Tháp đá nghìn tấn 3.500 năm chưa từng được dựng lên

Tháp đá đồ sộ nặng 1.168 tấn, cao khoảng 42m, có những vết nứt do một sự cố thời xưa và không thể dựng lên làm tượng đài.

Có khoảng 30 tháp đá (obelisk) theo phong cách Ai Cập cổ đại trên khắp thế giới, trong đó công trình đứng cao nhất là tháp đá Lateran ở Rome với chiều cao 45,7 m. Tuy nhiên, còn một công trình đồ sộ hơn mà nhiều người chưa từng nghe đến, có lẽ vì nó chưa từng được dựng lên. Đó là Tháp đá Chưa hoàn thành (Unfinished Obelisk) - một trong những phát hiện khảo cổ quan trọng nhất về Ai Cập cổ đại đến nay. Đây cũng là tượng đài đơn nặng nhất mà người Ai Cập cổ đại từng thi công, IFL Science hôm 31/3 đưa tin.


Tháp đá Chưa hoàn thành nặng 1.168 tấn và cao khoảng 42m. (Ảnh: Aline Fortuna)

Tháp đá Chưa hoàn thành được phát hiện vào đầu thế kỷ 20, trong một mỏ đá ở thành phố Aswan, phía nam Ai Cập. Công trình 3.500 năm tuổi này được đặt nằm trong một khối đá granite khổng lồ, dường như bị bỏ quên theo thời gian.

Hatshepsut, pharaoh thứ 5 của Vương triều thứ 18 của Ai Cập, ra lệnh xây dựng Tháp đá Chưa hoàn thành vào năm 1473 - 1458 trước Công nguyên như một tháp đá phụ cho tháp Lateran. Trong quá trình xây dựng, một sự cố nào đó xảy ra, để lại những vết nứt lớn trên khối đá mà ngày nay vẫn có thể nhìn thấy. Điều này khiến công trình không thể dùng làm tượng đài nữa. Gần đó, các chuyên gia cũng tìm thấy đế tháp đá được chạm khắc một phần, có khả năng từng nhằm mục đích giữ cho tháp đá thẳng đứng.

Nếu được dựng lên, Tháp đá Chưa hoàn thành sẽ cao hơn khoảng 1/3 so với bất cứ tượng đài nào khác từng phát hiện. Tháp đá Lateran cũng chỉ cao 32 m nếu không tính phần đế hiện tại. Với trọng lượng lên tới 1.168 tấn và chiều cao khoảng 42 m, thậm chí việc dịch chuyển Tháp đá Chưa hoàn thành khỏi mặt đất cũng là một kỳ tích kỹ thuật, chưa nói đến việc dựng thẳng đứng. Điều này khiến các nhà khoa học đặt câu hỏi, làm thế nào người cổ đại xử lý được khối đá granite khổng lồ này.

Nhiều chuyên gia cho rằng người Ai Cập sẽ vần tháp đá lên xe trượt, vận chuyển tới bờ sông Nile và đưa xuống thuyền. Thuyền sẽ chở tháp đá xuôi dòng đến các khu định cư lớn hơn. Khi đã tới vị trí mong muốn, công nhân sẽ tận dụng một ngọn đồi lớn với độ dốc ổn định để kéo tháp đá lên bằng dây thừng và ròng rọc cho đến khi chạm tới đỉnh, Tại đây, họ sẽ từ từ hạ tháp đá xuống sao cho nó xoay thẳng đứng. Vì các kỹ thuật như vậy từng được mô tả trong giấy cói cổ xưa và người Ai Cập cũng đã di chuyển những tảng đá cực kỳ nặng để xây kim tự tháp, phương pháp này được đánh giá là khả thi.

Tháp đá ở Aswan chưa từng đứng thẳng, nhưng chính sự chưa hoàn thiện lại khiến nó trở thành công cụ vô giá giúp giải mã các kỹ thuật cắt đá của người Ai Cập cổ đại. Giới chuyên gia có thể nhìn thấy những vết đẽo gọt dọc theo các cạnh của đá granite và các đường kẻ bằng đất son giúp chỉ dẫn người thợ nên cắt ở đâu, giống như cách nghệ nhân hiện đại đánh dấu bằng bút chì.

TIN CŨ HƠN
5 cuộc Đại Tuyệt chủng đáng sợ trong lịch sử Trái đất

5 cuộc Đại Tuyệt chủng đáng sợ trong lịch sử Trái đất

Ngược dòng lịch sử tìm hiểu về 5 cuộc Đại Tuyệt chủng trên Trái đất và đi tìm lời giải cho cuộc Đại Tuyệt chủng thứ 6.

Đăng ngày: 20/03/2026
Từng có chiến tranh hạt nhân vào thời cổ?

Từng có chiến tranh hạt nhân vào thời cổ?

Giả thuyết về chiến tranh hạt nhân trên sao Hỏa xuất hiện cách đây khá lâu.

Đăng ngày: 16/03/2026

"Ma hóa thạch" 183 triệu năm tiết lộ về "tận thế" có thể lặp lại

Những con ma hóa thạch là sinh vật như làm bằng không khí, không hề có chút tàn tích nào nhưng hình dáng được ghi lại nguyên vẹn qua những đường lõm của khối đá mà lẽ ra chúng nằm bên trong.

Đăng ngày: 15/03/2026
Trung Quốc tìm thấy tượng Phật nghìn năm mạ vàng bạc trong hang động

Trung Quốc tìm thấy tượng Phật nghìn năm mạ vàng bạc trong hang động

Các nhà khảo cổ học nhận thấy pho tượng Đại Phật Như Lai khổng lồ trong hang đá Long Môn ở Hà Nam có thể từng được mạ vàng, bạc và nạm thủy tinh màu.

Đăng ngày: 14/03/2026
Gặp điều kỳ quặc này, bạn có thể là

Gặp điều kỳ quặc này, bạn có thể là "con lai" của loài người khác

Các nhà khoa học đã phát hiện thêm một khác biệt giữa những người Homo sapiens thuần chủng và những người có liên quan đến cuộc hôn phối dị chủng với một loài người khác tận 60.000 năm trước.

Đăng ngày: 11/03/2026
Hãi hùng mộ cổ nữ ma cà rồng còn nguyên

Hãi hùng mộ cổ nữ ma cà rồng còn nguyên "phong ấn"

Một ngôi mộ ma cà rồng thế kỷ XVII-XVIII vừa được khai quật ở Ba Lan, bên trong là hài cốt nữ giới với chiếc liềm trên cổ để ngăn cô trở lại với thế giới.

Đăng ngày: 10/03/2026
Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Nhà sử học người Anh Bethany Hughes nói về “một khoảng trống lớn đáng kể” bên trong Đại kim tự tháp Giza trên kênh Channel 5 và gọi đây là “phát hiện của cả đời người”, khi được phép đến rất gần khoảng trống này.

Đăng ngày: 03/03/2026
Khoa Học News