Bí ẩn về các tế bào cơ thể người bất tử

Giới khoa học phát hiện, các tế bào trích lấy từ cơ thể của một phụ nữ da đen nghèo, chết vì ung thư ở Mỹ vào năm 1951 là những tế bào người đầu tiên có thể nuôi cấy vô hạn định trong phòng thí nghiệm, giúp tạo nên các nghiên cứu y tế mang tính đột phá.

Câu chuyện về quá trình Henrietta Lacks - một nữ nông dân trồng cây thuốc lá, người Mỹ gốc Phi vô tình góp phần mang tới cuộc cách mạng trong lĩnh vực y sinh, bắt đầu được biết đến rộng rãi và trở nên nổi tiếng nhờ một cuốn sách ăn khách năm 2010 với nhan đề "Cuộc sống bất tử của Henrietta Lacks".

Henrietta Lacks mới 31 tuổi khi cô qua đời vì bệnh ung thư cổ tử cung giai đoạn cuối tại Bệnh viện Johns Hopkins ở Baltimore, bang Maryland, Mỹ. Các tế bào khối u của người phụ nữ nghèo, da đen này là điển hình vào thời điểm đó, nên đã được trích lấy và bảo quản mà "khổ chủ" không hay biết.


Các tế bào Hela đã được trích lấy và bảo quản, rồi chuyển tới các phòng thí nghiệm khắp nơi trên thế giới và được sử dụng cho gần 75.000 nghiên cứu khác nhau.

Số vật liệu gene trên sau đó đã được sử dụng để phục vụ gần 75.000 nghiên cứu, giúp mang tới các đột phá quan trọng trong nhiều lĩnh vực như điều chế vắc-xin, chữa trị ung thư và sinh sản.

Mặc dù hệ gene của "HeLa" đã tạo tiền đề cho ngành công nghệ sinh học trị giá hàng tỉ đô la, gia đình Lacks chưa bao giờ được chia sẻ bất cứ lợi ích tiền bạc nào từ dòng tế bào có biệt danh "bất tử".

Mãi tới khi một nhà khoa học liên lạc để xin mẫu máu vào năm 1973, những người thân của Lacks mới hay biết rằng, các tế bào của cô không chỉ được trích lấy mẫu mà còn được cung cấp cho nhiều phòng thí nghiệm ở khắp nơi trên thế giới.

Theo thỏa thuận mới đạt được trong tuần này với Viện y tế quốc gia Mỹ - cơ quan giám sát các nghiên cứu y tế, gia đình Lacks vẫn không được trả bất kỳ khoản tiền nào nhưng có quyền kiểm soát một phần sự tiếp cận của giới khoa học đối với mã ADN trong các tế bào của cô, cũng như phải được thông báo về các nghiên cứu sử dụng chúng.

Thỏa thuận được đưa ra sau khi những người thân của Lacks dấy lên các lo ngại về quyền riêng tư khi các nhà nghiên cứu Đức cho công bố mã ADN của cô vào tháng 3 vừa qua. Rebecca Skloot, tác giả cuốn sách nổi tiếng về Lacks, đã tham gia thương thuyết dẫn đến thỏa thuận trên. Bà tuyên bố, gia đình Lacks chưa bao giờ đòi hỏi tiền bạc, nhưng không muốn bị "qua mặt" trong các nghiên cứu bắt nguồn từ những tế bào HeLa.

TIN CŨ HƠN
Những điều cần biết về thụ tinh trong ống nghiệm

Những điều cần biết về thụ tinh trong ống nghiệm

Kể từ khi ra đời, thụ tinh trong ống nghiệm (IVF) luôn là chỗ bám víu cuối cùng cho các cặp vợ chồng hiếm muộn muốn sinh em bé, khi tất cả các giải pháp hỗ trợ khác đều cúi đầu chào thua.

Đăng ngày: 10/03/2026
Con cái “giống” bố hay mẹ?

Con cái “giống” bố hay mẹ?

Theo các nhà khoa học, gene di truyền của bố mẹ là nhân tố quyết định chiều cao cho con.

Đăng ngày: 07/03/2026
Hướng dẫn các nghi thức cúng trong đêm giao thừa

Hướng dẫn các nghi thức cúng trong đêm giao thừa

Cúng giao thừa là nghi thức cúng không thể thiếu trong mỗi đêm 30 tết. Gia đình nào cũng muốn chuẩn bị thật tốt, đầy đủ các nghi thức cúng lễ trong đêm giao thừa để tiễn năm cũ và chào đón năm mới.

Đăng ngày: 04/03/2026
Những loài hoa đẹp có chất kịch độc chết người

Những loài hoa đẹp có chất kịch độc chết người

Mặc dù khoác lên mình những màu sắc rực rỡ và vẻ đẹp quyến rũ lòng người, nhưng nhiều loài hoa lại chứa những chất kịch độc có thể gây chết người.

Đăng ngày: 02/03/2026
Bệnh cúm mùa là gì?

Bệnh cúm mùa là gì?

Thời gian vừa qua, thời tiết miền Bắc liên tục thay đổi thất thường khiến nhiều trẻ phải nhập viện vì các bệnh liên quan đến đường hô hấp, tiêu hóa.

Đăng ngày: 26/02/2026
Tìm hiểu về bệnh rối loạn phân ly tập thể

Tìm hiểu về bệnh rối loạn phân ly tập thể

Rối loạn phân ly là một nhóm các rối loạn thường gặp. Tỷ lệ người mắc các rối loạn này chiếm 0,3-0,5% dân số.

Đăng ngày: 23/02/2026
Cơ thể

Cơ thể "khóc thét" ra sao nếu bạn uống quá nhiều bia mỗi ngày?

Một chút bia sẽ có lợi cho cơ thể nhưng nếu uống bia hàng ngày thì nó quả thực sẽ khiến sức khỏe bạn xuống dốc không phanh đó.

Đăng ngày: 23/02/2026
Khoa Học News