Khoa Học News

Tinh trùng dùng chất độc để đánh bại đối thủ cạnh tranh

Nghiên cứu mới đây phát hiện ra rằng những tinh trùng chiến thắng trong cuộc đua tới gặp trứng sử dụng các đột biến của yếu tố di truyền để đầu độc đối thủ của mình.

Các thí nghiệm trên chuột cho thấy yếu tố di truyền được gọi là "t-haplotype" là nhân tố cần thiết để sản xuất tinh trùng cấp tiến - những tinh trùng có khả năng chiến thắng cuộc đua.

Các gene T-haplotype quy định sự tổng hợp của một phân tử gọi là RAC1. Các thí nghiệm cho thấy tinh trùng tiến bộ cần một lượng nhỏ RAC1 cho quá trình di chuyển.

“Mức RAC1 tối ưu là rất quan trọng đối với khả năng bơi của các cá thể tinh trùng tới các tế bào trứng", tác giả nghiên cứu Alexandra Amaral - nhà khoa học tới từ Viện Max Planck về Di truyền Phân tử (Đức) cho biết.


Tinh trùng dùng chất độc để đánh bại đối thủ cạnh tranh. (Ảnh: Shutterstock)

Trong nghiên cứu, Amaral và các cộng sự thử nghiệm sự phân bố của tinh trùng t-haplotype trong các mô hình chuột khác nhau.

Các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng khả năng di chuyển của tinh trùng cao nhất ở những con chuột có tinh trùng có t-haplotype phân bố đồng đều nhất.

Khả năng di chuyển của những con chuột chỉ có tinh trùng bình thường kém hơn.

Khi các nhà khoa học quan sát tinh trùng t-haplotype và tinh trùng bình thường bơi cùng nhau, họ nhận thấy t-haplotype có thể bơi trực tiếp về phía trứng, trong khi tinh trùng bình thường bơi chậm và không định hướng.

Phân tích sâu hơn cho thấy mức độ hoạt động RAC1 tương ứng với sự phân bố của tinh trùng t-haplotype. Hoạt động RAC1 nếu giảm hoặc quá mức đều cản trở chuyển động của tinh trùng.

Theo các nhà nghiên cứu, RAC1 quá mức sẽ hoạt động như một chất độc và một số tinh trùng phải xoay sở để chống lại chúng.

Theo nghiên cứu, tinh trùng có t-haplotype chứa một số đột biến gene nhất định làm sai lệch các tín hiệu điều tiết. Các đột biến này được thiết lập trong giai đoạn đầu của quá trình sinh tinh và được phân phối cho tất cả các tinh trùng của mang gene t-haplotype. Những đột biến này được coi là "chất độc" cản trở sự di chuyển của tinh trùng.

"Tinh trùng có t-haplotype có thể vô hiệu hóa tinh trùng không có nó. Bí quyết là t-haplotype "đầu độc" tất cả tinh trùng, nhưng đồng thời tạo ra một loại thuốc giải độc. Chất này chỉ hoạt động ở tinh trùng có t-haplotype và bảo vệ chúng. Hãy tưởng tượng một cuộc chạy marathon, trong đó tất cả những người tham gia đều bị nhiễm độc khi uống nước. Nhưng một số người đã uống thuốc giải độc", Bernhard Herrmann - đồng tác giả của nghiên cứu cho hay.

TIN CŨ HƠN
14 lợi ích tuyệt vời của quả vải đối với sức khỏe và sắc đẹp

14 lợi ích tuyệt vời của quả vải đối với sức khỏe và sắc đẹp

Không chỉ có hương vị thơm ngon, quả vải còn chứa nhiều vitamin và chất chống oxy hóa giúp phòng ngừa ung thư, hỗ trợ sức khỏe tim mạch, làm chậm quá trình lão thị, giúp da mịn màng và mái tóc óng ả.

Đăng ngày: 09/06/2026
Lợi ích của quả lặc lè mà bạn không ngờ tới

Lợi ích của quả lặc lè mà bạn không ngờ tới

Quả lặc lè (hay còn được gọi là lặc lày, mướp rừng, mướp Mường, bầu rắn) là một siêu thực phẩm rất dễ ăn trong những mùa nóng nực.

Đăng ngày: 07/06/2026
Các loại hạt có lợi ích sức khỏe vi diệu nên bổ sung trong ngày Tết

Các loại hạt có lợi ích sức khỏe vi diệu nên bổ sung trong ngày Tết

Tết này thay vì ăn nhiều bánh kẹo, bạn nên tích cực thưởng thức những loại hạt rất tốt cho sức khỏe để tránh bị tăng cân, mệt mỏi.

Đăng ngày: 06/06/2026
Những bệnh về da dễ mắc trong nắng nóng mùa hè

Những bệnh về da dễ mắc trong nắng nóng mùa hè

Bác sĩ Trình Ngô Bỉnh, Khoa Da liễu Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park TP HCM, đúc kết 8 bệnh da thường gặp trong thời tiết nắng nóng mùa hè và cách phòng tránh, xử lý.

Đăng ngày: 03/06/2026
Gai cột sống - bệnh nguy hiểm song khó phát hiện sớm

Gai cột sống - bệnh nguy hiểm song khó phát hiện sớm

Bác sĩ Randell DuPraw, chuyên gia nắn chỉnh thần kinh cột sống tại Maple Healthcare, giải thích gai cột sống là những mảng xương thừa mọc ra dọc theo rìa các đốt xương sống.

Đăng ngày: 01/06/2026
Lá bìm bìm làm thuốc

Lá bìm bìm làm thuốc

Bìm bìm được dùng phổ biến theo kinh nghiệm dân gian để làm thuốc lợi tiểu chữa phù thũng, đái dắt. Bìm bìm là loại dây leo. Lá mọc so le, chia 5 thùy. Hoa mầu trắng hay lam tím. Quả nang.

Đăng ngày: 30/05/2026
Nam giới và nữ giới ai chịu đau tốt hơn?

Nam giới và nữ giới ai chịu đau tốt hơn?

Nghiên cứu của các nhà khoa học thuộc ĐH Malaga chỉ ra, khả năng chịu đau ở nam giới và nữ giới là tương tự nhau.

Đăng ngày: 30/05/2026
Khoa Học News