Bị tấn công, Trái đất từng "rơi" khỏi Hệ Mặt trời?

Tổ tiên của chúng ta từng phải đối diện với một thời kỳ khốc liệt khi Trái đất bất ngờ không còn được nhật quyển che chở.

Theo Sci-News, một nghiên cứu mới cho thấy một đám mây lạnh giữa các vì sao đã từng tấn công Hệ Mặt trời và khiến Trái đất bị "rơi" khỏi vòng tay bảo vệ của ngôi sao mẹ.

Điều đó xảy ra mới khoảng 2 triệu năm trước, hoặc lâu nhất là 3 triệu năm trước, theo tính toán của các nhà khoa học từ Đại học Boston (Anh), Đại học Harvard và Đại học Johns Hopkins (Mỹ).


Trái đất từng trở thành "kẻ cô độc", không còn được sao mẹ bảo vệ? - (Ảnh AI: Anh Thư)

Những năm gần đây, một số tàu NASA đã đạt đến bước đột phá là thoát khỏi Hệ Mặt trời, tiến vào không gian của các vì sao, tức thoát khỏi cái gọi là "nhật quyển".

Nhật quyển là một "bong bóng" khổng lồ bao bọc Mặt trời và các hành tinh của nó, cũng như một số cấu trúc ngoài rìa bao gồm các hành tinh lùn như sao Diêm Vương và các vật thể ngoài quỹ đạo sao Hải Vương khác.

Nhật quyển được tạo thành từ plasma và từ trường Mặt trời, là cái kén nơi mọi vật thể bên trong nhận được sự bảo vệ của ngôi sao mẹ khỏi các bức xạ vũ trụ khắc nghiệt từ bên ngoài.

Sự bảo vệ này kết hợp với sự bảo vệ của từ quyển mà Trái đất tự có, được là yếu tố cực kỳ quan trọng giúp sự sống phát triển, cũng như các quá trình tiến hóa hành tinh được ổn định, an toàn suốt nhiều năm nay.

Nhưng 2 triệu năm trước, trong vụ tấn công của đám mây lạnh mà các nhà khoa học Anh - Mỹ vừa xác định, Trái đất đã bị tước bỏ sự bảo vệ của nhật quyển.

Theo bài công bố trên Nature Astronomy, nhóm tác giả sử dụng các mô hình máy tính phức tạp để hình dung vị trí của Mặt trời 2 triệu năm trước, tình trạng của nhật quyển và những thứ trong đó.

Họ cũng lập bản đồ đường đi của hệ thống Dải mây lạnh cục bộ, một chuỗi các đám mây lớn, dày đặc, rất lạnh, chủ yếu được tạo thành từ các nguyên tử hydro, trôi nổi giữa các vì sao.

Mô phỏng của họ cho thấy một trong những đám mây ở gần cuối dải mây đó, được đặt tên là Đám mây lạnh Local Lynx, có thể đã va chạm với nhật quyển.

Cú va chạm này khiến nhật quyển bị nén lại, thay vì bao bọc rất xa bên ngoài quỹ đạo sao Diêm Vương thì chỉ còn là một chiếc bong bóng nhỏ xíu bọc lấy khu vực trung tâm.

Rất không may, Trái đất đã nằm ngoài bán kính của quả bóng nhỏ bé này.

Kết quả này phù hợp với bằng chứng địa chất cho thấy sự gia tăng đồng vị sắt-60 và plutonium-244 trong đại dương, trên Mặt Trăng, tuyết ở Nam Cực và lõi băng trong khoảng thời gian đó.

Các đồng vị đó cho thấy địa cầu bị "tắm" bởi bức xạ khắc nghiệt trong môi trường liên sao, và có thể đã trải qua một kỷ băng hà khắc nghiệt trước khi đám mây đi xa và nhật quyển một lần nữa bao bọc tất cả.

"Local Lynx có thể đã liên tục chặn nhật quyển trong vài trăm năm đến một triệu năm, tùy thuộc vào kích thước của đám mây” - GS Avi Loeb từ Đại học Havard, thành viên nhóm nghiên cứu, cho biết.

Chắc chắn sự sống trên Trái đất gặp khó khăn vào thời điểm đó, bao gồm các loài tổ tiên của chúng ta. Nhưng sự khắc nghiệt này có thể cũng là thứ thúc đẩy tiến hóa.

Hai triệu năm trước là thời gian nhân loại xuất hiện loài Homo erectus, tức "người đứng thẳng", được cho là loài đầu tiên đi bộ thẳng lưng như chúng ta ngày nay và biết sử dụng công cụ, có tổ chức xã hội.

GS Loeb cũng dự đoán sự kiện "rơi" khỏi nhật quyển có thể tái diễn vào khoảng 1 triệu năm tới.

TIN CŨ HƠN
Liên tục trúng

Liên tục trúng "bom vũ trụ", Mặt trăng lăn đi 10 độ

Nghiên cứu mới của NASA cho thấy Mặt trăng của chúng ta liên tục phải đi lang thang trên chính trục của nó do chịu đựng quá nhiều cú tấn công từ vũ trụ.

Đăng ngày: 27/03/2026
James Webb chụp được

James Webb chụp được "hành tinh từ hư không" cách 2.000 năm ánh sáng

Vật thể không gian nửa hành tinh, nửa sao, khó lý giải và khó tìm kiếm bậc nhất vũ trụ đã lọt vào mắt thần của siêu kính viễn vọng 9 tỉ USD James Webb.

Đăng ngày: 27/03/2026
Hành tinh này đã tồn tại trong Hệ Mặt trời hàng tỷ năm và liệu có sự sống ở nơi đây?

Hành tinh này đã tồn tại trong Hệ Mặt trời hàng tỷ năm và liệu có sự sống ở nơi đây?

Trên thực tế, sao Diêm Vương có rất nhiều cấu trúc bề mặt khổng lồ. Nhờ những cấu trúc địa chất kỳ lạ này, các nhà khoa học đã nhận ra rằng sao Diêm Vương có khả năng có một đại dương dưới bề mặt.

Đăng ngày: 26/03/2026
Hành tinh nào già nhất và trẻ nhất Hệ Mặt trời?

Hành tinh nào già nhất và trẻ nhất Hệ Mặt trời?

Trong khi sao Mộc là hành tinh chào đời sớm nhất, việc xác định hành tinh nào trẻ nhất khó khăn hơn nhiều.

Đăng ngày: 25/03/2026

"Quái vật đỏ" mà Tư Mã Thiên từng nhắc đến khiến người Trái đất gặp ảo ảnh?

Không chỉ khổng lồ, rực sáng, ma quái và luôn đe dọa nổ, "quái vật" Betelgeuse có thể còn tạo ra ảo ảnh trước mắt người Trái đất.

Đăng ngày: 25/03/2026
10 ngôi sao sáng nhất trên bầu trời

10 ngôi sao sáng nhất trên bầu trời

Vào đầu những đêm trời mùa đông, mùa xuân, khi nhìn lên bầu trời dày đặc những vì sao, ở bầu trời hướng chếch về phía Bắc có một hằng tinh sáng suốt cả ngày, đó chính là sao Thiên Lang

Đăng ngày: 25/03/2026
Khoảnh khắc hiếm gặp sao Thủy đi qua Mặt trời được tàu vũ trụ ghi lại

Khoảnh khắc hiếm gặp sao Thủy đi qua Mặt trời được tàu vũ trụ ghi lại

Tàu vũ trụ Solar Orbiter quan sát được sao Thủy khi nó băng qua Mặt trời, đây là một khoảnh khắc hiếm thấy.

Đăng ngày: 25/03/2026
Khoa Học News