Khoa Học News

Cặp hố đen tạo ánh sáng mạnh hơn một nghìn tỷ ngôi sao

Hố đen nhỏ trong thiên hà OJ 287 đâm vào đĩa vật chất của hố đen siêu khối lượng, tạo ra đợt lóe sáng mạnh.

Hai hố đen của thiên hà OJ 287 cách Trái đất 3,5 tỷ năm ánh sáng đang tham gia một "vũ điệu" độc đáo. Hố đen khổng lồ ở trung tâm thiên hà có khối lượng gấp 18 tỷ lần Mặt Trời và là một trong những hố đen lớn nhất mà giới khoa học từng biết. Bạn đồng hành của nó chỉ có khối lượng gấp 150 triệu lần Mặt Trời.

Hố đen nhỏ hoàn thành một vòng quỹ đạo quanh hố đen lớn mất 12 năm. Trong thời gian này, nó sẽ có hai lần đâm vào đĩa vật chất bao quanh hố đen lớn và tạo ra đợt lóe sáng mạnh hơn một nghìn tỷ ngôi sao gộp lại. Tuy nhiên, thời điểm xảy ra lóe sáng không cách đều nhau do quỹ đạo của hố đen nhỏ không phải hình tròn. Vì vậy, các nhà khoa học rất khó dự đoán chính xác đợt lóe sáng tiếp theo.


Hố đen khổng lồ ở trung tâm thiên hà có khối lượng gấp 18 tỷ lần Mặt Trời.

Năm 2010, một nhóm nghiên cứu lập mô hình dự đoán với khung thời gian là ba tuần, nghĩa là đợt lóe sáng sẽ xảy ra trong ba tuần này. Mô hình được chứng minh là chính xác khi dự đoán đúng đợt lóe sáng vào tháng 12/2015.

Năm 2018, các nhà khoa học từ Viện Nghiên cứu Cơ bản Tata (Ấn Độ) xây dựng mô hình có độ chính xác cao hơn với khung thời gian chỉ là 4 tiếng. Mô hình này đã dự đoán đúng đợt lóe sáng vào ngày 31/7/2019. Nghiên cứu mới xuất bản trên tạp chí Astrophysical Journal Letters hôm 28/4 vừa qua.

Kính viễn vọng không gian Spitzer của NASA đã ở đúng vị trí thích hợp để quan sát thiên hà OJ 287 vào cuối tháng 7 năm ngoái. "Thật may mắn khi chúng tôi quan sát được đợt lóe sáng với Spitzer vì không thiết bị nhân tạo nào khác có thể làm như vậy vào thời điểm đó", Seppo Laine, nhà khoa học tại Viện Công nghệ California, cho biết. Spitzer đã "nghỉ hưu" vào tháng 1 năm nay, sau 16 năm hoạt động.

Nghiên cứu mới mang đến thông tin chính xác hơn về cặp hố đen và quỹ đạo của hố đen nhỏ. Nó lao qua đĩa vật chất đúng như dự đoán, cho thấy hố đen lớn có hình dạng đối xứng và bề mặt nhẵn. Tuy nhiên, quỹ đạo của hố đen nhỏ đang dần thu hẹp, khiến nó ngày càng đến gần hố đen siêu khối lượng. Kẻ khổng lồ sẽ nuốt chửng nó trong khoảng 10.000 năm tới.

TIN CŨ HƠN
Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng một tiểu hành tinh có thể va chạm vào Trái đất vào bất cứ lúc nào. Và các số liệu thống kê cho thấy rằng một thiên thể to cỡ quả bóng đá hoàn toàn có khả năng huỷ diệt sự sống trên trái đất

Đăng ngày: 06/06/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 05/06/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 05/06/2026
Phát hiện siêu Trái đất kim cương có khả năng “tái sinh”

Phát hiện siêu Trái đất kim cương có khả năng “tái sinh”

Nhờ kính viễn vọng James Webb, các nhà thiên văn học phát hiện hành tinh dung nham nóng rực cấu tạo từ kim cương phát triển khí quyển thứ hai sau khi sao chủ phá hủy khí quyển ban đầu.

Đăng ngày: 01/06/2026
Tổng quan về sao Mộc

Tổng quan về sao Mộc

Sao Mộc hay Mộc tinh là hành tinh thứ năm tính từ Mặt Trời và là hành tinh lớn nhất trong Hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 26/05/2026
Tổng quan về sao Thủy

Tổng quan về sao Thủy

Sao Thủy hay Thủy Tinh là hành tinh nhỏ nhất và gần Mặt Trời nhất trong tám hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời, với chu kỳ quỹ đạo bằng 88 ngày Trái Đất.

Đăng ngày: 15/05/2026
Hành tinh "siêu Trái Đất" có thể chứa sự sống

Hành tinh "siêu Trái Đất" có thể chứa sự sống

Một ngoại hành tinh ở cách 111 năm ánh sáng có thể là phiên bản lớn của Trái Đất với những điều kiện phù hợp cho sự sống.

Đăng ngày: 10/05/2026
Khoa Học News