Khoa Học News

Hiện tượng tiến hóa ở chuột có thể giải thích được bệnh vô sinh ở người

Các nhà khoa học của trường Đại học Liverpool đã phát hiện ra rằng chuột đồng tiến hóa theo một cách đặc trưng để đảm bảo cho việc thụ tinh nhanh hơn, hiện tượng này có thể giải thích được một số trường hợp vô sinh ở người.

Đội ngũ nghiên cứu phối hợp với trường đại học Charles ở Prague đã khám phá ra chuột đồng chịu mất đi một số tính chất bảo vệ miễn dịch của chúng để có quá trình thụ tinh diễn ra nhanh hơn. Điều này xảy ra là do sự thiếu mất một protein có tên gọi là CD46. Protein này có cả ở động vật và người và giúp bảo vệ các tế bào của cơ thể khỏi sự tấn công vào hệ miễn dịch. Qua thời gian, chuột đồng đã đánh mất khả năng sản xuất ra protein này, dẫn đến việc mất tính ổn định của cấu trúc hình nón hay còn gọi là thể ngọn, cấu trúc này bao phủ đầu của tinh trùng.

Nghiên cứu mới cho thấy chuột đồng sản sinh ra một protein đặc biệt có tính miễn dịch để giúp cho quá trình thụ tinh diễn ra nhanh hơn nhằm cạnh tranh với các loài chuột khác. (Ảnh: iStockphoto/Silvia Letizia Gandolla)

Sự không ổn định này cho phép các thể đỉnh tách rời ra khỏi đầu tinh trùng để tạo ra một bề mặt mới thiết yếu cho tinh trùng hợp nhất vào với trứng. Đây là một quá trình tự nhiên diễn ra ở người trong một khoảng thời gian, nhưng chuột đồng lại có một cách giúp tiến trình này diễn ra nhanh hơn.

Giáo sư Peter Johnson – nhà miễn dịch học giải thích: “Chuột đồng sản sinh ra một protein đặc biệt có tính miễn dịch giúp cho quá trình sinh sản này diễn ra nhanh hơn nhằm cạnh tranh thành công với các loài chuột khác. Chuột cái sẽ sản sinh ra nhiều trứng nếu có nhiều chuột đực cạnh tranh vì nó, và sẽ rất có lợi cho một con chuột đực nếu tinh trùng của nó phản ứng nhanh chóng để đánh bại các đối thủ khác trong việc thụ tinh."

Bằng cách trau dồi những hiểu biết về khuyết điểm của protein CD46, chúng ta có thể cải thiện được những phương pháp chữa trị bệnh vô sinh ở người. Thông thường ở người chỉ có một trứng duy nhất được sản sinh ra trong một tháng và không có sự tiến hóa cần thiết để tăng sự phản ứng nhanh của tinh trùng đối với việc thụ tinh của trứng. Vì vậy mà tiến trình này chậm hơn, và bất cứ sai sót nào ở protein CD46 cũng có thể dẫn đến việc làm tinh trùng mất tính ổn định rất sớm.

Điều thú vị là phản ứng nhanh ở chuột cũng tương tự như phản ứng ở việc thụ tinh trong ống nghiệm ở người, thể đỉnh trong phương pháp thụ tinh này được tách ra khỏi đầu tinh trùng theo cách thức nhân tạo trước khi nó được đưa đến trứng để đẩy nhanh tiến trình thụ tinh. Chuột đồng dường như tiến hành quá trình này một cách tự nhiên.

Nghiên cứu này được công bố trên tờ Reproduction.

Từ khóa liên quan:
TIN CŨ HƠN
Loài rắn siêu tí hon cực lạ ở Việt Nam

Loài rắn siêu tí hon cực lạ ở Việt Nam

Thoạt nhìn, nhiều người sẽ lầm tưởng chúng là giun đất trưởng thành, cho đến khi chiếc lưỡi chẻ đôi đặc trưng của loài rắn thè ra khiến họ giật mình hãi hùng. Chúng thực sự là một loài rắn với đầy đủ các đặc điểm cấu tạo của rắn: có xương sống, có vảy, và đầu ngóc lên khi bò.

Đăng ngày: 21/06/2026
Những động vật tuyệt chủng nổi tiếng

Những động vật tuyệt chủng nổi tiếng

Khủng long bạo chúa T. Rex, hổ Tasmania, bò biển Steller tuyệt chủng nhiều năm trước vì nguyên nhân tự nhiên hoặc do con người lấn chiếm môi trường sống.

Đăng ngày: 16/06/2026
Bí ẩn loài lợn quái dị nhất hành tinh

Bí ẩn loài lợn quái dị nhất hành tinh

Lợn đất là loài động vật có vú sinh sống ở châu Phi, điều đặc biệt là lợn đất không có họ hàng gần trong tự nhiên.

Đăng ngày: 13/06/2026
Những động vật đang “đối mặt” với nguy cơ tuyệt chủng

Những động vật đang “đối mặt” với nguy cơ tuyệt chủng

Động vật hoang dã hiện nay đang phải đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng, trong đó có nhiều loài đã ở mức báo động và vô cùng nguy cấp.

Đăng ngày: 11/06/2026
Âm thanh gào thét giận dữ của loài ếch này đảm bảo sẽ khiến tất cả chúng ta cùng "sợ"

Âm thanh gào thét giận dữ của loài ếch này đảm bảo sẽ khiến tất cả chúng ta cùng "sợ"

Các loài động vật trong thế giới tự nhiên hung hiểm có những bản năng khác nhau để đối phó với tình huống bị đe dọa.

Đăng ngày: 28/05/2026
Bí Ẩn Về Loài Chim Báo Hiệu Cái Chết

Bí Ẩn Về Loài Chim Báo Hiệu Cái Chết

Cú lợn là loài chim rất thông minh, đáng yêu. Tuy nhiên, ở Việt Nam, chúng bị coi là quỷ dữ, khi người ta tin rằng, chúng là điềm báo cho một cái chết.

Đăng ngày: 27/05/2026
Quái vật nửa ếch - rắn - giun siêu "dị" ở Việt Nam

Quái vật nửa ếch - rắn - giun siêu "dị" ở Việt Nam

Loài ếch kỳ lạ này sở hữu bề ngoài giống rắn, khiến không ít người hoảng sợ khi lần đầu tiên nhìn thấy chúng.

Đăng ngày: 27/05/2026
Khoa Học News