Gạo vo kỹ liệu có giảm dinh dưỡng?

Gạo lứt hay gạo trắng đều nhiều canxi, vitamin, chất khoáng nhưng vo kỹ hoặc xay xát nhiều, bảo quản không đúng khiến dinh dưỡng bị hao hụt.

Lương y Bùi Đắc Sáng, Viện Hàn lâm Khoa học và công nghệ, Hội Đông y Việt Nam, cho biết gạo trắng là gạo thông thường (gạo tẻ, gạo nếp) mà chúng ta vẫn nấu ăn hàng ngày nhưng đã được xay xát lớp vỏ cám bên ngoài đi, chỉ còn lõi gạo màu trắng. Gạo trắng chứa hàm lượng dinh dưỡng cao như magiê, vitamin, sắt, canxi, protein, carbohydrate... và là nguồn cung cấp năng lượng chính trong khẩu phần ăn của người Việt Nam.


 Gạo vo quá kỹ hoặc cho nhiều nước để vo rồi gạn bớt đều làm mất nhiều chất dinh dưỡng.

Gạo lứt chứa nhiều dinh dưỡng hơn do không qua quá trình xay xát. Một lon gạo lứt khi nấu thành cơm chứa 84 mg magiê, trong khi đó ở gạo trắng chỉ có 19 mg. Lớp cám của gạo lứt cũng chứa một chất dầu đặc biệt, giúp điều hòa huyết áp, làm giảm cholesterol xấu, ngăn ngừa các bệnh tim mạch nhưng ăn nhiều có thể gây khó tiêu.

Theo lương y, gạo lứt hay gạo trắng đều giàu dinh dưỡng, tùy vào nhu cầu của mỗi người để lựa chọn phù hợp. Tuy nhiên, qua quá trình xay, giã, 77% vitamin B3, 80% vitamin B1, 90% vitamin B6, một nửa lượng mangan và hầu hết chất xơ bị mất đi.

Cùng quan điểm, bác sĩ Nguyễn Thùy Linh, Trưởng Khoa Dinh dưỡng - Tiết chế, Bệnh viện Đại học Y Hà Nội, cho rằng giá trị dinh dưỡng của gạo thay đổi tùy thuộc vào giống, điều kiện đất đai, khí hậu và điều kiện canh tác. Cách bảo quản, chế biến và sử dụng không đúng cách cũng khiến nguồn dinh dưỡng trong gạo bị hao hụt.

"Đặc biệt, trong quá trình xay xát, bảo quản và nấu nướng cũng khiến giá trị dinh dưỡng trong gạo bị giảm đáng kể, nhất là các vitamin", bác sĩ nói.

Ví dụ, lượng protein trong gạo khoảng 7-8%, thay đổi tùy thuộc vào độ xay xát, gạo xát càng trắng thì tỷ lệ protein càng thấp. Albumin và globulin là thành phần chính trong protein của gạo. Lượng protein trong gạo thấp hơn trong lúa mì và ngô, tuy nhiên giá trị sinh học của gạo lại cao hơn.

Ngoài ra, gạo vo quá kỹ hoặc cho nhiều nước để vo rồi gạn bớt đều làm mất nhiều chất dinh dưỡng. Nhiều nghiên cứu cho thấy các triệu chứng thiếu vitamin B1 không những hay gặp ở những vùng ăn gạo ngập nước lâu ngày, mà còn gặp ở những nơi dùng bột ngũ cốc khác có tỷ lệ xay xát cao. Do đó, không xay xát gạo quá trắng. Khi vo gạo, không nên xát mạnh tay, chỉ nên rửa gạo, khuấy nhẹ tay, gạn nước để loại trừ sâu, sạn.

Nên dùng nước sôi để nấu cơm thay cho dùng nước lạnh. Trường hợp nấu cơm bếp ga, khi cơm sôi nên vặn nhỏ lửa, đậy vung để giữ nhiệt, tránh tiếp xúc với không khí làm phá hủy thêm các vitamin trong gạo.

Gạo để lâu dễ bị mốc do vi nấm sinh độc tố aflatoxin, lâu ngày dẫn đến bệnh tật. Để bảo quản, nên đóng trong túi nilon, mở túi lấy gạo xong phải buộc chặt. Nơi bảo quản gạo phải mát, thoáng khí, không ẩm ướt. Gia đình nên theo dõi thùng gạo thường xuyên, tránh tình trạng ẩm mốc hư hỏng, để đảm bảo sức khỏe các thành viên trong nhà.

TIN CŨ HƠN
Tìm hiểu về tục tắm lá mùi chiều 30 Tết

Tìm hiểu về tục tắm lá mùi chiều 30 Tết

“Tục tẩy trần đêm tất niên” (tắm nước lá mùi già) được hầu hết người Việt áp dụng từ xa xưa đến nay, từ đời này qua đời khác. Tuy nhiên, không phải ai cũng có thể tắm được với nước mùi già.

Đăng ngày: 21/04/2026
Nguyên nhân gây bệnh viêm răng lợi

Nguyên nhân gây bệnh viêm răng lợi

Cơ thể là một khối thống nhất. Các cơ quan trong cơ thể khi hoạt động đều có sự phối hợp qua lại lẫn nhau. Khi một cơ quan bị bệnh thì có thể ít nhiều ảnh hưởng đến một hay nhiều cơ quan khác.

Đăng ngày: 19/04/2026
7 lời khuyên sử dụng dầu ăn tốt cho sức khỏe

7 lời khuyên sử dụng dầu ăn tốt cho sức khỏe

Theo Viện Dinh dưỡng quốc gia, trong mỗi gia đình nên có hai loại dầu ăn để sử dụng cho các loại thực phẩm khác nhau.

Đăng ngày: 17/04/2026
Nắng nóng dễ bị bệnh gì?

Nắng nóng dễ bị bệnh gì?

Tiêu chảy, ngộ độc thức ăn, nhồi máu cơ tim, đột quỵ là bệnh dễ xảy ra trong thời tiết nắng nóng kéo dài hiện nay.

Đăng ngày: 13/04/2026
Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

"Forest bathing" hay "tắm rừng" được dịch sát nghĩa từ "Shinrin-yoku" là một cụm từ do chính phủ Nhật sáng tạo vào năm 1982 nhằm khuyến khích những cư dân thành thị đắm mình vào thiên nhiên.

Đăng ngày: 13/04/2026
Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Gan người thực hiện hơn 500 chức năng khác nhau, trong đó quan trọng nhất là chuyển hóa và "giải độc".

Đăng ngày: 07/04/2026
Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Căn nguyên của nhiều vụ ngộ độc thực phẩm và bệnh nguy hiểm ngày nay bắt nguồn từ chính những loại rau quả bị nhiễm thuốc, hóa chất trong quá trình trồng trọt.

Đăng ngày: 05/04/2026
Khoa Học News