Thay đổi khí hậu làm tăng bệnh dịch hạch

Vi khuẩn Yersinia pestis (Ảnh: zkea.com)

Thay đổi khí hậu có thể dẫn tới sự xuất hiện của ngày càng nhiều ổ bệnh dịch hạch ở con người, một nghiên cứu mới đây phát hiện.

Nhóm các nhà nghiên cứu quốc tế, tập trung nghiên cứu ở Kazakhstan, đã phát hiện khi các mùa xuân ấm áp và mùa hè ẩm ướt hơn, các vi khuẩn gây ra những căn bệnh chết người này trở nên dễ lây lan hơn.

Vi khuẩn Yersinia pestis được cho là đã gây bệnh dịch hạch giết chết hơn 20 triệu người vào thời Trung cổ. Theo các nhà nghiên cứu, căn bệnh này thường gặp ở loài gặm nhấm.

Theo các nhà khoa học Na Uy, vùng sa mạc Trung Á được biết là ổ bệnh dịch hạch tự nhiên do đây là nơi sinh sôi nguyên thủy của loài chuột nhảy lớn (Rhombomys opimus) - động vật ký sinh ban đầu của dịch hạch. Bệnh lây lan nhanh thông qua loài động vật ký sinh này và loài bọ chét hay gặp ở chuột nhảy.

Loài chuột nhảy lớn - Rhombomys opimus (Ảnh: blueyonder)

Bọ chét sinh sôi nhanh khi nhiệt độ vượt quá 10 độ C, và mùa xuân ấm áp là mùa lý tưởng để loài động vật ký sinh này phát triển. Bệnh dịch hạch lây từ người sang người qua các vết bọ chét cắn.

Sự thuận lợi của khí hậu đã dẫn đến gia tăng số lượng loài côn trùng này, hậu quả là nguy cơ lan truyền bệnh dịch hạch lớn hơn. Nghiên cứu cho thấy nhiệt độ chỉ cần tăng 1 độ C vào mùa xuân cũng đủ dẫn đến tăng 59% căn bệnh này.

Theo thống kê, mỗi năm có trên 3.000 trường hợp người nhiễm bệnh dịch hạch được báo cáo ở châu Á, các khu vực của châu Phi, Mỹ và Nam Mỹ.

Nhóm nghiên cứu hy vọng phát hiện này sẽ giúp nhà chức trách các nước có các biện pháp hạn chế nguy cơ bùng phát các ổ dịch trong tương lai. Phát hiện cũng đã giúp làm sáng tỏ sự bùng phát của 2 ổ dịch hạch lớn nhất thế giới: ổ dịch hạch thế kỷ 14 (thời Trung cổ) và ổ dịch hạch tại châu Á trong thế kỷ 19 làm hàng chục triệu người thiệt mạng. Các phân tích cho thấy thời tiết giai đoạn đó ẩm ướt hơn và ấm hơn.


Người bị hạch do nhiễm vi khuẩn Yersinia pestis (Ảnh: bepast.org)

T.VY

Từ khóa liên quan:
TIN CŨ HƠN
Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Hermann Rorschach là một bác sĩ tâm thần của Freud Thụy Sĩ và nhà phân tâm học, nổi tiếng với việc phát triển một thử nghiệm xạ được gọi là inkblot thử nghiệm Rorschach.

Đăng ngày: 28/03/2026
Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Phụ nữ lưu giữ ADN của mọi người đàn ông họ từng có quan hệ tình dục

Theo một nghiên cứu được thực hiện bởi Đại học Seattle thì phụ nữ lưu giữ và mang theo ADN của mọi người đàn ông mà cô ấy từng có quan hệ tình dục.

Đăng ngày: 26/03/2026
Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Đặc điểm ngoại hình dự báo bạn sẽ sống thọ hay chết sớm

Những người có thân hình quả lê, mông to với tỷ lệ eo - hông là 7 - 10 sẽ sống rất thọ, theo Heath Sina.

Đăng ngày: 24/03/2026
Nhiễm

Nhiễm "hơi lạnh" đám ma sẽ dễ mang bệnh?

Rất nhiều người kiêng đi đám ma khi cơ thể yếu, đặc biệt là trẻ nhỏ, người già yếu, phụ nữ có thai vì sợ nhiễm hơi lạnh từ người chết sẽ sinh bệnh.

Đăng ngày: 22/03/2026
Lịch sử tình dục của loài người

Lịch sử tình dục của loài người

Chim làm chuyện ấy, ong làm chuyện ấy, con người từ thuở sơ khai cũng đã làm chuyện ấy. Nhưng hoạt động này đã thay đổi như thế nào trong hàng nghìn năm qua, và thậm chí chỉ trong vài thập kỷ vừa rồi?

Đăng ngày: 22/03/2026
Điểm danh các loại ảo ảnh thị giác lừa đảo bộ não

Điểm danh các loại ảo ảnh thị giác lừa đảo bộ não

Ảo ảnh thị giác (Optical Illusions) vẫn được biết đến là những hình ảnh đánh lừa đôi mắt. Nhưng thực chất chúng mang một ý nghĩa khác, đó là những hình ảnh được não bộ “tiên đoán”.

Đăng ngày: 21/03/2026
Cách xử lý khi bị rết cắn

Cách xử lý khi bị rết cắn

Đôi khi trong nhà bạn xuất hiện con rết với hình thù đáng sợ. Khi chẳng may bị rết cắn, nếu không xử lý kịp thời có thể gây trúng độc và có đôi khi dẫn đến tử vong. Vậy khi bị rết cắn cần xử lý như thế nào?

Đăng ngày: 20/03/2026
Khoa Học News