Trái đất hình cầu nhưng vì sao chúng ta chỉ nhìn thấy phẳng?

Xa xưa, con người cho rằng Trái đất có hình một chiếc đĩa phẳng tròn hoặc vuông và cho tới ngày nay một số người vẫn tin vào thuyết Trái đất phẳng.

Kể từ khi người Hy Lạp cổ đại quan sát được bầu trời và Mặt trăng tròn, các nhà khoa học đã biết rằng Trái đất có hình cầu.


Bức ảnh một cơn bão nhiệt đới nhìn từ Trạm Vũ trụ Quốc tế cho thấy rõ bề mặt Trái đất uốn cong (Ảnh: NOAA/Getty Images).

Ngày nay, chúng ta được xem rất nhiều bức ảnh Trái đất nhìn từ không gian do các nhà du hành vũ trụ chụp hoặc do các vệ tinh trên quỹ đạo gửi về. Nhưng vì sao chúng ta không nhìn thấy Trái đất tròn khi đứng trong một công viên hay nhìn ra ngoài cửa sổ?

Câu trả lời là do góc nhìn. Con người là những sinh vật rất bé nhỏ sống trên một quả cầu vô cùng to lớn.

Hãy tưởng tượng bạn là một nghệ sĩ trong rạp xiếc, đang đứng trên một quả bóng đường kính khoảng 1m. Khi nhìn xuống quả bóng, bạn sẽ thấy nó uốn cong theo mọi hướng.

Bây giờ bạn hình dung một con ong đậu trên quả bóng đó, vì nó nhỏ hơn rất nhiều so với quả bóng nên không thể nhìn thấy toàn bộ quả bóng.

Trái đất có đường kính khoảng 12,8 triệu mét. Ngay cả một người trưởng thành đứng trên mặt đất thì tầm mắt cũng chỉ cách mặt đất khoảng 2m, vì thế chúng ta không thể nhìn thấy toàn bộ khối cầu Trái đất khi đứng trên bề mặt. Thậm chí nếu bạn leo lên đỉnh núi Everest cao 8.850m, bạn cũng không thể thấy Trái đất hình cầu.

Chỉ khi lên đến độ cao 10km bạn mới có thể nhìn thấy cảnh tượng đó, bởi vì chiều dài của đường chân trời chúng ta nhìn thấy được tùy thuộc vào độ cao của chúng ta so với mặt đất.

Khi đứng trên mặt đất và không có vật gì chắn tầm mắt, ta có thể nhìn thấy đường chân trời ở xa khoảng 4,8 km. Khoảng cách này chưa đủ một phần của chu vi Trái đất để nhìn thấy đường chân trời bắt đầu cong.

Để nhìn được toàn bộ Trái đất là một khối cầu, bạn phải bay cao lên tầm cao của các vệ tinh hoặc các con tàu vũ trụ.

Một số máy bay thương mại cỡ lớn cũng có thể bay cao đến mức nhìn thấy bề mặt Trái đất hơi cong, nhưng nhìn từ buồng lái của phi công sẽ thấy rõ hơn là từ ghế ngồi của hành khách.


Trong bức ảnh này chụp từ một chiếc máy bay bay qua Colorado, Mỹ, bề mặt Trái đất được quan sát thấy là cong chứ không phẳng (Ảnh: Paul Comstock/ Flickr, CC BY).

Thậm chí là từ không gian, bạn cũng không thể phát hiện ra một điều quan trọng về hình dạng của Trái đất. Đó là hành tinh của chúng ta không hoàn toàn tròn.

Trên thực tế, Trái đất là một hình cầu hơi dẹt, hay còn gọi là hình elip. Đường kính ở chỗ phình nhất là đường xích đạo lớn hơn một chút so với chiều cao của nó.

Nguyên nhân là do hiện tượng xoay quanh mình của Trái đất tạo ra lực ly tâm. Lực này khiến Trái đất phình ra một chút ở phần "eo". Ngoài ra, các đặc điểm địa hình trên bề mặt, như núi và rãnh biển sâu, cũng làm biến đổi hình dạng của khối cầu này do cường độ trọng trường của Trái đất bị thay đổi.

Khoa học Trái đất có một ngành gọi là trắc địa học, chuyên nghiên cứu hình dạng của Trái đất và tìm hiểu vị trí của hành tinh chúng ta trong vũ trụ.

Trắc địa học cung cấp rất nhiều thông tin, từ việc xây dựng hệ thống thoát nước và lập bản đồ mực nước biển dâng cho đến phóng và theo dõi các con tàu vũ trụ. Đây là một lĩnh vực quan trọng trong nghiên cứu khoa học hiện nay.

TIN CŨ HƠN
Nữ vận động viên trở lại mặt đất sau 500 ngày sống dưới hang sâu

Nữ vận động viên trở lại mặt đất sau 500 ngày sống dưới hang sâu

Sau 500 ngày sống một mình trong hang tối nằm sâu 70m dưới lòng đất để tìm hiểu thêm về cách cơ thể và tâm trí con người đối phó với sự cô độc và thiếu thốn cùng cực, Beatriz Flamini đã lên mặt đất.

Đăng ngày: 12/03/2026
Top 10 người có chỉ số IQ cao nhất thế giới

Top 10 người có chỉ số IQ cao nhất thế giới

Trên thế giới có những con người xuất chúng với chỉ số thông minh vượt trội như Albert Einstein, Stephen Hawking. Tuy nhiên, trong lịch sử thế giới có rất nhiều người có chỉ số IQ cao hơn hai nhà bác học trên.

Đăng ngày: 12/03/2026
Nguồn gốc và ý nghĩa ngày Tết Hàn thực 3/3 âm lịch

Nguồn gốc và ý nghĩa ngày Tết Hàn thực 3/3 âm lịch

Vào ngày Tết Hàn thực 3/3 hàng năm, mỗi gia đình đều bận rộn chuẩn bị những đĩa bánh trôi, bánh chay. Tuy nhiên không phải ai cũng biết được nguồn gốc, ý nghĩa của ngày Tết này.

Đăng ngày: 11/03/2026
Tìm hiểu cuộc đời của nhà tiên tri mù Vanga

Tìm hiểu cuộc đời của nhà tiên tri mù Vanga

Nhà tiên tri mù Baba Vanga nổi tiểng thế giới có tên gọi đầy đủ là: Vangelia Pandeva Dimitrova, sau khi kết hôn, bà lại đổi tên thành Vangelia Gushterova.

Đăng ngày: 11/03/2026
Lăng nhăng chưa hẳn đã là bản chất của đàn ông

Lăng nhăng chưa hẳn đã là bản chất của đàn ông

Từ nhiều thập kỷ nay các nhà sinh học vẫn cho rằng đàn ông hay lạng chạ còn phụ nữ kỹ tính hơn khi chọn bạn tình. Nhưng một nghiên cứu mới lại chỉ ra rằng sự thực không đơn giản như thế.

Đăng ngày: 11/03/2026
13 câu hỏi cực phổ biến về thế giới ai cũng tự tin là mình biết tuốt, nhưng thực chất hoàn toàn là lầm tưởng

13 câu hỏi cực phổ biến về thế giới ai cũng tự tin là mình biết tuốt, nhưng thực chất hoàn toàn là lầm tưởng

Những thứ diễn ra trong phim thực chất chẳng giống ngoài đời thực lắm đâu!

Đăng ngày: 11/03/2026
Ảnh vệ tinh cho thấy thủ đô mới nhất trên thế giới đang hình thành

Ảnh vệ tinh cho thấy thủ đô mới nhất trên thế giới đang hình thành

Hình ảnh vệ tinh mới do Đài quan sát Trái Đất của NASA công bố cho thấy thủ đô mới của Indonessia đang nổi lên từ rừng rậm trên đảo Borneo.

Đăng ngày: 11/03/2026
Khoa Học News