Nguyên nhân nào gây nổ nồi hơi, phòng tránh ra sao?

Nồi hơi là thiết bị phổ biến trong hoạt động của nhiều ngành công nghiệp hiện nay và cần đội ngũ có chuyên môn vận hành để đảm bảo an toàn.

Nguyên nhân gây nổ nồi hơi

Nồi hơi công nghiệp là một loại thiết bị được sử dụng rộng rãi để sản xuất hơi nước từ nước, phục vụ cho nhiều ứng dụng trong các ngành công nghiệp như sản xuất, xử lý thực phẩm hay phát điện.

Chẳng hạn trong ngành dệt may, hơi nước từ lò hơi dùng để ủi phẳng quần áo. Trong ngành dệt, nồi hơi được dùng để sấy khô vải, còn trong ngành gỗ dùng để sấy khô gỗ tươi...

Các chuyên gia từ Thermodyne, doanh nghiệp sản xuất nồi hơi công nghiệp lớn tại Ấn Độ, giải thích nồi hơi thường hoạt động dựa trên nguyên lý chuyển hóa năng lượng từ nhiên liệu (đốt củi, trấu, dầu…) hoặc điện để chuyển thành nhiệt, sau đó nhiệt sẽ làm nóng nước để tạo ra hơi nước trong môi trường được tăng cường áp lực.

Theo Thermodyne, quá áp là nguyên nhân phổ biến nhất gây nổ nồi hơi. Khi áp suất trong nồi hơi vượt quá giới hạn thiết kế có thể dẫn đến hư hỏng cấu trúc của nồi hơi và cuối cùng là gây nổ.

Một số vật liệu bị ăn mòn cũng có thể gây nổ. Quá trình ăn mòn do hơi nước làm yếu cấu trúc của nồi hơi theo thời gian, đặc biệt là trong môi trường công nghiệp.

Ngoài ra, nếu nước sử dụng trong nồi hơi chứa nhiều tạp chất cũng có thể dẫn đến tích tụ cặn bã và gây nóng quá mức cục bộ, cuối cùng có thể dẫn đến nổ.

Năm 2013, một vụ nổ nồi hơi tại Louisiana, Mỹ khiến 2 người chết và 167 người bị thương. Vụ việc bắt đầu khi áp suất trong một thiết bị tăng đột ngột, dẫn đến nổ nồi hơi và hỏa hoạn.


Một vụ nổ nồi hơi tại Mỹ - (Ảnh: ELECTRICAL ENGINEER).

Giữ an toàn ra sao?

Theo Cơ quan Bảo vệ sức khỏe và An toàn lao động (Mỹ), điều đầu tiên và trên hết là những người vận hành cần theo dõi, kiểm soát chặt chẽ áp suất và nhiệt độ trong nồi hơi giúp ngăn ngừa tình trạng quá áp. 

Hiện nay, phần lớn nồi hơi được thiết kế với các van giảm áp. Các van này nên được kiểm tra và thử nghiệm thường xuyên để đảm bảo hoạt động tốt.

Tiếp theo là xử lý nước nồi hơi để ngăn ngừa tích tụ cặn bã, ăn mòn và sự phát triển của vi sinh vật trong hệ thống. Cần có các nhân viên có chuyên môn kiểm soát chặt chẽ chất lượng nước và thường xuyên kiểm tra các thông số chất lượng nước.

Các chuyên gia từ tập đoàn sản xuất nồi hơi Burnn Boiler & Mechanical(Mỹ) khuyên công nhân cần vệ sinh và bảo trì thường xuyên các thành phần liên quan đến đốt cháy như đường ống nhiên liệu và đầu đốt để ngăn ngừa rò rỉ nhiên liệu và các nguy hiểm khác có thể dẫn đến cháy nổ.

Ngoài ra, những công ty có sử dụng nồi hơi cần nắm rõ các quy tắc khẩn cấp trong trường hợp sự cố. Công nhân cần được huấn luyện cách sử dụng thiết bị PPE, cách xử lý khi có báo động, rò rỉ hoặc các tình huống khẩn cấp khác một cách nhanh chóng và chính xác.

"Công nhân nên được huấn luyện đầy đủ và thường xuyên cập nhật kiến thức về vận hành an toàn nồi hơi, những nguy cơ có thể xảy ra và các biện pháp phòng tránh tai nạn", chuyên gia từ Burnn Boiler & Mechanical nhấn mạnh.

TIN CŨ HƠN
Lăng nhăng chưa hẳn đã là bản chất của đàn ông

Lăng nhăng chưa hẳn đã là bản chất của đàn ông

Từ nhiều thập kỷ nay các nhà sinh học vẫn cho rằng đàn ông hay lạng chạ còn phụ nữ kỹ tính hơn khi chọn bạn tình. Nhưng một nghiên cứu mới lại chỉ ra rằng sự thực không đơn giản như thế.

Đăng ngày: 11/03/2026
13 câu hỏi cực phổ biến về thế giới ai cũng tự tin là mình biết tuốt, nhưng thực chất hoàn toàn là lầm tưởng

13 câu hỏi cực phổ biến về thế giới ai cũng tự tin là mình biết tuốt, nhưng thực chất hoàn toàn là lầm tưởng

Những thứ diễn ra trong phim thực chất chẳng giống ngoài đời thực lắm đâu!

Đăng ngày: 11/03/2026
Ảnh vệ tinh cho thấy thủ đô mới nhất trên thế giới đang hình thành

Ảnh vệ tinh cho thấy thủ đô mới nhất trên thế giới đang hình thành

Hình ảnh vệ tinh mới do Đài quan sát Trái Đất của NASA công bố cho thấy thủ đô mới của Indonessia đang nổi lên từ rừng rậm trên đảo Borneo.

Đăng ngày: 11/03/2026
Đã bao giờ bạn thắc mắc bút chì 2B hay HB có nghĩa gì không?

Đã bao giờ bạn thắc mắc bút chì 2B hay HB có nghĩa gì không?

Học sinh, sinh viên hẳn rằng không còn xa lạ gì với bút chì 2B, là vật càng không thể thiếu đối với những ai học mỹ thuật.

Đăng ngày: 10/03/2026
Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Bài toán "Ai giữ cá" tưởng chừng đơn giản nhưng khiến không ít người phải chào thua trước Einstein.

Đăng ngày: 10/03/2026
Sự tích

Sự tích "rét Nàng Bân"

Rét nàng Bân là cách gọi mang tính chất như truyện cổ tích trong dân gian về đợt rét cuối cùng của mùa đông xảy ra vào tháng 3 âm lịch ở miền Bắc Việt Nam, hay nói chung là cơn rét muộn.

Đăng ngày: 10/03/2026
Rừng ngập mặn là gì? Hệ sinh thái rừng ngập mặn ở Việt Nam

Rừng ngập mặn là gì? Hệ sinh thái rừng ngập mặn ở Việt Nam

Rừng ngập mặn là một hệ sinh thái độc đáo với những những đặc điểm riêng biệt đã tạo ra sự phong phú cho thiên nhiên của chúng ta.

Đăng ngày: 10/03/2026
Khoa Học News