Người bản ngữ cuối cùng qua đời, ngôn ngữ này chính thức biến mất

Một ngôn ngữ bản địa từ vùng cực nam của Nam Mỹ đã biến mất hoàn toàn sau khi người bản ngữ cuối cùng qua đời.


Bà Cristina Calderon là người cuối cùng nói tiếng Yamana của cộng đồng Yagan. (Ảnh: Reuters).

Hôm thứ Tư (16-2), bà Cristina Calderon đã qua đời ở tuổi 93. Ngôn ngữ chính của bà là tiếng Yamana của cộng đồng Yagan. Sau cái chết của chị gái bà vào năm 2003, Calderon là người cuối cùng trên thế giới có thể nói được ngôn ngữ này. Bà đã cố gắng lưu giữ kiến thức của mình bằng cách biên soạn một quyển từ điển bằng tiếng Yamana với các bản dịch sang tiếng Tây Ban Nha.

Lidia Gonzalez, con gái của Calderon, nói trên Twitter: "Sau khi mẹ ra đi, một phần quan trọng trong ký ức văn hóa của người dân chúng tôi đã không còn nữa". Gonzalez là một trong những đại diện hiện đang soạn thảo hiến pháp mới ở Chile.

Tuy nhiên, Gonzalez cũng cho rằng quyển từ điển mà mẹ cô biên soạn sẽ phần nào bảo tồn ngôn ngữ Yamana. Cô nói: "Mặc dù khi mẹ tôi qua đời, vô số kiến thức đặc biệt có giá trị đã bị mất đi về mặt ngôn ngữ, nhưng trên thực tế chúng ta vẫn còn khả năng cứu vãn và hệ thống hóa ngôn ngữ Yamana". 

Mặc dù vẫn còn vài chục người Yagan trên toàn thế giới, nhưng qua nhiều thế hệ, những người trong cộng đồng đã ngừng học ngôn ngữ này.

Calderon sống trong một ngôi nhà đơn sơ và kiếm sống bằng nghề bán tất dệt kim ở thị trấn Villa Ukika của Chile, một thị trấn do người Yagan thành lập ở ngoại ô Puerto Williams.

Tổ tiên của cộng đồng này từng sinh sống trên các quần đảo ở cực nam Nam Mỹ, nay là Chile và Argentina, khu vực gần Nam Cực băng giá.

TIN CŨ HƠN
Những ngọn lửa vĩnh cửu trên thế giới

Những ngọn lửa vĩnh cửu trên thế giới

Các ngọn lửa bùng cháy một cách tự nhiên ở nhiều khu vực trên thế giới đã tồn tại qua nhiều thập kỷ hay thậm chí hàng thế kỷ.

Đăng ngày: 17/04/2026
Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Lời tiên tri của bà lão mù Vanga về tân Tổng thống Mỹ Donald Trump

Tỷ phú Donald Trump đã giành chiến thắng trong cuộc đua vào Nhà Trắng. Kết quả này đã được những nhà tiên tri nổi tiếng trên thế giới tiên đoán từ hàng trăm năm trước, khiến mọi người phải khiếp sợ.

Đăng ngày: 17/04/2026
1 tấc, 1 li, 1 phân, 1 thước bằng bao nhiêu mét, cm?

1 tấc, 1 li, 1 phân, 1 thước bằng bao nhiêu mét, cm?

Tấc, ly, phân, thước là những đơn vị đo chiều dài những đồ vật có kích thước nhỏ khá quen thuộc với người dân Việt Nam chúng ta thời kỳ Cổ Đại.

Đăng ngày: 14/04/2026
5 mẹo dân gian khiến rắn sẽ không dám bén mảng tới gần nhà bạn

5 mẹo dân gian khiến rắn sẽ không dám bén mảng tới gần nhà bạn

Mới đây nhất, người dân tại Tiền Giang vô cùng hoảng sợ khi chứng kiến cảnh tượng con rắn dài khoảng hơn 1 mét vùng vẫy trong phòng tắm tại nhà của một người dân.

Đăng ngày: 14/04/2026
Cuộc sống kỳ lạ tại nơi “ẩm ướt nhất thế giới”

Cuộc sống kỳ lạ tại nơi “ẩm ướt nhất thế giới”

Với lượng mưa trung bình là 1.200cm mỗi năm, Meghalaya được mệnh danh là khu vực ẩm ướt nhất thế giới.

Đăng ngày: 12/04/2026
Nguồn gốc và ý nghĩa của Lễ Phục sinh

Nguồn gốc và ý nghĩa của Lễ Phục sinh

Lễ Phục sinh được xem là một trong những dịp lễ quan trọng nhất trong năm của các tín đồ theo đạo Kito.

Đăng ngày: 12/04/2026
Trước khi có bàn chải đánh răng, người xưa đã làm sạch răng như thế nào?

Trước khi có bàn chải đánh răng, người xưa đã làm sạch răng như thế nào?

Bàn chải đánh răng là 1 vật dụng không thể thiếu - khi ta cần dùng chúng ít nhất 2 lần trong ngày cơ mà.

Đăng ngày: 11/04/2026
Khoa Học News