Đời sống
Y học - sức khỏe
Loại tỏi được gọi là sâm có nhiều ở Việt Nam, là thuốc bổ máu, khỏe xương cốt
Loại tỏi được gọi là sâm có nhiều ở Việt Nam, là thuốc bổ máu, khỏe xương cốt
Lương y Đa khoa Bùi Đắc Sáng cho hay tỏi đỏ còn có nhiều tên gọi khác nhau là: Sâm đại hành, tỏi Lào, tỏi mọi, Phong nhan, Hom búa lượt (Thái).
Tỏi đỏ thuộc nhóm cỏ sống lâu năm, cao 30-40cm. Thân giống như củ hành, nhưng dài hơn và ngoài phủ vảy màu nâu đỏ đậm, phía trong màu hồng hay đỏ nâu. Lá hình mác, gân lá song song chạy dọc, tựa như lá cau non (có người gọi là sâm cau, trùng tên với cây Curculigo orchioldes Gaertn). Hoa vàng mọc thành chùm. Quả nang, nhiều hạt.
Tỏi đỏ là cây mọc hoang và được trồng lấy thân hành (củ) ăn và làm thuốc. Cây được trồng bằng thân hành như trồng hành, tỏi vào mùa đông xuân.
Theo Lương y Bùi Đắc Sáng, cây tỏi đỏ được phát hiện mọc hoang nhiều ở Sơn La, Đắk Lắk. Hiện cây được trồng rộng rãi ở nhiều nơi như: Nghĩa lộ, Hòa Bình, Nghệ Tĩnh, Quảng Nam, Đà Nẵng, Hà Nội… Cây khi tàn được đào lấy củ, bỏ những lớp vỏ xác, rửa sạch, bóc tách lấy những vảy bên trong, thái dọc, phơi, sấy khô, dùng làm thuốc.
Tỏi đỏ. (Ảnh minh họa: Internet)
Trong Đông y phần vỏ màu nâu đỏ đậm được dùng làm thuốc, có vị đắng, mùi hơi hắc, tính bình. Tác dụng gồm: kháng khuẩn, tiêu viêm, hành huyết, tiêu độc, chủ trị viêm họng, viêm phổi, viêm amidan, mụn nhọt sưng tấy, phong tê thấp.
Trên thế giới có rất nhiều nước cũng dùng tỏi đỏ làm thuốc. Chẳng hạn như tại Indonesia, tỏi đỏ được dùng làm thuốc lợi tiểu, trị lỵ, viêm và sa trực tràng. Còn tại Philippines, người dân dùng rễ củ giã nát đắp lên vết cắn của cá độc, sâu bọ, vết thương, nhọt. Rễ củ tỏi đỏ nướng, giã nát, xát vào bụng chữa đau bụng. Tại Peru, thổ dân vùng Amazon còn dùng tỏi đỏ trị bệnh rối loạn tiêu hoá và bệnh ngoài da.
Các nghiên cứu của khoa học hiện đại đã tìm thấy dịch chiết toàn phần của củ tỏi đỏ trong phòng thí nghiệm có tác dụng ức chế rõ rệt đối với phế cầu khuẩn, liên cầu tan máu, tụ cầu vàng, có tác dụng chống viêm cấp tính và mạn tính, không gây biểu hiện độc tính.
Tỏi đỏ có tác dụng làm tăng hồng cầu và huyết sắc tố ở chuột cống trắng; có tác dụng an thần, làm giảm hoạt động tự nhiên của chuột nhắt trắng, làm giảm sự khéo léo, nhanh nhẹn của chuột nhắt trắng.
Lương y Bùi Đắc Sáng cho biết, tỏi đỏ được dùng làm thuốc bổ máu, chữa thiếu máu, vàng da, xanh xao, hoa mắt, choáng váng, nhức đầu, mệt mỏi. Thuốc cầm máu dùng trong băng huyết, ho ra máu, bị thương chảy máu (dùng củ tươi, giã đắp). Ngoài ra, tỏi đỏ còn được dùng chữa ho gà, viêm họng, mụn nhọt, chốc lở; ngày dùng 4 - 12g, dạng thuốc sắc.
Tỏi đỏ được dùng làm thuốc bổ máu, chữa thiếu máu, vàng da...
Một số bài thuốc có sử dụng tỏi đỏ:
- Chữa viêm họng, viêm phổi, viêm amidan: tỏi đỏ 4g, sài đất 12g, cỏ nhọ nồi 12g, vỏ rễ dâu 12g, bách bộ 12g, mạch môn 12g. Sắc uống.
- Chữa mụn nhọt sưng tấy: Tỏi đỏ 4g, sài đất 16g, bồ công anh 16g, bông trang 16g, đơn tướng quân 16g. Sắc uống.
- Tỏi đỏ ngâm "Rượu bổ huyết trừ phong" điều trị phong thấp: tỏi đỏ 50g, bổ cốt toái 50g, cẩu tích 50g, đương quy 50g, bạch chỉ 50g, rượu 2 lít. Ngâm, uống dần.
- Chữa thiếu máu, xanh xao, vàng da hay mệt mỏi: Tỏi đỏ phơi khô thái mỏng (100g), rượu trắng (30°) 1 lít. Ngâm 7-15 ngày; ngày uống 30ml, chia làm 2 lần trước bữa ăn. Uống liên tục 15-20 ngày.
Lương y Bùi Đắc Sáng lưu ý thêm, mặc dù tỏi đỏ không có tính độc, dùng khá an toàn nhưng người có máu nóng, cơ địa dị ứng không nên dùng.
Gạo trắng, gạo nâu, gạo đỏ... loại gạo nào tốt nhất cho sức khỏe?
Gạo vốn là loại ngũ cốc quen thuộc trong mỗi bữa cơm của người Việt. Dù vậy, bạn có biết loại gạo nào tốt nhất cho sức khỏe hay không?
Những thực phẩm nếu ăn nhiều sẽ là “vua phá gan”, rất hay thấy trên mâm cơm của nhiều gia đình
Tránh tiêu thụ quá nhiều các thực phẩm này sẽ giúp lá gan của bạn khỏe mạnh hơn.
Bệnh tật tiềm ẩn đằng sau nụ hôn
Hôn người khác có thể kéo đến từ những bệnh nhẹ như herpes miệng đến vấn đề nghiêm trọng hơn như viêm màng não do virus hoặc quai bị.
Tìm hiểu về tục tắm lá mùi chiều 30 Tết
“Tục tẩy trần đêm tất niên” (tắm nước lá mùi già) được hầu hết người Việt áp dụng từ xa xưa đến nay, từ đời này qua đời khác. Tuy nhiên, không phải ai cũng có thể tắm được với nước mùi già.
Nguyên nhân gây bệnh viêm răng lợi
Cơ thể là một khối thống nhất. Các cơ quan trong cơ thể khi hoạt động đều có sự phối hợp qua lại lẫn nhau. Khi một cơ quan bị bệnh thì có thể ít nhiều ảnh hưởng đến một hay nhiều cơ quan khác.
Nguy cơ mắc bệnh nguy hiểm từ thói quen ăn cơm nguội
Thói quen ăn cơm nguội đã tồn tại từ lâu trong các gia đình Việt. Tuy nhiên, đây là nguyên nhân gây ra nhiều bệnh mà chúng ta không thể lường trước.
