Tầng đối lưu của khí quyển cao dần lên do biến đổi khí hậu

Các kết quả đo khí quyển được thu thập bởi các khinh khí cầu thời tiết ở Bắc bán cầu trong 40 năm qua cho thấy, biến đổi khí hậu đang đẩy ranh giới trên của tầng đối lưu - phần bầu trời gần mặt đất nhất - đi lên đều đặn với tốc độ 50 đến 60 mét mỗi thập kỷ.


Tầng đối lưu (màu cam) là tầng thấp nhất của khí quyển Trái đất và là nơi xảy ra gần như mọi hiện tượng thời tiết. Trong 40 năm qua, ranh giới giữa tầng đối lưu và tầng bình lưu lân cận (màu hồng) đã tăng lên do biến đổi khí hậu. (Ảnh: NASA).

Phát hiện này vừa được công bố trên Science Advances ngày 5/11.

Phó giáo sư, Tiến sĩ Jane Liu, nhà khoa học môi trường tại Đại học Toronto cho biết, nhiệt độ là động lực thúc đẩy sự thay đổi này. Tầng đối lưu có độ cao khác nhau trên khắp thế giới, cao tới 20km ở vùng nhiệt đới và thấp xuống chừng 7 km gần các cực. Trong năm, ranh giới trên của tầng đối lưu tăng và giảm tự nhiên theo các mùa khi không khí nở ra vì nhiệt và co lại khi lạnh. Nhưng khi khí nhà kính giữ nhiệt ngày càng nhiều trong khí quyển, tầng đối lưu đang mở rộng lên cao hơn vào bầu khí quyển.

Bà Liu và các đồng nghiệp phát hiện ra rằng, tầng đối lưu cao lên khoảng 200 mét từ năm 1980 đến năm 2020. Gần như tất cả thời tiết đều xảy ra ở tầng đối lưu, nhưng không chắc rằng sự thay đổi này sẽ ảnh hưởng lớn đến thời tiết, các nhà nghiên cứu cho biết. Tuy nhiên, nghiên cứu này là một lời nhắc nhở quan trọng về tác động của biến đổi khí hậu đối với thế giới của chúng ta, bà Liu nhấn mạnh.

Trước đó, trong một nghiên cứu số, các nhà khoa học đã thực hiện hai thí nghiệm mô hình hóa bằng cách cố định lượng chất làm suy giảm tầng ozone (ODS) và phát thải khí nhà kính ở mức năm 1960. Kết quả cho thấy, trên quy mô toàn cầu, chiều cao tầng đối lưu sẽ tiếp tục tăng với tốc độ nhanh hơn từ năm 2000-2080 so với trước đây nếu lượng ODS được cố định. Thay vào đó, nếu lượng phát thải khí nhà kính được cố định, thì chiều cao tầng đối lưu sẽ giảm sau năm 2000.

Bà nói: “Chúng ta đã nhận thấy những dấu hiệu của sự ấm lên toàn cầu chung quanh chúng ta, khi các sông băng rút đi và mực nước biển dâng cao. Và bây giờ, chúng ta thấy những dấu hiệu đó ở độ cao của tầng đối lưu".

TIN CŨ HƠN
10 vũ khí và chiến thuật đáng sợ trong chiến tranh cổ đại

10 vũ khí và chiến thuật đáng sợ trong chiến tranh cổ đại

Tâm lý chiến, vũ khí hóa học hay còi tử thần, là những vũ khí và chiến thuật đáng sợ từng được áp dụng trong chiến tranh cổ đại.

Đăng ngày: 28/03/2026
Sự thật cực thú vị về huyền thoại bo bo thời bao cấp

Sự thật cực thú vị về huyền thoại bo bo thời bao cấp

Nhiều người thời nay sẽ 'không nuốt nổi' hạt bo bo. Nhưng trong hoàn cảnh thiếu thốn thời bao cấp, bo bo vẫn là thứ có thể chấp nhận được trong bữa ăn hàng ngày...

Đăng ngày: 27/03/2026
Những điều bạn chưa biết về súng AK-47

Những điều bạn chưa biết về súng AK-47

AK-47 kể từ khi chính thức được đưa vào sử dụng năm 1949 cho đến nay vẫn luôn nắm giữ vị trí là khẩu súng trường phổ biến nhất và mang lại hiệu quả sử dụng cao nhất ở khắp nơi trên thế giới.

Đăng ngày: 27/03/2026
Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của lò vi sóng

Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của lò vi sóng

Lò vi sóng ngày càng trở nên quen thuộc trong các gia đình, nó rất linh hoạt, là loại bếp tiết kiệm thời gian nhờ bức xạ vi ba đốt nóng thức ăn phục vụ cho nhu cầu ăn uống của con người.

Đăng ngày: 27/03/2026
Thứ 6 ngày 13 là ngày gì? Những chuyện kinh khủng xảy ra vào ngày này

Thứ 6 ngày 13 là ngày gì? Những chuyện kinh khủng xảy ra vào ngày này

Hôm nay, thứ 6 ngày 13 con số vẫn luôn dọa dẫm tất cả mọi người về sự xui xẻo và đen đủi mà nó mang lại.

Đăng ngày: 26/03/2026
May bay tiếp dầu trên không như thế nào?

May bay tiếp dầu trên không như thế nào?

Ngày 22/7/1948, ba chiếc máy bay B-29 của Mỹ cất cánh từ căn cứ không quân Davit- Mongson tiến hành bay thử nghiệm bay vòng quanh thế giới. Trong quá trình bay, có hai chiếc hạ cánh 8 lần, mất 15 ngày mới hoàn thành 32.187km vòng quanh thế giới. 9 năm sau, ng

Đăng ngày: 26/03/2026
Những điều đại kỵ không nên làm trong thứ 6 ngày 13

Những điều đại kỵ không nên làm trong thứ 6 ngày 13

Truyền thuyết cho rằng, thứ 6 ngày 13 là ngày xui xẻo, nhiều người truyền tai những việc không nên làm để tránh vận xui trong ngày này.

Đăng ngày: 26/03/2026
Khoa Học News