“Quả cầu tuyết sắt” to hơn hành tinh bay quanh sao Mộc?

Đó là thiên thể hơn Sao Thủy và có từ trường mạnh đáng kinh ngạc như một hành tinh: Ganymede.

Theo Science Alert, một nghiên cứu mới đã tìm ra câu trả lời về từ trường bí ẩn của Ganymede - mặt trăng lớn nhất của sao Mộc và của cả Hệ Mặt trời, kích thước vượt cả hành tinh sao Thủy và hành tinh lùn sao Diêm Vương.


Phần lõi giả thuyết của "mặt trăng to hơn hành tinh" Ganymede - (Ảnh: NASA).

Hiệu ứng thủy triều từ sao Mộc khổng lồ liên tục tác động lên Ganymede, giữ cho nó ấm và điều khiển từ trường.

Tuy nhiên, các quá trình địa chất chính xác xảy ra trong lõi - thứ ảnh hưởng lớn nhất đến từ trường - vẫn chưa được hiểu đầy đủ.

Nhóm tác giả từ Đại học Grenoble Alpes, Đại học Savoie Mont Blanc, CNRS, Đại học Gustave Eiffel và Đại học Aix Marseille (Pháp) đã thực hiện một nghiên cứu thực nghiệm, đưa ra mô hình động lực lõi khả thi cho Ganymede.

Đó là một phần lõi to lớn có "tuyết sắt" ở bên trong: Sắt nguội đi và kết tinh gần mép ngoài của lõi, nơi tiếp giáp lớp phủ, sau đó bị tan chảy và rơi xuống như tuyết vào trung tâm hành tinh, rồi lại tiếp tục vòng tuần hoàn.

Nói cách khác, lõi Ganymede y như những quả cầu tuyết mà con người hay dùng làm vật trang trí, nhưng tuyết bằng kim loại và liên tục được khuấy động bởi Sao Mộc.

Chu kỳ sắt "bay lên", kết tinh rồi lại tan chảy và rơi vào trong tạo nên chuyển động liên tục bên trong lõi và cung cấp năng lượng tạo ra từ trường.

Các thí nghiệm tiếp theo của nhóm đã chứng minh điều đó, song cũng chỉ ra hoạt động này có thể bị gián đoạn trong một số khoảng thời gian giữa các "vòng tuần hoàn", tạo nên quá trình rời rạc nhưng có tính chu kỳ.

Điều này khiến từ trường có thiên thể này liên tục dịch chuyển, "nhảy múa", mạnh lên, yếu đi và thay đổi hình dạng theo thời gian.

Ganymede cũng không phải là nơi duy nhất trong Hệ Mặt trời có thể có "tuyết sắt". Các nhà khoa học nghi ngờ Mặt trăng của Trái đất hay các hành tinh nhỏ như sao Thủy và sao Hỏa cũng có hiện tượng này.

TIN CŨ HƠN
Năm 2024, quái vật vũ trụ trong cổ văn thế kỷ XIII sẽ trở lại

Năm 2024, quái vật vũ trụ trong cổ văn thế kỷ XIII sẽ trở lại

Năm 1217, một tu sĩ người Đức nhìn lên bầu trời phía Tây Nam và nhận thấy một ngôi sao bỗng biến thành "quái vật vũ trụ", bùng cháy trong nhiều ngày.

Đăng ngày: 03/02/2026
Vật thể “không thể tin nổi” hiện về từ thế giới 10 tỉ năm trước

Vật thể “không thể tin nổi” hiện về từ thế giới 10 tỉ năm trước

Các nhà khoa học thậm chí đã vấp phải lầm lẫn lớn khi bắt đầu tìm hiểu về vật thể bí ẩn vừa làm gợn sóng không - thời gian, lóa mắt 2 kính viễn vọng không gian của NASA.

Đăng ngày: 03/02/2026
Phát hiện dấu hiệu mới của sự sống ngoài hành tinh bậc cao

Phát hiện dấu hiệu mới của sự sống ngoài hành tinh bậc cao

Brommetan hay methyl bromide (CH3Br), tồn tại song song với sinh vật Trái đất, là thứ mà các nhà khoa học nên nắm bắt lấy ở các thế giới đang được nghi ngờ là có sự sống ngoài hành tinh.

Đăng ngày: 02/02/2026
Nếu được sinh ra trên Mặt trăng, con người sẽ thay đổi đến mức không ngờ

Nếu được sinh ra trên Mặt trăng, con người sẽ thay đổi đến mức không ngờ

Nếu được sinh ra trên Mặt Trăng, con người sẽ có rất nhiều thay đổi. Đây là những gì các nhà khoa học cảnh báo.

Đăng ngày: 02/02/2026
Một vật thể ma quái đang bẻ cong thiên hà chứa Trái đất

Một vật thể ma quái đang bẻ cong thiên hà chứa Trái đất

Chiếc đĩa ánh sáng khổng lồ của thiên hà Milky Way bị cong vênh và xoắn lại khó hiểu. "Hung thủ" có thể là thứ phổ biến nhất và cũng ma quái, bí ẩn nhất vũ trụ.

Đăng ngày: 02/02/2026
Phát hiện cùng lúc 6 hành tinh có thể sống được

Phát hiện cùng lúc 6 hành tinh có thể sống được

Dự án săn tìm hành tinh CARMENES vừa gây sốc cho các nhà khoa học khi tìm thấy 1/10 số hành tinh mới được phát hiện có dấu hiệu của nước lỏng.

Đăng ngày: 02/02/2026
Khám phá dự án

Khám phá dự án "Hộp đen của Trái đất": Thiết bị ghi lại quá trình tuyệt chủng của nhân loại

Dù đã đạt được nhiều bước tiến trong công nghệ, nhưng con người dường như vẫn chưa nguôi nỗi lo lắng khi nhắc đến nguy cơ tuyệt chủng đang tới gần.

Đăng ngày: 31/01/2026
Khoa Học News