Khoa Học News

Hiện tượng dị thường bí ẩn ảnh hưởng tới tàu vũ trụ

Cho tới nay, giới khoa học vẫn chưa thể lý giải hiện tượng gây ra sự khác biệt giữa chuyển động dự kiến và chuyển động ghi lại được khi một tàu vũ trụ bay ngang hành tinh.

Vào ngày 8/12/1990, tàu vũ trụ Galileo của NASA trải qua hiện tượng "dị thường bay ngang thiên thể" khi bay qua Trái đất trên đường tới sao Mộc và mặt trăng của nó. Sự dị thường này được ghi nhận ở vài tàu vũ trụ khác kể từ sau đó và là một bí ẩn chưa thể lý giải cho tới ngày nay, theo IFL Science.


Tàu thăm dò Galileo của NASA. (Ảnh: NASA).

Trong các nhiệm vụ thăm dò những thiên thể trong Hệ Mặt trời, NASA thường áp dụng "hỗ trợ hấp dẫn". Đây là kỹ thuật các tàu vũ trụ sử dụng chuyển động tương đối và lợi dụng trọng lực của các hành tinh hoặc thiên thể khác để đổi phương hướng và tăng vận tốc, đồng thời giảm chi phí và tiết kiệm nhiên liệu đẩy. Về cơ bản, con tàu sẽ "mượn" một ít động lượng từ hành tinh hoặc ngôi sao. Vài tàu vũ trụ tự động sử dụng kỹ thuật hỗ trợ hấp dẫn để tới mục tiêu.

Tàu Voyager 2 phóng vào tháng 8/1977 và bay qua sao Mộc để thăm dò và tăng tốc trên đường bay tới sao Thổ, theo NASA. Tàu Voyager 1 phóng vào tháng 9 cùng năm cũng làm tương tự và tới sao Mộc trước Voyager 2. Voyager 2 sau đó dùng trợ lực từ sao Thổ và sao Thiên Vương để bay tới sao Hải Vương và xa hơn. Tàu Galileo dựa vào trợ lực từ sao Kim và Trái đất khi quay vòng quanh Mặt trời trên đường tới mục tiêu là sao Mộc. Tàu Cassini mượn trợ lực hai lần từ sao Kim, một lần từ Trái đất và một lần từ sao Mộc để tích lũy đủ động lượng tới sao Thổ.

NASA sử dụng hỗ trợ hấp dẫn quanh Trái đất khá nhiều lần. Phân tích 6 lần bay ngang qua của các tàu Galileo, NEAR, Cassini, Rosetta, và MESSENGER, những nhà nghiên cứu phát hiện vài lần tăng tốc của tàu vũ trụ vượt ngoài mức dự kiến từ hoạt động này. Theo họ, có một sự thay đổi năng lượng bất thường trong các lần bay ngang qua Trái đất đó, dù họ không thể tìm ra nguyên nhân rõ ràng hoặc lỗi hệ thống phía sau. Nhóm nghiên cứu cho rằng tác động có liên quan tới vòng quay của Trái đất. Tuy nhiên, họ không loại trừ những lý do khác, từ hiệu ứng tương đối tới quầng vật chất tối quanh Trái đất.

Vấn đề càng phức tạp hơn khi một số tàu vũ trụ, bao gồm tàu Juno, không gặp hiện tượng dị thường trong khi dùng hỗ trợ hấp dẫn, chứng tỏ có ngoại lệ và cần thêm dữ liệu từ những lần bay qua trong tương lai để kết luận.

Năm 2013, Stephen Adler, nhà vật lý hạt và giáo sư danh dự tại Viện Nghiên cứu Nâng cao Princeton đề xuất mô hình Trái đất được gói trong hai vỏ vật chất tối. Theo giả thuyết của ông, việc tàu tăng và giảm gia tốc là do tính co giãn và không co giãn của hai lớp vỏ. Ông dự đoán tàu Juno của NASA sẽ bay qua Trái đất vào tháng 10/2013 với vận tốc lệch 11,6 milimet/s so với tốc độ dự kiến. Tuy nhiên, hành trình tới sao Mộc của Juno diễn ra không sai lệch so với tính toán ban đầu. Adler cho rằng ví dụ này giúp loại bỏ giả thuyết về vật chất tối ảnh hưởng tới vận tốc tàu. Thay vào đó, ông nghi ngờ rằng chênh lệch tốc độ của một số tàu trước đó là kết quả từ sai sót ở thiết bị đo đạc.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Nóng hơn lõi Mặt trời trăm lần, động cơ tên lửa của nước này khiến tên lửa Mỹ, Trung "hít khói"

Nóng hơn lõi Mặt trời trăm lần, động cơ tên lửa của nước này khiến tên lửa Mỹ, Trung "hít khói"

Không lâu nữa, thế giới sẽ chứng kiến màn trình diễn đỉnh cao trên quỹ đạo với siêu tên lửa có một không hai này.

Đăng ngày: 01/11/2026
Phát hiện siêu Trái đất màu đỏ có thể sống được và gần chúng ta

Phát hiện siêu Trái đất màu đỏ có thể sống được và gần chúng ta

Quanh một ngôi sao lùn đỏ mờ có tên Ross 508 cách chúng ta chỉ 36,5 ánh sáng, các nhà khoa học vừa tìm thấy thứ có thể là bản sao phóng to của Trái Đất: Siêu trái đất Ross 508 b.

Đăng ngày: 01/11/2026
Một ngày trên Mặt trăng của các phi hành gia sẽ diễn ra như thế nào?

Một ngày trên Mặt trăng của các phi hành gia sẽ diễn ra như thế nào?

Khi các phi hành gia đặt chân lên Mặt Trăng, họ nhận ra một sự thật gây sốc: trong một ngày họ khám phá thế giới kỳ lạ đó, trên Trái Đất đã có nhiều ngày trôi qua!

Đăng ngày: 31/10/2026
Lần đầu tiên NASA phải kêu gọi sự giúp đỡ từ công chúng, trong công cuộc khám phá sao Mộc

Lần đầu tiên NASA phải kêu gọi sự giúp đỡ từ công chúng, trong công cuộc khám phá sao Mộc

Nhóm nghiên cứu cho biết, hiện tại họ đang rất cần những sự giúp đỡ đến từ công chúng, bởi nếu không họ sẽ phải tốn nhiều năm để có thể phân tích được hết những hình ảnh này.

Đăng ngày: 31/10/2026
Phát hiện hai lỗ đen gần Trái đất nhất, thuộc loại chưa từng thấy

Phát hiện hai lỗ đen gần Trái đất nhất, thuộc loại chưa từng thấy

Hai lỗ đen ẩn nấp ở sân sau của Trái đất với khoảng cách chỉ 1.560 và 3.800 năm ánh sáng, đại diện cho một loại mà các nhà thiên văn học chưa từng thấy

Đăng ngày: 30/10/2026
"Nòng nọc vũ trụ" làm lộ chân tướng vật thể khoa học không thể lý giải

"Nòng nọc vũ trụ" làm lộ chân tướng vật thể khoa học không thể lý giải

Một vật thể cực hiếm trong vũ trụ, hoàn toàn vô hình, ẩn nấp ở gần tâm thiên hà chứa Trái Đất, đã bị một đám mây ma quái hình con nòng nọc làm lộ diện.

Đăng ngày: 30/10/2026
Đài quan sát Âu - Mỹ bắt được tín hiệu ghê rợn chưa từng thấy

Đài quan sát Âu - Mỹ bắt được tín hiệu ghê rợn chưa từng thấy

Hai đài quan sát Chandra và XMM-Newton đã "nhặt" được thứ vô cùng rùng rợn là những mảnh "thây ma" của một ngôi sao lớn gấp 14 lần Mặt Trời, bị bắn tung tóe khắp vũ trụ.

Đăng ngày: 29/10/2026
Khoa Học News