Phát hiện cặp "quái vật bóng tối" nặng gấp 28 tỉ lần Mặt trời

Nhiều "trái tim quái vật" của các thiên hà cổ đại đã hợp nhất thành cặp vật thể khủng khiếp nhất mà giới thiên văn từng quan sát được.

Cặp "quái vật bóng tối" nằm cách chúng ta khoảng 750 triệu năm ánh sáng, được nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi nhà vật lý thiên văn Tirth Surti từ Đại học Stanford (Mỹ) xác định từ dữ liệu của Đài thiên văn Gemini North (đặt tại Hawaii - Mỹ).

Chúng là cặp lỗ đen siêu khối to lớn nhất, nặng nhất mà giới thiên văn từng ghi nhận, với lịch sử hình thành cực kỳ hoang dã, theo Science Alert.


"Trái tim đôi" của thiên hà khổng lồ B2 0402+379 - (Ảnh: SCITECH DAILY).

Lỗ đen siêu khối, hay được biết đến với biệt danh "lỗ đen quái vật", là dạng lỗ đen khổng lồ ở trung tâm của các thiên hà.

Sagittarius A* nằm giữa thiên hà Milky Way (Ngân Hà) của chúng ta là một ví dụ. Nó cũng là một "quái vật của các quái vật" với khối lượng khoảng 4,3 triệu lần Mặt trời. Nhưng nó vẫn quá nhỏ bé so với những gì Gemini North vừa ghi nhận.

Cặp lỗ đen mà nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí khoa học The Astrophysical Journal đề cập là "trái tim" của thiên hà B2 0402+379 già cỗi, to lớn.

Dù mỗi cái đơn lẻ không phải là các lỗ đen siêu khối nặng nhất từng được biết đến, nhưng cách chúng xuất hiện "có đôi" là một điều hiếm gặp và thú vị.

Với tổng khối lượng gấp 28 tỉ lần Mặt trời, nó là "trái tim đôi" vĩ đại nhất từng được ghi nhận trong một thiên hà.

"Trái tim đôi" có một ý nghĩa quan trọng trong vũ trụ học: Nó là bằng chứng về một vụ hợp nhất vừa mới xảy ra. Bởi lẽ, hợp nhất lỗ đen thường là giai đoạn cuối cùng trong cuộc hợp nhất hai thiên hà.

Thú vị hơn, các dữ liệu về B2 0402+379 cho thấy nó là tàn tích của cả một cụm thiên hà.

Điều này có nghĩa B2 0402+379 từng là một khu vực nơi nhiều thiên hà già cỗi tụ tập lại với nhau, dần nuốt nhau, cho đến khi chỉ còn lại một cơ thể duy nhất, là thiên hà chúng ta đang quan sát được.

Như vậy, lỗ đen quái vật đôi mà các nhà khoa học ghi nhận là sản phẩm của vô số lỗ đen quái vật cổ xưa, đang trên đà sáp nhập thành một siêu quái vật duy nhất.

Hiện hai lỗ đen siêu khối này đang nằm rất gần nhau - chỉ 24 năm ánh sáng - là khoảng cách ngắn so với các vật thể vũ trụ khổng lồ này.

Nhưng có lẽ sự sáp nhập cuối cùng này đã bị "mắc kẹt" khoảng 3 triệu năm qua, khi các tín hiệu cho thấy sự phân rã quỹ đạo của 2 lỗ đen đã dừng lại từ lâu.

Có thể quá trình phân rã quỹ đạo của 2 quái vật này trước đó quá mạnh mẽ tới mức đã đẩy hết các ngôi sao ra khỏi vùng lân cận của chúng, đến nỗi giờ đây không còn ngôi sao nào để chúng truyền động lượng quỹ đạo của mình lên đó.

Như vậy, có thể cặp đôi này sẽ không bao giờ có thể sáp nhập hoàn toàn như phần còn lại của thiên hà.

Nhưng cũng có thể tương lai sẽ xuất hiện một yếu tố nào đó thúc đẩy hai quái vật này sáp nhập, ví dụ một thiên hà nào khác lao về phía B2 0402+379, sáp nhập và gửi lỗ đen thứ 3 đến cả nhóm.

TIN CŨ HƠN
Phát hiện dấu hiệu mới của sự sống ngoài hành tinh bậc cao

Phát hiện dấu hiệu mới của sự sống ngoài hành tinh bậc cao

Brommetan hay methyl bromide (CH3Br), tồn tại song song với sinh vật Trái đất, là thứ mà các nhà khoa học nên nắm bắt lấy ở các thế giới đang được nghi ngờ là có sự sống ngoài hành tinh.

Đăng ngày: 02/02/2026
Nếu được sinh ra trên Mặt trăng, con người sẽ thay đổi đến mức không ngờ

Nếu được sinh ra trên Mặt trăng, con người sẽ thay đổi đến mức không ngờ

Nếu được sinh ra trên Mặt Trăng, con người sẽ có rất nhiều thay đổi. Đây là những gì các nhà khoa học cảnh báo.

Đăng ngày: 02/02/2026
Một vật thể ma quái đang bẻ cong thiên hà chứa Trái đất

Một vật thể ma quái đang bẻ cong thiên hà chứa Trái đất

Chiếc đĩa ánh sáng khổng lồ của thiên hà Milky Way bị cong vênh và xoắn lại khó hiểu. "Hung thủ" có thể là thứ phổ biến nhất và cũng ma quái, bí ẩn nhất vũ trụ.

Đăng ngày: 02/02/2026
Điều gì sẽ xảy ra sau khi con người di chuyển nhanh hơn tốc độ ánh sáng?

Điều gì sẽ xảy ra sau khi con người di chuyển nhanh hơn tốc độ ánh sáng?

Tốc độ ánh sáng là tốc độ nhanh nhất được biết đến cho đến nay.

Đăng ngày: 02/02/2026
Phát hiện cùng lúc 6 hành tinh có thể sống được

Phát hiện cùng lúc 6 hành tinh có thể sống được

Dự án săn tìm hành tinh CARMENES vừa gây sốc cho các nhà khoa học khi tìm thấy 1/10 số hành tinh mới được phát hiện có dấu hiệu của nước lỏng.

Đăng ngày: 02/02/2026
Khám phá bước ngoặt về hành tinh nhiều nước hơn Trái đất

Khám phá bước ngoặt về hành tinh nhiều nước hơn Trái đất

Hành tinh bí ẩn có thể là một phiên bản ấm của "mặt trăng sự sống" Europa.

Đăng ngày: 31/01/2026
Úc bắt được tín hiệu vô tuyến lạ phát từ thế giới 8 tỉ năm trước

Úc bắt được tín hiệu vô tuyến lạ phát từ thế giới 8 tỉ năm trước

Chớp sóng vô tuyến FRB 2022610A lóe lên từ nơi mà các nhà khoa học mô tả là "không thể tin được".

Đăng ngày: 31/01/2026
Khoa Học News