Khám phá
Khoa học vũ trụ
Kính thiên văn James Webb phát hiện cụm siêu sao khổng lồ ẩn sâu trong Ngân hà
Kính thiên văn James Webb phát hiện cụm siêu sao khổng lồ ẩn sâu trong Ngân hà
Sau nhiều năm bị che khuất bởi bụi và khí, cụm siêu sao trẻ lớn nhất trong Ngân hà - Westerlund 1 - cuối cùng đã được Kính thiên văn James Webb (JWST) phát hiện.
Cụm sao này nằm gần trung tâm của Ngân hà, ở vị trí ngay dưới đuôi chòm sao Bọ Cạp, có thể quan sát từ Nam bán cầu.
Góc nhìn của JWST về Westerlund 1, một trong những "cụm siêu sao" gần nhất với Hệ Mặt trời. (Nguồn: ESA/Webb)
Westerlund 1 là ví dụ điển hình về một "cụm siêu sao", nơi hội tụ hàng trăm ngôi sao khổng lồ. Với khối lượng từ 50.000 đến 100.000 lần khối lượng Mặt trời, cụm sao này vượt trội so với hầu hết các cụm sao khác, vốn thường chỉ có khối lượng khoảng 10.000 lần Mặt trời.
Một số ngôi sao trong Westerlund 1 có kích thước lớn gấp 2.000 lần Mặt trời. Nếu một trong những ngôi sao khổng lồ này nằm trong hệ Mặt trời của chúng ta, phạm vi của nó có thể mở rộng đến tận quỹ đạo của sao Thổ. Không chỉ khổng lồ về kích thước, những ngôi sao này còn phát sáng mạnh mẽ hơn Mặt trời đến một triệu lần.
Nếu Trái đất quay quanh một ngôi sao thuộc cụm Westerlund 1, bầu trời đêm của chúng ta sẽ được chiếu sáng bởi hàng trăm ngôi sao rực rỡ, tựa như ánh sáng của trăng tròn. Khung cảnh tráng lệ này là một trong những yếu tố giúp các nhà khoa học hiểu sâu hơn về sự tiến hóa của các ngôi sao khổng lồ.
Theo các nhà thiên văn học, Westerlund 1 đang bước vào giai đoạn đặc biệt năng động, trong khoảng 40 triệu năm tới, hơn 1.500 ngôi sao trong cụm sẽ phát nổ thành siêu tân tinh - những vụ nổ khổng lồ đánh dấu sự kết thúc vòng đời của các ngôi sao lớn. Hiện tại, cụm sao chỉ mới khoảng 3,5 đến 5 triệu năm tuổi - một độ tuổi rất trẻ trong thang đo vũ trụ.
Những hình ảnh mới nhất về Westerlund 1 được JWST cung cấp đã mang lại cho các nhà thiên văn học cái nhìn sâu sắc và toàn diện chưa từng có.
Westerlund 1 qua góc nhìn của JWST. (Nguồn: ESA/Webb)
Không giống như kính viễn vọng Hubble bị giới hạn bởi khả năng không thể quan sát xuyên qua các đám mây bụi, JWST với công nghệ camera hồng ngoại gần (NIRCam) đã vượt qua thách thức này. NIRCam có thể thu nhận ánh sáng hồng ngoại, giúp nó "xuyên thấu" lớp bụi và tiết lộ những chi tiết bí ẩn bên trong cụm sao.
Trong những bức ảnh ấn tượng do JWST chụp, các vòng xoắn khí đỏ hiện lên rõ nét phía trên và trung tâm bức hình, trong khi các ngôi sao rực rỡ phát sáng với những gai nhiễu xạ - hiện tượng độc đáo được tạo ra bởi thiết kế gương của kính viễn vọng.
Đây là những hình ảnh đặc trưng mà chỉ JWST mới có thể ghi lại, mở ra cánh cửa để các nhà khoa học hiểu rõ hơn về quá khứ và tương lai của những cụm sao lớn trong vũ trụ.
Westerlund 1 không chỉ là một kỳ quan vũ trụ, mà còn là một chìa khóa quan trọng giúp các nhà khoa học khám phá sự hình thành và tiến hóa của các ngôi sao khổng lồ trong dải Ngân hà.
Các cụm siêu sao như Westerlund 1 ngày nay rất hiếm gặp. Chúng là những dấu vết quý giá giúp giải mã lịch sử xa xưa của thiên hà, từ đó hiểu rõ hơn về cách mà các ngôi sao lớn hình thành và biến mất.
Phát hiện hố Mặt trăng có nhiệt độ phù hợp cho người sống
Sử dụng dữ liệu từ tàu LRO, các chuyên gia NASA nhận thấy nhiệt độ trong hố trũng ở vùng Mare Tranquilitatis trên Mặt trăng chỉ khoảng 17 độ C.
50.000 dải thiên hà rực rỡ trên bản đồ vũ trụ 3D
Một tấm bản đồ 3D gần như hoàn chỉnh nhất về vũ trụ do chương trình khảo sát Two Micron All-Sky Survey, còn gọi 2MASS tạo nên, cho thấy, 50.000 dải thiên hà rực rỡ tồn tại giữa ánh sáng hồng ngoại trong vũ trụ.
Lõi của một hành tinh đã tan vỡ rơi xuống nước Úc?
Một loại thủy tinh bất thường được tìm thấy ở nước Úc đã phát hiện có tỉ lệ vật liệu ngoài hành tinh lên tới 10%.
NASA/ESA chụp được "cánh cổng mở vào vũ trụ khác"
Kính viễn vọng không gian Hubble của NASA/ESA vừa chụp được hình ảnh ngoạn mục từ vùng vũ trụ xa xôi cách chúng ta tận 1.350 năm ánh sáng.
Những sự thật thú vị về vũ trụ có thể bạn chưa biết
Cho tới nay, thế giới vũ trụ rộng lớn vẫn còn là chứa đựng nhiều điều bí ẩn mà khoa học hiện đại vẫn chưa khám phá hết.
Chiêm ngưỡng 7 hành tinh trong Hệ Mặt trời xuất hiện cùng lúc trên bầu trời đêm
Những người yêu thích thiên văn học thế giới vừa chiêm ngưỡng sự kiện đặc biệt khi cả 7 hành tinh thuộc Hệ Mặttrời xuất hiện cùng lúc trên bầu trời đêm.
