Anh phê duyệt thuốc chỉnh sửa gene đầu tiên trên thế giới

Cơ quan Quản lý Dược phẩm Anh đã cấp phép sử dụng loại thuốc chỉnh sửa gene đầu tiên trên thế giới để điều trị bệnh hồng cầu hình liềm.

Quyết định được đưa ra hôm 17/11, có thể cứu sống hàng nghìn người dân nước này. Loại thuốc có tên Casgevy, do Vertex Pharmaceuticals sản xuất. Thuốc dựa trên công nghệ chỉnh sửa gene CRISPR, từng mang lại cho các nhà khoa học giải thưởng Nobel năm 2020. Đối tượng được sử dụng thuốc là người mắc bệnh hồng cầu hình liềm và bệnh thalassemia từ 12 tuổi trở lên.

Quyết định đưa ra dựa trên nghiên cứu với 29 bệnh nhân hồng cầu hình liềm. Sau khi sử dụng thuốc, 28 người không gặp vấn đề nghiêm trọng trong ít nhất một năm điều trị. Trong nghiên cứu đối với 42 bệnh nhân thalassemia, 39 người không cần truyền hồng cầu trong ít nhất một năm sau đó.

Trước đó, phương pháp lâu dài duy nhất để điều trị hai căn bệnh này là cấy ghép tủy xương. Tuy nhiên, đây là một thủ tục cực kỳ gian khổ, đi kèm nhiều tác dụng phụ gây khó chịu. Theo tiến sĩ Helen O'Neill từ Đại học College London, tương lai của các phương pháp chữa trị thay đổi cuộc đời nằm ở công nghệ chỉnh sửa gene CRISPR.

Casgevy hoạt động bằng cách nhắm vào các gene có vấn đề trong tế bào gốc tủy xương của bệnh nhân, giúp cơ thể tạo ra huyết sắc tố hoạt động bình thường.

Đầu tiên, bệnh nhân cần được hóa trị. Tiếp đến, bác sĩ sẽ lấy tế bào gốc từ tủy xương của họ và chỉnh sửa gene trong phòng thí nghiệm. Các tế bào sau đó được truyền trở lại người bệnh để điều trị lâu dài. Bệnh nhân phải nhập viện ít nhất hai lần. Lần đầu để thu thập tế bào gốc, lần hai để nhận lại tế bào đã chỉnh sửa.


Một tế bào hồng cầu hình liềm. (Ảnh: CDC).

Tiến sĩ James LaBelle, giám đốc chương trình trị liệu tế bào và tế bào gốc nhi khoa tại Đại học Chicago, nhận định đây có thể là làn sóng điều trị mới cho các bệnh nhân hồng cầu hình liềm. Động thái chấp thuận của Anh đặt tiền đề cho quyết định tương tự tại Mỹ.

Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Mỹ cũng đang xem xét loại thuốc này và một phương pháp tiềm năng khác, dự kiến đưa ra quyết định vào đầu tháng 12.

Bệnh hồng cầu hình liềm và bệnh thalassemia đều bắt nguồn từ sự sai hỏng trong gene mang huyết sắc tố, protein trong hồng cầu mang oxy.

Ở những người mắc bệnh hồng cầu hình liềm, đột biến gene khiến các tế bào có hình lưỡi liềm, ngăn chặn lưu lượng máu và gây đau đớn dữ dội, tổn thương nội tạng, đột quỵ cùng nhiều vấn đề khác. Bệnh đặc biệt phổ biến ở người gốc Phi hoặc Caribe.

Đối với người bệnh thalassemia, đột biến gene gây thiếu máu trầm trọng. Bệnh nhân cần truyền máu vài tuần một lần, tiêm thuốc và uống thuốc suốt đời. Bệnh chủ yếu ảnh hưởng đến người dân gốc Nam Á, Đông Nam Á và Trung Đông.

Năm ngoái, Anh đã phê duyệt phương pháp điều trị chứng rối loạn di truyền gây tử vong, có giá là 2,8 triệu bảng Anh (3,5 triệu USD).

TIN CŨ HƠN
Top 3 loại rau củ tốt cho mắt lại bổ gan, phòng bệnh dạ dày

Top 3 loại rau củ tốt cho mắt lại bổ gan, phòng bệnh dạ dày

Rau rất cần thiết trong chế độ ăn uống cân bằng. Một số loại rau chẳng hề “hiếm có khó tìm” nhưng lại cùng lúc tốt cho nhiều cơ quan, bộ phận trong cơ thể.

Đăng ngày: 21/04/2026
Tìm hiểu về tục tắm lá mùi chiều 30 Tết

Tìm hiểu về tục tắm lá mùi chiều 30 Tết

“Tục tẩy trần đêm tất niên” (tắm nước lá mùi già) được hầu hết người Việt áp dụng từ xa xưa đến nay, từ đời này qua đời khác. Tuy nhiên, không phải ai cũng có thể tắm được với nước mùi già.

Đăng ngày: 21/04/2026
Nguyên nhân gây bệnh viêm răng lợi

Nguyên nhân gây bệnh viêm răng lợi

Cơ thể là một khối thống nhất. Các cơ quan trong cơ thể khi hoạt động đều có sự phối hợp qua lại lẫn nhau. Khi một cơ quan bị bệnh thì có thể ít nhiều ảnh hưởng đến một hay nhiều cơ quan khác.

Đăng ngày: 19/04/2026
Loại quả có vị chua chát là “thuốc chống ung thư tự nhiên”, hạ đường huyết hiệu quả

Loại quả có vị chua chát là “thuốc chống ung thư tự nhiên”, hạ đường huyết hiệu quả

Vì có vị chát nên loại quả này khá “kén” người ăn, thế nhưng ít ai biết rằng nó lại là vị thuốc phòng ung thư, đường huyết cực hiệu quả.

Đăng ngày: 18/04/2026
Nguy cơ mắc bệnh nguy hiểm từ thói quen ăn cơm nguội

Nguy cơ mắc bệnh nguy hiểm từ thói quen ăn cơm nguội

Thói quen ăn cơm nguội đã tồn tại từ lâu trong các gia đình Việt. Tuy nhiên, đây là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh mà chúng ta không thể lường trước.

Đăng ngày: 18/04/2026
CNN tiết lộ loại thực phẩm là

CNN tiết lộ loại thực phẩm là "thần dược" giúp thọ trăm tuổi, người Việt đã dùng từ lâu

Đây là một trong những nguyên liệu được người dân Vùng Xanh sống thọ ưa chuộng giúp tăng cường sức khỏe, kéo dài tuổi thọ và rất quen thuộc với mọi người.

Đăng ngày: 18/04/2026
Căn bệnh lạ ảnh hưởng đến tất cả những người từng đặt chân đến Mặt trăng

Căn bệnh lạ ảnh hưởng đến tất cả những người từng đặt chân đến Mặt trăng

Khám phá không gian cho phép con người tìm hiểu được những bí ẩn mới và thú vị trong nhiều thế kỷ. Tuy nhiên, có một bí ẩn vẫn chưa được giải quyết - căn bệnh Mặt trăng bí ẩn.

Đăng ngày: 17/04/2026
Khoa Học News