Đây là lý do con người sinh ra với một định mệnh: Phải béo
Trong toàn bộ họ hàng linh trưởng, con người có lẽ thuộc nhóm "béo nhất nhà". Những con khỉ và tinh tinh chỉ dự trữ khoảng 9% chất béo trong cơ thể, trong khi đó con người có xu hướng dự trữ gấp đôi.
Nhưng hãy khoan đổ lỗi cho đồ ăn nhanh, nước ngọt và hàng giờ đồng hồ chúng ta ngồi lười trước tivi và điện thoại. Ngay từ khi được sinh ra, có vẻ như con người đã mang một định mệnh: phải béo.
Một nghiên cứu mới của Đại học Duke vừa phát hiện ra một gene "chống béo" ở khỉ và tinh tinh đã bị giấu đi khi chúng tiến hóa thành con người. Gene này chịu trách nhiệm chuyển đổi calo thành các mô mỡ nâu dễ tiêu biến.
Mất đi sự phục vụ của một gene quan trọng, con người dự trữ nhiều chất béo trắng hơn, loại mà chúng ta phải tập thể dục đến kiệt sức mới có thể đốt cháy chúng.
Kết quả? "Chúng ta là một loài linh trưởng béo", nhà nghiên cứu chức năng gene Devi Swain-Lenz, đến từ tại Đại học Duke nói.
Một gene "chống béo" ở khỉ và tinh tinh đã bị giấu đi khi chúng tiến hóa thành con người.
Để tìm hiểu tại sao các khác biệt rất nhỏ trong bộ gen có thể tạo ra sự tương phản lớn trên vòng eo của con người và các loài linh trưởng, Swain-Lenz và nhóm của cô đã lấy mẫu mô mỡ của người, tinh tinh và một loài họ hàng xa hơn của chúng ta, khỉ vằn.
Trên thực tế, mô mỡ được chia ra làm hai loại: mỡ nâu và mỡ trắng. Mô mỡ nâu giữ chất béo trong những giọt nhỏ được bao quanh bởi ty thể có chức năng chuyển đổi năng lượng. Mục đích chính của mỡ nâu là cung cấp nhiên liệu giúp cơ thể nhanh chóng tạo ra nhiệt khi thân nhiệt giảm.
Chẳng hạn khi bạn rùng mình hay run rẩy vào mùa đông, đó là khi mỡ nâu đang hoạt động để sưởi ấm. Mỡ nâu được giải phóng và tiêu tan rất nhanh khi cơ thể bạn cần tăng nhiệt độ.
Ngược lại, mỡ trắng không dễ bị đánh tan. Nó ngoan cố ở lại trong cơ thể phục vụ như một nguồn nhiên liệu dự phòng, đồng thời mỡ trắng có xu hướng tích trữ để dày lên thành một lớp đệm bảo vệ và cách nhiệt cho cơ thể.
Mỡ trắng khiến bạn béo lên một cách không lành mạnh, nếu nó tích trữ quá nhiều xung quanh các nội tạng, nó sẽ gây hại rất lớn cho sức khỏe của bạn.
Chất béo nâu và chất béo trắng.
Trong các mô mỡ thu được từ người, tinh tinh và khỉ vằn, các nhà khoa học để ý đến một gene gọi là nuclear factor 1-A. Gene này có tác dụng thúc đẩy quá trình tích trữ mỡ nâu thay vì mỡ trắng.
Nuclear factor 1-A khá giống nhau ở cả người, tinh tinh và khỉ vằn. Chỉ có điều ở người, nó đã bị "chôi vùi", ít biểu hiện và hoạt động khiến chúng ta tích trữ mỡ trắng nhiều hơn.
Thông thường, các chuỗi DNA có hai phần, một phần cuộn lại bên trong tế bào như một hình thức bảo vệ. Chúng được bao quanh bởi các protein. Phần DNA mở còn lại phơi ra ngoài và dễ biểu hiện và hoạt động hơn.
Nuclear factor 1-A của người xuất hiện trên đoạn DNA cuộn, còn của tinh tinh và khỉ vằn xuất hiện trên đoạn DNA mở. Và điều đó đã tạo nên sự khác biệt liên quan đến con đường chuyển hóa lipid.
Phát hiện mới của các nhà khoa học đặt ra một câu hỏi thú vị: Tại sao con người lại tiến hóa trong hàng triệu năm để chôn vùi các vùng DNA chuyển đổi chất béo nâu?
Một giả thuyết đặt ra liên quan đến kích thước não và hộp sọ. Sau khi tiến hóa và chia tay tinh tinh, thể tích não người đã tăng gấp 3 lần trong khi đó não tinh tinh chỉ giậm chân tại chỗ.
Một bộ não và hệ thống thần kinh lớn hơn cũng đòi hỏi nhu cầu năng lượng lớn hơn đáng kể. Do đó, các gen nuclear factor 1-A đã bắt đầu được giấu vào trong. Con người lúc này cần nhiều chất béo trắng để dự trữ cho não bộ, hơn là dùng chất béo nâu để sưởi ấm cơ thể.
Với bộ não lớn hơn và nguồn năng lượng lớn hơn, chúng ta có thể tìm ra những cách khác để sưởi ấm, bao gồm sử dụng lửa và quần áo.
Béo phì đang ảnh hưởng tới 500 triệu người trên toàn thế giới.
Bây giờ, chúng ta có thể mong đợi điều gì khi đã lục lọi vào bộ gene của chính bản thân mình để phát hiện ra một gene "chống béo" đã bị ẩn giấu?
Liệu tìm cách khai quật trở lại gen Nuclear factor 1-A có giúp con người tránh tích trữ chất béo trắng, tăng lượng chất béo nâu và giải quyết nạn dịch béo phì đang ảnh hưởng tới 500 triệu người trên toàn thế giới?
"Có lẽ chúng ta có thể tìm ra một nhóm gene mà chúng ta cần bật hoặc tắt đi [để làm được điều đó]", Swain-Lenz nói. Nhưng cô cũng lưu ý việc làm này rất khó khăn và cần nhiều nghiên cứu hơn nữa để chắc chắn.
"Tôi không nghĩ rằng nó đơn giản như việc bạn bật một công tắc. Nếu nó đơn giản, chúng ta đã làm được từ lâu rồi", Swain-Lenz nhấn mạnh.
Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Genome Biology and Evolution.
Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump
Tỷ phú Donald Trump đã giành chiến thắng trong cuộc đua vào Nhà Trắng. Kết quả này đã được những nhà tiên tri nổi tiếng trên thế giới tiên đoán từ hàng trăm năm trước, khiến mọi người phải khiếp sợ.
Trường cho giới quý tộc Anh: Sướng như tiên nhưng khổ thì còn hơn cả trường bình dân
Ở Anh, có một ngôi trường được xem là "đào tạo nên quý tộc". Nhưng quý tộc không chỉ có lớp hào nhoáng bên ngoài...
Lịch sử thú vị của giấy vệ sinh
“Nhà tắm” của con người trong quá khứ thường phụ thuộc vào địa vị xã hội cũng như nơi ở của họ. Những người giàu có thường sử dụng vải len hoặc vải mềm dễ giặt, thay cho giấy vệ sinh.
Nguồn gốc của dầu mỏ
Dầu mỏ là nguồn nhiên liệu hóa thạch vô cùng giá trị, phải mất hằng trăm triệu năm và phải trải qua rất nhiều quá trình thì những mỏ dầu mới được hình thành.
15 loại quả ở Việt Nam lọt vào danh sách 28 quả kỳ lạ nhất thế giới
Trang Elite Readers đã "lùng sục" và tổng hợp 28 loại quả kỳ lạ nhất thế giới và thật bất ngờ khi tới 15 loại quả có mặt ở Việt Nam.
Những cấm kị nên biết khi tặng tiền lì xì
Lì xì là một tục lệ đẹp trong dịp Tết Nguyên đán ở nhiều nước châu Á. Tuy nhiên, không ít người chú ý đến những việc nên và không nên khi tặng bao lì xì.
