Người đoạt giải Nobel được lựa chọn như thế nào?

Tiêu chí cao nhất trong di chúc của nhà khoa học Alfred Nobel là giải phải được trao cho người "mang lại lợi ích lớn nhất cho nhân loại".

Trong di chúc của mình, nhà khoa học, doanh nhân và nhà làm từ thiện người Thụy Điển Alfred Nobel đã để lại tài sản của mình cho việc thành lập Giải thưởng Nobel. Ông đã đề ra cụ thể những cơ quan nào chịu trách nhiệm tổ chức giải Nobel. Khi triển khai việc trao giải, các tổ chức này mới lên quy trình cho quyết định lựa chọn người được nhận giải.

Quy trình đó được các ủy ban trao giải thực hiện theo những cách không hoàn toàn đồng nhất, nhưng tiêu chí cao nhất vẫn là phải hoàn thành tâm nguyện của Alfred Nobel là giải phải được trao cho người "mang lại lợi ích lớn nhất cho nhân loại".

Lịch trình giải Nobel Vật lý

Bước đầu tiên của quy trình trao giải là đề cử. Tháng 9, thư mời đề cử được gửi đi, những người nhận thư mời là thành viên Học viện Khoa học hoàng gia Thụy Điển, thành viên của Ủy ban trao giải Nobel Vật lý, những người đã đoạt giải Nobel Vật lý, những giáo sư Vật lý thuộc các trường đại học và Học viện Công nghệ ở Thụy Điển, Đan Mạch, Phần Lan, Iceland, Na Uy và Học viện Karolinska của Thụy Điển, cùng các nhà khoa học hàng đầu được lựa chọn. Họ sẽ là những người giới thiệu các ứng cử viên giải thưởng Nobel.


Không ai được phép tự ứng cử giải Nobel Vật lý. Tên của các ứng cử viên cũng như các thông tin đề cử khác chỉ được công bố sau 50 năm.

Ngày 31/1 năm sau: Kết thúc thời gian nhận đề cử.

Từ tháng 3 đến tháng 5, Ủy ban trao giải gửi danh sách sơ bộ đến các chuyên gia đã được chọn lựa để họ đánh giá công trình của các các ứng viên.

Tháng 10, Học viện Khoa học hoàng gia Thụy Điển chọn người đoạt giải Nobel Vật lý bằng cách bỏ phiếu. Đa số phiếu bỏ cho ai thì người đó trở thành người đoạt giải Nobel Vật lý. Quyết định này là cuối cùng và không được khiếu nại.

Ngày 10/12, Lễ trao giải Nobel Vật lý được tiến hành ở Thủ đô Stockholm, Thụy Điển. Giải bao gồm huy chương, chứng chỉ và văn bản xác nhận giá trị giải bằng tiền. Giải năm nay là 10 triệu krona Thụy Điển, tương đương khoảng 22 tỷ đồng Việt Nam.

TIN CŨ HƠN
Bất ngờ với những bảo bối của Doraemon đã trở thành sự thật sau hàng chục năm

Bất ngờ với những bảo bối của Doraemon đã trở thành sự thật sau hàng chục năm

Nhiều bảo bối Doraemon trong túi thần kỳ đã được công nghệ, khoa học biến thành sự thật.

Đăng ngày: 02/01/2026
Chiêm ngưỡng 7 món tráng miệng đắt giá nhất thế giới

Chiêm ngưỡng 7 món tráng miệng đắt giá nhất thế giới

Ai mà ngờ rằng chỉ một món ăn tráng miệng đơn giản lại có thể đáng giá bằng cả một gia tài.

Đăng ngày: 02/01/2026
Trái đất đã từng sở hữu những diện mạo như thế nào?

Trái đất đã từng sở hữu những diện mạo như thế nào?

Đây là một câu hỏi khá thú vị và vấn đề này trước đây đã được Robert M. Hazen phân tích trong cuốn "The Story of Earth".

Đăng ngày: 02/01/2026
Tranh vẽ hòn đá 400 năm tuổi của Trung Quốc được bán với giá 78,2 triệu USD

Tranh vẽ hòn đá 400 năm tuổi của Trung Quốc được bán với giá 78,2 triệu USD

Bức "Thập diện Linh Bích" vẽ hòn đá của họa sĩ thời nhà Minh Ngô Bân, hơn 400 năm trước, được bán với giá 78,2 triệu USD.

Đăng ngày: 02/01/2026
Những hình phạt tử hình tàn khốc nhất lịch sử nhân loại

Những hình phạt tử hình tàn khốc nhất lịch sử nhân loại

Một số hình phạt tử hình thời xưa khiến nhiều người rùng mình ớn lạnh khi nghe đến tên của chúng.

Đăng ngày: 01/01/2026
Tại sao có những củ khoai lang bị hà hay bị cứng?

Tại sao có những củ khoai lang bị hà hay bị cứng?

Khi chúng ta ăn khoai lang đã luộc chín, có khi sẽ mất vui vì bóc vỏ khoai đã phải cắt bỏ đi từng miếng khoai lớn, một củ khoai lang còn lại chả mấy mà ăn, còn có vị đắng

Đăng ngày: 01/01/2026
Nhà toán học Rumani dùng công thức bí mật để trúng xổ số 14 lần

Nhà toán học Rumani dùng công thức bí mật để trúng xổ số 14 lần

Vào thập niên 1990, nhà kinh tế học người Romania – Australia Stefan Mandel và cộng sự của ông chơi xổ số và liên tiếp trúng giải nhiều lần.

Đăng ngày: 01/01/2026
Khoa Học News