Hé lộ nguồn gốc bí ẩn của các đế chế du mục

Xiongnu, đế chế du mục đầu tiên ở châu Á, không để lại tài liệu nào được biết đến để giải thích nguồn gốc của họ, khiến đây trở thành một bí ẩn di truyền cổ đại hấp dẫn.

Một nghiên cứu mới đã làm sáng tỏ cách các đế chế Xiongnu và Mông Cổ cũng như các nền văn hóa Trung Á cổ đại khác hình thành và tương tác với nhau.

Hé lộ nguồn gốc bí ẩn của các đế chế du mục
Đế chế hùng mạnh cuối cùng của những người du mục là đế chế Mông Cổ.

Các nhà nghiên cứu đã thực hiện nhiệm vụ khó khăn là tái tạo lại lịch sử di truyền 6.000 năm của Mông Cổ - bao gồm cả thời gian trỗi dậy và sụp đổ của các đế chế du mục - với một số kết quả đáng ngạc nhiên.

Loading...

Một công bố của Viện Max Planck báo cáo rằng, đã có một số đế chế du mục có tổ chức và có ảnh hưởng lớn cư trú ở phía đông Thảo nguyên Á-Âu giữa cuối thời kỳ đồ đồng và thời kỳ trung cổ.

Xiongnu là những người đầu tiên, có ảnh hưởng mạnh mẽ trong khu vực từ năm 209 TCN - 98 SCN. Đế chế hùng mạnh cuối cùng của những người du mục trong khu vực là đế chế Mông Cổ từ năm 916-1125 sau Công Nguyên.

Mặc dù những đế chế du mục này có những tác động đáng kể đến địa chính trị và nhân khẩu học của Âu-Á, nhưng vẫn còn những khoảng trống lớn về kiến ​​thức về nguồn gốc của họ và mối quan hệ di truyền mà họ hình thành với những người khác trong khu vực. Đây là lý do tại sao nghiên cứu di truyền mới lại rất quan trọng.

Nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí Cell là kết quả của sự hợp tác quốc tế giữa các nhà nghiên cứu từ Viện Max Planck về Khoa học Lịch sử Nhân loại, Đại học Quốc gia Mông Cổ và các tổ chức đối tác khác ở Mông Cổ, Nga, Hàn Quốc và Mỹ. Đây là một trong những nghiên cứu lớn nhất về hệ gene cổ đại phương Đông và Nội Á cho đến nay, trải qua khoảng thời gian 6.000 năm - từ 4600 trước Công nguyên đến 1400 sau Công nguyên.

Hé lộ nguồn gốc bí ẩn của các đế chế du mục
Sự du nhập của chủ nghĩa du mục đã tạo ra một sự thay đổi lớn về lối sống trong khu vực.

Để hoàn thành nhiệm vụ, các nhà nghiên cứu viết rằng họ đã phân tích dữ liệu toàn bộ bộ gene mới của 214 cá thể từ 85 địa điểm của Mông Cổ và 3 địa điểm của Nga ở vùng Baikal. Họ kết hợp thông tin đó với dữ liệu bộ gene của 19 cá thể thời kỳ đồ đồng từ miền bắc Mông Cổ và bộ dữ liệu di truyền truy cập được trên các quần thể cổ đại sống ở các vùng lân cận của Nga và Kazakhstan. Cuối cùng, các quần thể tham chiếu hiện đại trên toàn thế giới đã được thêm vào hỗn hợp của nghiên cứu.

Điểm quan tâm đầu tiên mà các nhà nghiên cứu đề cập là sự mở rộng của những người chăn gia súc sang Mông Cổ vào khoảng năm 3000 trước Công nguyên, được giới thiệu bởi nền văn hóa Afanasievo của vùng núi Altai.

Sự du nhập của chủ nghĩa du mục đã tạo ra một sự thay đổi lớn về lối sống trong khu vực, mặc dù những người di cư có ít tác động di truyền đối với những người săn bắn hái lượm ở Đông Bắc Á cổ đại (ANA) và tổ tiên phương Bắc Âu Á cổ đại (ANE) mà họ đã gặp.

Một điểm mấu chốt khác trong nghiên cứu là các nhà nghiên cứu đã phát hiện ra rằng vào cuối thời kỳ đồ đồng có ba nhóm địa lý sinh học riêng biệt sống ở tây, bắc và trung nam Mông Cổ.

Tiến sĩ Christina Warinner, trưởng nhóm nghiên cứu tại Viện Max Planck về Khoa học Lịch sử Nhân loại, giải thích ý nghĩa của khám phá này đó là sự vắng mặt của lactase tồn tại trong dân số Mông Cổ cả ngày nay và trong quá khứ đều thách thức các mô hình y tế hiện tại về tình trạng không dung nạp lactose, cho thấy tiền sử nuôi con bằng sữa phức tạp hơn nhiều. Các nhà khoa học đang chuyển sang hệ vi sinh vật đường ruột để hiểu cách quần thể thích nghi với chế độ ăn dựa trên sữa.

Ba nhóm địa lý sinh học vẫn tách biệt về mặt di truyền trong hơn một thiên niên kỷ, cho đến khi có sự xuất hiện rộng rãi của thú cưỡi ngựa, diễn ra vào cuối thiên niên kỷ thứ hai và đầu thiên niên kỷ thứ nhất trước Công nguyên.

1000 năm sau nền văn hóa Afanasievo, một nhóm khác từ thảo nguyên, được gọi là Sintashta, đã đến khu vực này và mang lại những thay đổi văn hóa định mệnh cho đồng cỏ của Mông Cổ.

Loading...
TIN CŨ HƠN
Nô lệ Barbary: Những số phận da trắng bi thảm

Nô lệ Barbary: Những số phận da trắng bi thảm

Cho đến giờ, phương Tây vẫn hổ thẹn vì lịch sử buôn bán và lạm dụng nô lệ châu Phi. Từ thế kỷ XV - XIX, họ đẩy 12,8 triệu người da đen vào thảm cảnh sống không bằng chết khắp Âu - Mỹ.

Đăng ngày: 07/11/2020
Lịch sử du nhập cây cà phê vào Việt Nam

Lịch sử du nhập cây cà phê vào Việt Nam

Cây cà phê đầu tiên được người Pháp mang đến Việt Nam vào năm 1857.

Đăng ngày: 04/11/2020
Vì sao một số người lại quá độc ác với người khác?

Vì sao một số người lại quá độc ác với người khác?

Gây tổn hại hoặc làm người nào đó đau đớn cả thể xác và tâm hồn là điều tàn nhẫn không thể chấp nhận nổi. Nhưng nó vẫn xảy ra hằng ngày trong cuộc sống.

Đăng ngày: 02/11/2020
Tại sao một số vùng trên Trái đất lại xuất hiện hiện tượng

Tại sao một số vùng trên Trái đất lại xuất hiện hiện tượng "mưa máu"?

Mưa máu là hiện tượng nước từ trên trời rơi xuống giống mưa, nhưng lại có màu đỏ như máu. Hiện tượng này từng xuất hiện ở một số khu vực trên thế giới.

Đăng ngày: 19/10/2020
Google tôn vinh nghệ thuật cải lương nhân ngày Sân khấu Việt Nam

Google tôn vinh nghệ thuật cải lương nhân ngày Sân khấu Việt Nam

Ngày 28-9 (nhằm ngày 12- 8 âm lịch) nhân ngày giỗ tổ nghiệp sân khấu (ngày này cũng được chọn là ngày Sân khấu Việt Nam), Google đã đổi biểu tượng trang chủ Google tiếng Việt là hình ảnh trình diễn của sân khấu cải lương.

Đăng ngày: 28/09/2020
Sự thật lịch sử đằng sau cuộc chiến dòng điện

Sự thật lịch sử đằng sau cuộc chiến dòng điện

Trớ trêu thay, dù Thomas Edison đã phát minh ra bóng đèn thực dụng với giá cả phải chăng đầu tiên, nhưng ông lại không làm được điều tương tự với việc mang điện năng đi xa.

Đăng ngày: 27/09/2020
Lịch sử đầy quyền lực của hội kín

Lịch sử đầy quyền lực của hội kín "Đầu lâu xương vắt chéo"

Hội kín Skull and Bones Club hướng đến việc giúp các thành viên ngồi vào những chức vụ có tầm ảnh hưởng rộng lớn trong xã hội. Điều kỳ lạ là họ thực sự làm được điều này một cách khá dễ dàng.

Đăng ngày: 22/09/2020
Tiêu điểm
Khoa Học News