Tìm thấy bình cổ Ai Cập chứa chất gây ảo giác

Các nhà nghiên cứu phân tích hóa học chiếc bình hình thần Bes từ thế kỷ 2 trước Công nguyên và phát hiện nó từng chứa hợp chất pha chế làm thay đổi trạng thái nhận thức.


Chiếc bình hình thần Bes vẫn còn dấu vết của chất gây ảo giác. (Ảnh: Bảo tàng Nghệ thuật Tampa).

Nhóm nghiên cứu đến từ nhiều viện khác nhau ở Italy và Mỹ xác định nguyên liệu chính trong hợp chất gây ảo giác trong chiếc bình cổ, trong đó có hai loại thực vật tạo ra dạng hóa chất giống DMT hay psilocybin, thuốc gây ảo giác hiện đại. Phân tích của họ hé lộ dấu vết của cây Peganum harmala, Nimphaea caerulea, và một loài cây thuộc chi Cleome, tất cả đều có công dụng an thần hoặc chữa bệnh, Popular Science hôm 15/6 đưa tin.

Theo nhóm nghiên cứu, hợp chất gây ảo giác trong bình hình thần Bes được dùng bởi những thành viên trong giáo phái cổ đại hoạt động ở Ai Cập dưới thời vương triều Ptolemaic. Vị thần lùn này gắn liền với sức mạnh xua đuổi tà ma. Các nhà khoa học phân tích cặn hữu cơ thu thập từ chiếc bình nằm trong bộ sưu tập Ai Cập ở Bảo tàng Nghệ thuật Tampa tại Florida. Sử dụng kết hợp nhiều phương pháp công nghệ cao, họ rất kinh ngạc với những gì phát hiện được.

Thành phần chủ chốt trong chất gây ảo giác là loài thực vật có tên khoa học Peganum harmala, hay còn gọi là Syria rue. Hạt của cây này sản sinh lượng harmine và harmaline, những hợp chất tạo ra hình ảnh giống giấc mơ. Syrian rue vẫn được sử dụng ngày nay, kết hợp các thực vật khác để tạo ra đồ uống có ảnh hưởng tương tự cây ayahuasca ở Nam Mỹ.

Loài cây gây ảo giác mạnh thứ hai trong hợp chất là hoa súng xanh (Nymphaea caerulea). Kết hợp tất cả dữ liệu, nhóm nghiên cứu kết luận người Ai Cập cổ xưa sử dụng chúng cho mục đích tiến hành nghi thức. Ngoài ra, phân tích hóa học hé lộ trong hợp chất ở bình còn chứa một số chất dịch của con người như máu và sữa.

Theo các nhà khoa học, thông qua ăn hợp chất gây ảo giác, người Ai Cập cách đây hàng nghìn năm muốn mở ra cánh cửa thông giữa các chiều không gian để gặp gỡ thần Bes, vị thần hùng mạnh mà họ muốn tìm kiếm sự bảo hộ.

TIN CŨ HƠN
Từng có chiến tranh hạt nhân vào thời cổ?

Từng có chiến tranh hạt nhân vào thời cổ?

Giả thuyết về chiến tranh hạt nhân trên sao Hỏa xuất hiện cách đây khá lâu.

Đăng ngày: 16/03/2026

"Ma hóa thạch" 183 triệu năm tiết lộ về "tận thế" có thể lặp lại

Những con ma hóa thạch là sinh vật như làm bằng không khí, không hề có chút tàn tích nào nhưng hình dáng được ghi lại nguyên vẹn qua những đường lõm của khối đá mà lẽ ra chúng nằm bên trong.

Đăng ngày: 15/03/2026
Trung Quốc tìm thấy tượng Phật nghìn năm mạ vàng bạc trong hang động

Trung Quốc tìm thấy tượng Phật nghìn năm mạ vàng bạc trong hang động

Các nhà khảo cổ học nhận thấy pho tượng Đại Phật Như Lai khổng lồ trong hang đá Long Môn ở Hà Nam có thể từng được mạ vàng, bạc và nạm thủy tinh màu.

Đăng ngày: 14/03/2026
Gặp điều kỳ quặc này, bạn có thể là

Gặp điều kỳ quặc này, bạn có thể là "con lai" của loài người khác

Các nhà khoa học đã phát hiện thêm một khác biệt giữa những người Homo sapiens thuần chủng và những người có liên quan đến cuộc hôn phối dị chủng với một loài người khác tận 60.000 năm trước.

Đăng ngày: 11/03/2026
Hãi hùng mộ cổ nữ ma cà rồng còn nguyên

Hãi hùng mộ cổ nữ ma cà rồng còn nguyên "phong ấn"

Một ngôi mộ ma cà rồng thế kỷ XVII-XVIII vừa được khai quật ở Ba Lan, bên trong là hài cốt nữ giới với chiếc liềm trên cổ để ngăn cô trở lại với thế giới.

Đăng ngày: 10/03/2026
Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Khoảnh khắc hãi hùng khi khám phá Đại kim tự tháp 4.500 năm

Nhà sử học người Anh Bethany Hughes nói về “một khoảng trống lớn đáng kể” bên trong Đại kim tự tháp Giza trên kênh Channel 5 và gọi đây là “phát hiện của cả đời người”, khi được phép đến rất gần khoảng trống này.

Đăng ngày: 03/03/2026
Những điều chưa biết về khủng long

Những điều chưa biết về khủng long

Khủng long chính là 1 trong những sinh vật cổ đại nổi tiếng nhất trên Trái Đất, với vô vàn bí ẩn thú vị đang dần được khám phá đến tận ngày nay.

Đăng ngày: 02/03/2026
Khoa Học News