Khoa Học News

Ấn Độ mất liên lạc với tàu bay quanh sao Hỏa

Tàu vũ trụ Mars Orbiter Mission (MOM) của Ấn Độ có thể đã kết thúc hoạt động sau 8 năm quay trên quỹ đạo hành tinh đỏ.

Các trạm mặt đất vận hành bởi Tổ chức nghiên cứu vũ trụ Ấn Độ (ISRO) mất liên lạc với tàu vũ trụ MOM. Nguyên nhân chính xác chưa được xác định rõ. Tàu quay quanh quỹ đạo có thể đã cạn kiệt nhiên liệu. Bộ pin của MOM có thể cạn điện ngoài giới hạn vận hành an toàn, hoặc một thao tác tự động có thể cắt đứt liên lạc, Space hôm 3/10 đưa tin.


Mô phỏng tàu MOM trên quỹ đạo sao Hỏa. (Ảnh: ISRO)

Sau 8 năm hoạt động trên quỹ đạo sao Hỏa, tàu MOM hay còn gọi là Mangalyaan đã vượt xa thời gian dự kiến của nhiệm vụ là 6 - 10 tháng. Con tàu phóng vào tháng 11/2013 và tiến vào quỹ đạo quanh sao Hỏa hồi tháng 9/2014. Dù ISRO chưa đưa ra thông báo chính thức, trang The Hindu cho biết pin của tàu đã cạn và mất liên lạc.

MOM trang bị phần cánh rộng 1,4 x 1,8 m, bao gồm 3 tấm pin quang điện ở mỗi bên của tàu vũ trụ. Bộ pin có thể sản xuất 800 watt điện trên sao Hỏa và sạc cho pin lithium-ion, nhưng con tàu gần đây gặp hàng loạt sự kiện nhật thực, có thể ảnh hưởng tới khả năng sạc. "Gần đây, có nhiều sự kiện nhật thực, bao gồm một sự kiện kéo dài 7,5 giờ", một nhân viên ISRO cho biết. "Bộ pin của tàu chỉ được thiết kế để cầm cự trong thời gian nhật thực kéo dài khoảng 1 giờ 40 phút. Thời gian lâu hơn sẽ khiến pin cạn kiệt ngoài giới hạn an toàn".

MOM đã trải qua một lần nhật thực dài hồi tháng 4 nhưng khi khôi phục hoạt động, tàu vũ trụ có thể dùng cạn lượng nhiên liệu còn lại. Vào thời điểm phóng, MOM mang theo khoảng 852 kg nhiên liệu để cung cấp năng lượng cho động cơ đẩy chính và 8 động cơ nhỏ hơn dùng để kiểm soát độ cao. Các nhà nghiên cứu cũng không loại trừ khả năng liên lạc bị gián đoạn do hệ thống tự động của MOM đưa tàu bay ra khỏi sự kiện nhật thực khác. Hệ thống có thể khiến tàu bay quanh quỹ đạo xoay tròn để đổi hướng, dẫn tới ăngten của MOM hướng ra xa Trái Đất và cắt đứt liên lạc.

Trước đây, MOM từng vượt qua hai lần mất tín hiệu liên lạc trong năm đầu tiên và thứ hai trên sao Hỏa, phục hồi hoàn toàn tự động mà không có sự hỗ trợ từ mặt đất. Tuy nhiên, các dấu hiệu ban đầu cho thấy lần mất liên lạc này là vĩnh viễn. Dù nguyên nhân là gì, tàu vũ trụ sẽ không hoạt động trở lại.

MOM là nhiệm vụ liên hành tinh đầu tiên của Ấn Độ, biến ISRO thành cơ quan vũ trụ thứ 4 có tàu quay quanh quỹ đạo sao Hỏa. Mục tiêu cơ bản của nhiệm vụ là kiểm tra công nghệ cần thiết để khám phá liên hành tinh và sử dụng thiết bị để nghiên cứu cả bề mặt và khí quyển sao Hỏa từ quỹ đạo.

Những thiết bị trên tàu bao gồm một camera màu, một cảm biến nhiệt hồng ngoại, một quang phổ kế cực tím dùng để nghiên cứu deuterium và hydrogen trong tầng khí quyển trên cùng của sao Hỏa và máy đo khối phổ để tìm hiểu hạt trung hòa ở lớp ngoài cùng khí quyển. MOM cũng trang bị một cảm biến được thiết kế để tìm kiếm methane, phân tử có thể hé lộ sự sống từng tồn tại trên sao Hỏa.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Liệu con người có thể thở trên sao Hỏa không?

Liệu con người có thể thở trên sao Hỏa không?

Con người sẽ chết vì ngạt khí nếu thở trên Hỏa tinh mà không mặc đồ phi hành gia, tuy nhiên mọi thứ có thể thay đổi trong tương lai nhờ thiết bị chế tạo oxy của NASA.

Đăng ngày: 14/09/2026
Bức ảnh 2,5 tỷ pixel chụp toàn cảnh sao Hỏa

Bức ảnh 2,5 tỷ pixel chụp toàn cảnh sao Hỏa

NASA tổng hợp hơn 1.100 ảnh chụp từ camera trên robot Perseverance để tạo ra ảnh toàn cảnh mới và rõ nét nhất về bề mặt hành tinh đỏ.

Đăng ngày: 14/08/2026
NASA điều tra vật thể lạ dính vào robot sao Hỏa

NASA điều tra vật thể lạ dính vào robot sao Hỏa

Một vật thể bí ẩn giống như sợi chỉ đã mắc kẹt vào hệ thống lấy mẫu của Perseverance sau khi robot thu thập thành công lõi đá mới.

Đăng ngày: 31/07/2026
47 "đầm lầy lầy rùng mình": Manh mối về sinh vật ngoài hành tinh đã chết

47 "đầm lầy lầy rùng mình": Manh mối về sinh vật ngoài hành tinh đã chết

Những dòng chảy địa ngục vừa được xác định bên dưới hành tinh được cho là từng có sự sống nhưng đã tuyệt chủng.

Đăng ngày: 28/05/2026
NASA công bố hình ảnh đầu rắn chui ra trên hành tinh khác

NASA công bố hình ảnh đầu rắn chui ra trên hành tinh khác

Một chiếc đầu rắn như đang chui ra từ tảng đá lớn, hướng về phía một hình nhân kỳ dị với phần đầu là một tảng đá cân bằng như được gắn vữa... là khung cảnh kỳ dị mà robot NASA vừa gửi về.

Đăng ngày: 28/05/2026
Robot NASA gửi tín hiệu lạ từ "ốc đảo sinh vật ngoài hành tinh"

Robot NASA gửi tín hiệu lạ từ "ốc đảo sinh vật ngoài hành tinh"

Robot NASA đang làm việc trong Jezero Crater - miệng hố Sao Hỏa khổng lồ nhiều lần xuất hiện bằng chứng về một ốc đảo sự sống - tiếp tục tìm thấy kho báu.

Đăng ngày: 05/05/2026
Tàu vũ trụ không người lái Trung Quốc thu được hình ảnh toàn bộ sao Hỏa

Tàu vũ trụ không người lái Trung Quốc thu được hình ảnh toàn bộ sao Hỏa

Tàu vũ trụ không người lái Thiên Vấn 1 của Trung Quốc gần đây đã thu được dữ liệu hình ảnh về toàn bộ sao Hỏa, gồm cả hình ảnh ở cực nam của hành tinh này.

Đăng ngày: 04/05/2026
Khoa Học News