“Nhân quả” có tồn tại không? Tại sao khoa học cũng cho rằng nhân quả có thật?

Gần như bất kỳ ai cũng từng đặt ra câu hỏi về khái niệm “nhân quả”, dù với những mức độ tin tưởng khác nhau. Còn theo các nhà khoa học và tâm lý học hiện đại thì “nhân quả” là có tồn tại.

Có nhiều định nghĩa và niềm tin về “nhân quả” ở các nước trên khắp thế giới. Trong kho tàng thành ngữ, tục ngữ từ xa xưa ở nước ta cũng có nhiều câu nói đến điều này, như “ở hiền gặp lành”, “ác giả ác báo”, “gieo nhân nào gặt quả nấy”…

Về cơ bản, khái niệm “nhân quả” khuyến khích con người hành động tốt, với ý tốt. Tuy nhiên, cũng có những người cho rằng khái niệm này chỉ nằm ở niềm tin của mỗi người chứ không có thật, vì không có quy luật nào trong khoa học nói về nhân quả cả. Cùng lắm thì chỉ có mối liên quan giữa những hành động cụ thể và kết quả, ví dụ như bạn trồng hạt xoài thì nó sẽ mọc lên cây xoài chứ không phải là cây cam. Đặc biệt, khi thấy những người tốt phải gặp khó khăn hoặc ngược lại, những người không tốt lại sống thoải mái, thì người ta càng dễ nghĩ rằng “nhân quả” không tồn tại.


Niềm tin ở phương Đông hay phương Tây đều nói đến việc "gieo gì gặt nấy". (Ảnh minh họa: Freepik).

Tuy nhiên, theo trang WebMD - trang thông tin y tế của Mỹ được coi là một trong những nguồn tin có cơ sở khoa học đáng tin cậy nhất thế giới, thì “nhân quả” là có thật, dựa trên phân tích thông thường về cách sống.

Chẳng hạn, khi một người làm việc tốt cho người khác, hành động đó sẽ khiến họ có cảm giác vui, đồng thời để lại một ấn tượng, một ảnh hưởng sâu sắc. Việc thường xuyên hành động tốt khiến người đó có tâm lý tích cực, tính cách tử tế và đó là lý do khiến họ cũng dễ nhận được sự giúp đỡ khi họ cần.

Ngược lại, khi một người hành động với ác ý, làm hại người khác thì dù họ không tin vào nhân quả, họ cũng sẽ dễ có những cảm xúc tồi tệ, không vui vẻ gì. Riêng tâm trạng và cảm xúc tiêu cực như thế đã có thể khiến cuộc sống của họ u ám và dễ gặp rắc rối hơn rồi.

Theo bài viết được duyệt về mặt khoa học bởi Tiến sĩ Y khoa Poonam Sachdev ở Mỹ thì những phân tích trên là hoàn toàn hợp lý về mặt tâm lý học. Cho nên “nhân quả” không nhất thiết là phần thưởng hay sự trừng phạt siêu nhiên, mà liên quan đến suy nghĩ, ý định, hành động của con người.

Vì vậy, tất nhiên không phải 100% chuyện gì cũng có nhân quả rõ ràng, và có những chuyện tình cờ, ngẫu nhiên vẫn xảy ra trong cuộc sống. Nhưng theo phân tích tâm lý học thì những người tin vào nhân quả thường hạnh phúc hơn và có những mối quan hệ tốt hơn, đơn giản vì nói chung, họ thường lựa chọn làm những việc tốt cho người khác và cho cả chính mình.

TIN CŨ HƠN
Tìm hiểu ngày lễ Khai Hạ ngày mùng 7 Tết Nguyên đán

Tìm hiểu ngày lễ Khai Hạ ngày mùng 7 Tết Nguyên đán

Sau lễ hóa vàng ngày mùng 3 Tết, ngày mùng 7 tháng Giêng thường được coi là ngày cuối cùng của chuỗi lễ hội Tết Nguyên đán. Sau ngày mùng 7, mọi người phải ra sức, trở lại lao động bình thường.

Đăng ngày: 18/02/2026
Những nghề dọn dẹp đáng sợ, thậm chí gây ám ảnh nhất hành tinh

Những nghề dọn dẹp đáng sợ, thậm chí gây ám ảnh nhất hành tinh

Nếu không phải động tay động chân làm những công việc dọn dẹp này thì bạn đã rất may mắn rồi đó.

Đăng ngày: 18/02/2026
Cấm tắm, ép khóc và những phong tục cưới hỏi kỳ lạ trên thế giới

Cấm tắm, ép khóc và những phong tục cưới hỏi kỳ lạ trên thế giới

Bắt trói, đổ hỗn hợp bẩn lên người, cắm tắm 72 giờ trước đám cưới, xé váy cô dâu để nhận may mắn... là những phong tục cưới hỏi khó hiểu của các nước trên thế giới.

Đăng ngày: 17/02/2026
World Cup 2022 dùng trái bóng đặc biệt nhất lịch sử nhưng sẽ là

World Cup 2022 dùng trái bóng đặc biệt nhất lịch sử nhưng sẽ là "ác mộng" với thủ môn

Theo tiết lộ từ nhà sản xuất, trái bóng "Al Rihla" có nhiều tính năng thú vị chưa từng xuất hiện trong lịch sử ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh.

Đăng ngày: 17/02/2026
Những truyền thống đặc biệt trong ngày lễ tình nhân trên Thế giới

Những truyền thống đặc biệt trong ngày lễ tình nhân trên Thế giới

Ở mỗi quốc gia, người dân lại có một cách riêng để kỉ niệm ngày lễ Tình nhân khác nhau và đặc biệt.

Đăng ngày: 16/02/2026
Những truyền thuyết đô thị gây ám ảnh bậc nhất châu Á

Những truyền thuyết đô thị gây ám ảnh bậc nhất châu Á

Dù truyền thuyết đô thị của Nhật Bản và Hàn Quốc khét tiếng khắp thế giới theo đà phát triển của các sản phẩm giải trí. Tuy nhiên, không phải chỉ ở hai đất nước này mới có truyền thuyết đô thị.

Đăng ngày: 16/02/2026
Con người đã hiểu sai một định luật vật lý trong suốt 300 năm

Con người đã hiểu sai một định luật vật lý trong suốt 300 năm

Một nhà triết học ngôn ngữ và toán học nhận định con người có thể đã hiểu sai đôi chút về cách diễn đạt chính xác của Newton trong định luật quán tính đầu tiên.

Đăng ngày: 16/02/2026
Khoa Học News