Khoa Học News

"Sát thủ xuyên không" 13 tỉ năm giết chết cả một thiên hà

Kính viễn vọng ALMA vừa bắt được hình ảnh rùng rợn gần 13 tỉ năm trước, trong đó những sợi khí tử thần đang "tàn sát" một thiên hà.

Thứ phun ra những sợi khí tốc độ cao khổng lồ là một chuẩn tinh - dạng lỗ đen quái vật cực sáng do đang ngấu nghiến vật chất - mang tên J2054-0005. Thiên hà "nạn nhân" đã mất khả năng hình thành sao do vụ tấn công tàn khốc.


Chuẩn tinh J2054-0005 tỏa sáng rực rỡ trong vũ trụ sơ khai và đang "tàn sát" một thiên hà - (Ảnh: ALMA/ESO/NAOJ/NRAO).

Theo bài công bố trên tạp chí khoa học Astrophysical Journal, những dòng khí phân tử này được làm từ oxy liên kết với hydro. Chúng là nhiên liệu chính cho sự hình thành sao.

Tuy nhiên, khi bộ lỗ đen phóng quá nhanh vào thiên hà, các ngôi sao đang phát triển có thể bị "bội thực". Điều đó khiến khả năng hình thành sao bị giảm mạnh trong khu vực có chuẩn tinh.

Theo Live Science, khoảnh khắc rùng mình nói trên được nắm bắt bởi Kính viễn vọng ALMA, một mạng lưới quan sát vô tuyến khổng lồ cực mạnh đặt tại Chile.

Với tầm nhìn "khủng", ALMA đã nhìn thẳng vào thế giới chỉ 900 triệu năm sau Vụ nổ Big Bang khai sinh vũ trụ. Vụ nổ Big Bang xảy ra vào khoảng hơn 13,8 tỉ năm trước.

Do ánh sáng cần có thời gian di chuyển tương ứng với khoảng cách, sự kiện tàn khốc nói trên là hình ảnh của 13 tỉ năm trước, ở nơi từng cách Trái đất chừng ấy năm ánh sáng.

Trong thực tại, nếu thiên hà hoặc lỗ đen còn tồn tại, chúng đã bị đẩy đi rất xa do sự giãn nở của vũ trụ. Thậm chí khả năng cao hơn là cả hai đã biến mất từ lâu.

Tuy nhiên, nhờ độ trễ của hình ảnh được ghi nhận, ALMA vô tình để nhân loại thấy được nguyên vẹn những gì từng xảy ra ở vũ trụ sơ khai gần 13 tỉ năm trước.

Phát hiện mới từ ALMA có thể giải thích phần nào một số quan sát gần đây cho thấy, vũ trụ sơ khai có khá nhiều thiên hà mờ nhạt trông như bóng ma. Rất có thể chúng đã bị các chuẩn tinh hoang dã trong vụ trụ 13 tỉ năm trước tấn công, dẫn đến hình thành sao kém.

Bên cạnh việc đẩy khí ra ngoài bằng những chùm ánh sáng mạnh, các chuẩn tinh còn có thể ném vật chất ở gần ra xa với tốc độ gần bằng tốc độ ánh sáng nhờ tốc độ quay khủng khiếp.

Với tất cả các hiện tượng đã được xác nhận liên quan đến chuẩn tinh J2054-0005, nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi PGS Dragan Salak từ Đại học Hokkaido (Nhật Bản) hy vọng giới thiên văn sẽ tìm kiếm được nhiều chuẩn tinh như vậy hơn trong tương lai, bằng các công cụ ngày một hiện đại.

Chúng sẽ giúp hiểu chi tiết hơn về trái tim tỏa sáng của các thiên hà đầu tiên trong vũ trụ, là những lỗ đen quái vật to lớn đến vô lý, làm lung lay các lý thuyết thiên văn lâu đời.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
NASA sắp hạ cánh xuống Trái đất thứ hai: Tiết lộ đặc biệt

NASA sắp hạ cánh xuống Trái đất thứ hai: Tiết lộ đặc biệt

Tàu thăm dò Dragonfly của NASA sẽ trực tiếp đáp xuống thế giới mà họ từng ví von là một Trái dất phiên bản ngoài hành tinh, nơi có cảnh quan rất giống địa cầu và khả năng cao là có sự sống.

Đăng ngày: 15/10/2026
Vật thể sáng gấp 10 triệu lần Mặt trời, phá vỡ định luật vật lý

Vật thể sáng gấp 10 triệu lần Mặt trời, phá vỡ định luật vật lý

Một ngôi sao phát tia X nằm trong thiên hà Messier 82 cách Trái Đất khoảng 12 triệu năm ánh sáng, sáng đến mức phá vỡ định luật vật lý.

Đăng ngày: 13/10/2026
Những điều bạn chưa biết về thiên thạch

Những điều bạn chưa biết về thiên thạch

Thiên thạch là gì? Một câu hỏi nghe rất quen thuộc, tưởng chừng dễ ấy thế mà nó đã và đang đánh đố không ít người.

Đăng ngày: 13/10/2026
NASA bắt được tín hiệu "xuyên không" từ thế giới 12,8 tỉ năm trước

NASA bắt được tín hiệu "xuyên không" từ thế giới 12,8 tỉ năm trước

Đài quan sát Nel Gehrels Swift của NASA đã bắt được tín hiệu không thể tin nổi từ thế giới bí ẩn thuộc về vũ trụ sơ khai.

Đăng ngày: 12/10/2026
Phải chăng Trái đất chỉ là một trong 36 nền văn minh ngoài hành tinh trong thiên hà?

Phải chăng Trái đất chỉ là một trong 36 nền văn minh ngoài hành tinh trong thiên hà?

Khi công nghệ tiến bộ, chúng ta bắt đầu nhận ra sự hiện diện tầm thường của mình trong vũ trụ. Và rất có thể chúng ta chỉ là một trong số rất nhiều nền văn minh đang tồn tại trong thiên hà.

Đăng ngày: 12/10/2026
NASA phát hiện siêu lỗ đen đang bắn thẳng vào Trái đất

NASA phát hiện siêu lỗ đen đang bắn thẳng vào Trái đất

Đó là một tia năng lượng cao chứa các vật chất mà lỗ đen quái vật này "không nuốt nổi".

Đăng ngày: 11/10/2026
Vật thể bí ẩn được cho là phi thuyền của người ngoài hành tinh đã tăng tốc để rời khỏi Hệ Mặt trời

Vật thể bí ẩn được cho là phi thuyền của người ngoài hành tinh đã tăng tốc để rời khỏi Hệ Mặt trời

Từ khi được phát hiện, các nhà thiên văn đã mất nhiều thời gian để tìm lời giải cho nguồn gốc của vật thể bí ẩn này.

Đăng ngày: 10/10/2026
Khoa Học News