợ từ ngày lộ ra khỏi cát.

Đăng ngày: 19/04/2026
Khoa Học News