Khoa Học News

Hé lộ quá trình hình thành các chòm sao nguyên thủy

Nhóm các nhà thiên văn học quốc tế đã công bố kết quả nghiên cứu về quá trình hình thành một chùm tiền sao (sao non trẻ), được biết đến là xuất xứ của những ngôi sao như Mặt trời.

Giới khoa học đã biết rằng ánh sáng tinh tú quan sát được bằng kính thiên văn chủ yếu đến từ một số ít các ngôi sao khối lượng lớn, ít nhất là gấp 8 lần các ngôi sao như Mặt trời, và những ngôi sao này được sinh ra từ những chùm tiền sao lớn. Tuy nhiên, đến nay vẫn có rất ít nghiên cứu về sự hình thành của những chùm sao này.


Một nhóm sao được gọi là cụm sao cầu. Cụm sao cầu NGC 6380 này nằm cách Trái đất khoảng 35.000 năm ánh sáng. (Ảnh: NASA)

Để tìm câu trả lời, nhóm nghiên cứu do các nhà khoa học đến từ Đại học Bắc Kinh (PKU) dẫn đầu, đã sử dụng một số kính thiên văn vô tuyến lớn trong nước và nước ngoài để thực hiện các quan sát có độ phân giải cao về những chùm tiền sao. Sau nhiều năm nghiên cứu, các nhà khoa học cuối cùng đã giải đáp được bí ẩn về toàn bộ quá trình hình thành và phát triển không ngừng của những chùm tiền sao lớn như vậy.

Trong báo cáo kết quả nghiên cứu đăng trên tạp chí Vật lý thiên văn (Astrophysical Journal), các tác giả cho biết nói chung các ngôi sao được cho là hình thành trong các đám mây phân tử, một loại khối khí mát và đậm đặc ngưng tụ trong các thiên hà. Theo tác giả chính của nghiên cứu, Xu Fengwei, nhóm nghiên cứu đã quan sát thấy các lõi dày đặc trong những đám mây phân tử bị xẹp và co lại dưới lực hấp dẫn, hình thành các ngôi sao nguyên thủy được gọi là tiền sao. Một số lượng lớn các tiền sao với lực tương tác hấp dẫn lẫn nhau hình thành các chùm tiền sao, ngày càng tiến lại gần nhau và kết chặt hơn khi các đám mây phân tử vẫn tiếp tục xẹp và co lại.

Trong số 11 chòm sao quan sát được sử dụng kính thiên văn vô tuyến Atacama Large Millimeter/submillimeter Array (ALMA) ở Chile, nhóm nghiên cứu xác định được 248 lõi dày đặc, với 106 lõi có tiềm năng trở thành tiền sao. Các đám mây phân tử lớn tiếp tục truyền khí vào bên trong khi phát triển theo lực hấp dẫn co lại. Càng nhiều khí được truyền vào phần lõi dày đặc của đám mây thì phần lõi này càng phát triển nhanh hơn. Theo tác giả Xu, điều này có thể lý giải kiến thức được biết đến trước đó rằng nhìn chung, những ngôi sao khối lượng lớn hình thành trong lõi của các chòm tiền sao.

Dù vậy, chỉ có một phần nhỏ các đám mây phân tử cuối cùng trở thành các ngôi sao, những đám mây còn lại vẫn tồn tại dưới dạng khí khuếch tán hoặc trở lại các dạng trước đó. Theo nhà nghiên cứu vật lý thiên văn học Wang Ke từ Đại học Bắc Kinh, thay vì chỉ quan sát các cụm sao trưởng thành, các nhà thiên văn hiện có thể nghiên cứu sự tiến hóa của các cụm tiền sao bằng công nghệ kính thiên văn vô tuyến cải tiến và hiểu sâu hơn về sự hình thành của những chùm sao này.

Trong nhóm nghiên cứu còn có các nhà khoa học đến từ 20 trường đại học và viện nghiên cứu như Viện Khoa học Trung Quốc, Đại học Chile, Trung tâm vật lý thiên văn Harvard & Smithsonian (Mỹ).

TIN CŨ HƠN
Top 8 vật thể lớn nhất trong vũ trụ

Top 8 vật thể lớn nhất trong vũ trụ

Các nhà thiên văn học phát hiện một số loại thiên thể đồ sộ nhất trong vũ trụ, từ hành tinh tới siêu cụm thiên hà.

Đăng ngày: 09/06/2026
Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng một tiểu hành tinh có thể va chạm vào Trái đất vào bất cứ lúc nào. Và các số liệu thống kê cho thấy rằng một thiên thể to cỡ quả bóng đá hoàn toàn có khả năng huỷ diệt sự sống trên trái đất

Đăng ngày: 06/06/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 05/06/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 05/06/2026
NASA làm chệch hướng tiểu hành tinh, vô tình gây mối đe dọa khác

NASA làm chệch hướng tiểu hành tinh, vô tình gây mối đe dọa khác

NASA dùng tàu vũ trụ DART để thử nghiệm chuyển hướng một tiểu hành tinh, nhưng vô tình đánh bật 37 tảng đá lớn bay trong không gian với tốc độ 21.000km/h.

Đăng ngày: 04/06/2026
Sự thật gây sốc: Loại hành tinh quái vật này là những "cỗ máy thời gian"

Sự thật gây sốc: Loại hành tinh quái vật này là những "cỗ máy thời gian"

Dữ liệu từ NASA và ESA hé lộ một dạng hành tinh khổng lồ, cực đoan mang sức mạnh khiến ngôi sao mẹ nằm cạnh nó hồi xuân và làm sai lệch các phép đo thiên văn.

Đăng ngày: 03/06/2026
Lộ diện hành tinh siêu kỳ dị, tưởng chỉ có trong thần thoại

Lộ diện hành tinh siêu kỳ dị, tưởng chỉ có trong thần thoại

Hiện hành tinh đang giữ kỷ lục lớn nhất và nhẹ nhất từng được tìm thấy.

Đăng ngày: 02/06/2026
Khoa Học News