Bí ẩn về bệnh giang mai trong bộ hài cốt 2.000 năm
Các nhà khoa học vừa phát hiện ra bộ gene lâu đời nhất của vi khuẩn cùng họ với bệnh giang mai.
Trong nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature hôm 24/1, các nhà khoa học phát hiện DNA trên bộ xương người hơn 2.000 năm ở Brazil chứa vi khuẩn Treponema pallidum endemiam, một họ hàng gần của vi khuẩn gây bệnh giang mai.
Điểm khảo cổ Jabuticabeira II tại Brazil, nơi các nhà khoa học phát hiện bộ xương chứa DNA vi khuẩn cùng họ với bệnh giang mai. (Ảnh: Jose Filippini/CNN).
Verena Schünemann, nhà cổ sinh vật học tại Đại học Zurich, Thụy sĩ, cùng nhóm của bà đã phát hiện ra DNA từ vi khuẩn Treponema pallidum endeticum trong các bộ xương từ điểm khảo cổ Jabuticabeira II. Địa điểm này nằm gần Laguna do Camacho, trên bờ biển phía nam Brazil.
Hơn 200 người được chôn cất tại Jabuticabeira II từ năm 1.200 trước Công nguyên đến năm 400. Để nghiên cứu sâu hơn về những hài cốt này, Schünemann và các đồng nghiệp đã sàng lọc các mẫu xương từ 99 bộ xương.
Nhóm đã phát hiện 37 bộ xương có chứa DNA treponemal. Có 4 mẫu DNA trong số đó đã cung cấp đủ dữ liệu để các nhà nghiên cứu tái tạo lại bộ gene của mầm bệnh.
Nghiên cứu cho rằng bộ gene được tái tạo có những điểm tương đồng đáng kinh ngạc với bộ gene gây bệnh bejel, một loại bệnh cũng do vi khuẩn treponemal, lây truyền từ người sang người khi tiếp xúc với vết thương ở da hoặc miệng.
Giới khoa học đã tranh luận về nguồn gốc của bệnh giang mai, khi đã có một đợt bùng dịch vào năm 1495 ở châu Âu. Một số người nói rằng đoàn thám hiểm của Christopher Columbus đã mang bệnh này về châu Âu sau chuyến hải trình đến châu Mỹ. Tuy nhiên, những nghiên cứu mới đây chỉ ra bệnh giang mai đã có ở châu Âu trước khi Columbus xuất phát, theo LiveScience.
Các nghiên cứu cũng đề cập giang mai là một trong 4 căn bệnh do cùng một họ vi khuẩn gây ra. Ba bệnh còn lại do vi khuẩn treponemal là bejel, pinta, và ghẻ cóc là các bệnh nhiễm trùng mạn tính và không phải bệnh lây qua đường tình dục.
Với nghiên cứu trên bộ xương ở Brazil, các nhà khoa học xác định vi khuẩn gây bệnh bejel có nguồn gốc hơn 2.000 năm, vào khoảng năm 780 Trước công nguyên đến năm 450, thay vì xuất hiện vào thế kỷ XV như các phát hiện trước đây.
Tuy nhiên, bà Schünemann cho rằng nghiên cứu này không cung cấp đủ dữ kiện để xác định nguồn gốc của bệnh giang mai có ở niên đại nào.
Phát hiện loài ếch cổ đại từng ăn thịt khủng long
Dài 41cm và nặng hơn em bé sơ sinh, ếch Beelzebufo được coi là loài ếch lớn nhất từng tồn tại với khả năng săn mồi đáng kinh ngạc.
Những nền văn minh lâu đời nhất hành tinh
Những nền văn minh đầu tiên đã phát triển từ hàng nghìn năm trước Công nguyên, với nhiều di sản vẫn còn được lưu giữ tới ngày nay.
Ngắm xác ướp “công chúa mỉm cười” quyến rũ nhất thế giới
Nghĩa trang Xiaohe nằm trong sa mạc Taklamakan ở tây bắc Trung Quốc nổi tiếng thế giới với hàng trăm xác ướp bí ẩn.
Bí mật đằng sau 4 thanh kiếm La Mã 1.900 năm tuổi tìm thấy trong hang động ở Israel
Các thanh kiếm được cho là chiến lợi phẩm từ quân đội La Mã gắn với cuộc nổi dậy Bar Kochba của người Do Thái chống lại sự cai trị của đế chế La Mã ở Judean.
Chuyên gia tìm thấy báu vật nhỏ xíu trong mộ cổ có giá hơn 3.200 tỷ
Không ngờ báu vật nhỏ xíu được đặt trên đầu của người tiểu thiếp trong mộ cổ này lại có giá trị hàng nghìn tỷ đồng. Đó là gì?
Bí ẩn về chữ viết cổ đại của đế chế Kushan cuối cùng đã được giải mã
Các nhà khảo cổ đã giải mã một phần của hệ thống chữ viết "không xác định" từ Đế chế Kushan bằng cách sử dụng kỹ thuật tương tự đã giúp giải mã Đá Rosetta.
