Những kỷ lục do tàu thăm dò Mặt trời của NASA thiết lập

Sau 5 năm hoạt động, tàu Parker Solar gặt hái nhiều thành tựu nổi bật, trong đó có việc trở thành tàu vũ trụ đầu tiên "chạm vào Mặt trời".

Ngày 12/8/2018, tàu thăm dò Parker Solar của NASA cất cánh nhờ tên lửa Delta IV từ Căn cứ Lực lượng Vũ trụ Cape Canaveral, Mỹ. Vụ phóng đánh dấu sự khởi đầu của nhiệm vụ mang tính bước ngoặt nhằm khám phá những bí ẩn của gió Mặt trời và cho thấy đỉnh cao của hàng thập kỷ phát triển công nghệ - một tàu vũ trụ chịu được sức nóng và bức xạ gần Mặt trời tốt hơn mọi con tàu trước đó.


Mô phỏng tàu thăm dò Parker bay qua Mặt trời. (Ảnh: NASA).

Các thiết kế cho tàu thăm dò Mặt trời bắt đầu hình thành vào năm 1962, chỉ 4 năm sau khi Ban Nghiên cứu Không gian của Hội đồng Nghiên cứu Quốc gia Mỹ lần đầu tiên đề xuất nhiệm vụ khám phá môi trường gần Mặt trời. Nhưng khi đó, công nghệ để thực hiện nhiệm vụ táo bạo như vậy, đặc biệt là các vật liệu chế tạo tấm chắn nhiệt hiệu quả, vẫn chưa có sẵn.

Tiến bộ về vật liệu vào những năm 1970 đã cho phép NASA bắt đầu xem xét việc thực hiện một chuyến tiếp cận đủ gần để lấy mẫu trực tiếp vành nhật hoa - lớp khí quyển phía trên của Mặt trời - và gió Mặt trời. Định nghĩa khoa học về nhiệm vụ ban đầu được đưa ra trong cuộc hội thảo tại Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực (JPL) thuộc NASA năm 1978. Tuy nhiên, các phương tiện để triển khai nhiệm vụ cần nhiều thập kỷ để hoàn thành.

Năm 2007, NASA yêu cầu Phòng thí nghiệm Vật lý Ứng dụng Johns Hopkins (APL) nghiên cứu ý tưởng về một tàu vũ trụ có thể tiếp cận Mặt trời. Từ đó, với sự kết hợp giữa những công nghệ bảo vệ nhiệt đột phá và thiết kế thông minh, tàu thăm dò Parker Solar dần thành hình và phóng lên không gian năm 2018.

Năm 2021, con tàu làm nên lịch sử khi bay qua khí quyển ngoài cùng của Mặt trời, trở thành tàu vũ trụ đầu tiên "chạm vào Mặt trời". Sau đó, con tàu tiếp tục đạt tốc độ lên tới khoảng 535.000km/h, trở thành tàu vũ trụ nhanh nhất lịch sử.

Đến nay, sau 5 năm bay qua những khu vực nóng nhất và bụi bặm nhất ở phía trong hệ Mặt trời, tàu Parker Solar không chỉ sống sót mà còn hoạt động tốt. Con tàu gửi về lượng dữ liệu nhiều gấp đôi so với dự đoán của các nhà khoa học, giúp họ tìm hiểu nguồn gốc và đặc tính của gió Mặt trời.

Con tàu hiện đã hoàn thành quỹ đạo khoa học thứ 16 trong số 24 quỹ đạo được lên kế hoạch trong nhiệm vụ chính. Ngày 21/8, nó sẽ bay qua sát sao Kim để nhận hỗ trợ lực hấp dẫn, thao tác giúp thu gọn quỹ đạo quanh Mặt trời và cho phép nó nghiên cứu bề mặt cũng như khí quyển sao Kim.

Nhờ sự hỗ trợ lực hấp dẫn này, ngày 27/9, Parker Solar sẽ di chuyển với tốc độ hơn 635.000km/h và bay tới trong phạm vi 7,2 triệu km so với bề mặt Mặt trời, phá vỡ các kỷ lục về tốc độ và khoảng cách với Mặt trời của chính nó. Con tàu sẽ thu hẹp khoảng cách với Mặt trời xuống chỉ còn 6,1 triệu km với tốc độ hơn 692.000 km/h vào tháng 12/2024.

"Chúng ta đang trong kỷ nguyên vàng khám phá vật lý Mặt trời. Chỉ trong 5 năm, Parker Solar đã thay đổi hiểu biết của con người về Mặt trời và các hoạt động ảnh hưởng đến cuộc sống trên Trái đất. Khi ngày càng tiến gần đến bề mặt Mặt trời, chúng ta sẽ tìm hiểu thêm về các đặc tính của ngôi sao này, đồng thời nâng cao đáng kể kiến thức về thời tiết không gian cũng như khả năng sống và làm việc trong không gian", Nour Raouafi, nhà khoa học của dự án tàu Parker Solar tại APL, cho biết.

TIN CŨ HƠN
Trái đất bắt được tia hồng ngoại lạ: Hé lộ thông điệp vũ trụ rùng mình!

Trái đất bắt được tia hồng ngoại lạ: Hé lộ thông điệp vũ trụ rùng mình!

Một dữ liệu hoàn toàn bất thường vừa được các nhà khoa học "khai quật" từ dữ liệu tàu vũ trụ NEOWISE của NASA, tiết lộ một trong những hiện tượng tàn khốc nhất vũ trụ, kéo dài hơn 1 năm.

Đăng ngày: 19/03/2026
Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Trên thực tế, ở không gian vũ trụ không có không khí, vậy làm thế nào tên lửa có thể đốt cháy động cơ và nhiên liệu thiết yếu cần có trong không gian?

Đăng ngày: 18/03/2026
Bản đồ mới về vật chất tối củng cố thuyết tương đối rộng của Einstein

Bản đồ mới về vật chất tối củng cố thuyết tương đối rộng của Einstein

Vật chất tối rất khó để phát hiện, nhưng đang dần sáng tỏ trước những bằng chứng của nhân loại.

Đăng ngày: 18/03/2026
Phát hiện vật thể không gian di chuyển nhanh chưa từng có, vận tốc 612km/s

Phát hiện vật thể không gian di chuyển nhanh chưa từng có, vận tốc 612km/s

Cái chết của chúng là một sự kiện thắp sáng toàn bộ vũ trụ. Một vụ nổ siêu tân tinh đưa ruột của các ngôi sao trào ra ngoài không gian trong một đám mây khí gas và bụi mỏng cực kỳ rực rỡ.

Đăng ngày: 18/03/2026
Hành tinh sinh đôi của Trái đất đã

Hành tinh sinh đôi của Trái đất đã "chết" vì ngạt thở?

Sao Kim và Trái Đất được coi là hai hành tinh sinh đôi, trong khi Trái Đất tồn tại sự sống thì sao Kim lại biến thành một địa ngục thiêu đốt.

Đăng ngày: 17/03/2026
Tìm thấy

Tìm thấy "thứ siêu hiếm" trên Mặt trăng: Cuộc chiến khai thác sẽ nổ ra?

Ý tưởng khai thác một dạng năng lượng sạch và hiệu quả từ Mặt trăng đã kích thích giới khoa học viễn tưởng và thực tế trong những thập kỷ gần đây.

Đăng ngày: 16/03/2026
Mảnh hành tinh chết rơi xuống Trái đất, chứa kho báu làm chao đảo giới khoa học

Mảnh hành tinh chết rơi xuống Trái đất, chứa kho báu làm chao đảo giới khoa học

Các nhà khoa học cuối cùng cũng tìm ra lời giải về lonsdaleite, loại siêu kim cương đã khiến họ bối rối trong nhiều năm qua, với những tính chất không tương đồng với bất cứ thứ gì hiện hữu trên Trái đất.

Đăng ngày: 15/03/2026
Khoa Học News