Tuần lộc ở Bắc cực không dùng đồng hồ sinh học

Các nhà khoa học thuộc ĐH Manchester, Anh vừa phát hiện ra cơ chế giúp các loài thú ở Bắc Cực thích nghi với diễn biến ngày - đêm bất thường ở vùng cực.

Ở những vùng đất xa xôi ở Bắc cực lạnh giá, ngày và đêm chẳng mang nhiều ý nghĩa. Trong một nửa thời gian trong năm, mặt trời chẳng bao giờ lặn, và nửa còn lại thì ngược lại, mặt trời chẳng bao giờ mọc cả.

Theo nghiên cứu mới đăng trên tờ Sinh học ngày nay, các nhà khoa học thuộc ĐH Manchester vừa chứng minh, loài tuần lộc Bắc Cực đã tự tìm ra được giải pháp để thích nghi với những điều kiện khí hậu khắc nghiệt trên. Chúng đã từ bỏ việc sử dụng đồng hồ sinh học của cơ thể-cơ chế thích nghi với sinh hoạt ngày - đêm ở những sinh vật khác.

Tiến sĩ Andrew Loudon, trưởng nhóm nghiên cứu, phát biểu: "Phát hiện của chúng tôi ngụ ý rằng, sự tiến hóa đã diễn ra bằng cách tắt đi hoạt động của "đồng hồ" trong cơ thể loài tuần lộc này. Nó chẳng giúp ích gì nhiều lắm cho loài vật ở nơi đây, với điều kiện khí hậu khiến chu kì ngày đêm quá khác biệt."

Theo nhóm nghiên cứu, những hooc-môn (như melatonin) điều khiển chu kỳ ngày và đêm, có tác động nhiều nhất tới hệ thống thần kinh và mắt, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì chu kì sinh học của cơ thể.

Không dùng đến đồng hồ sinh học, ngày và đêm không còn ý nghĩa gì lắm với tuần lộc.

Tuy nhiên, chất melatonin này dường như không tìm thấy ở tuần lộc. Các nhà nghiên cứu chỉ ra rằng, mức độ melatonin dường như là bằng hoặc thậm chí là dưới mức có thể phát hiện vào thời gian ban ngày ở những con tuần lộc này. Khi bóng tối xuống, sự tập trung melatonin hoàn toàn chấm dứt; chúng chỉ xuất hiện trở lại vào ban ngày.

Bên cạnh phát hiện của Loudon, một đồng nghiệp của ông ở đại học Tromso, Nauy, Karl-Arne Stokkan còn sử dụng những tế bào da của tuần lộc để nghiên cứu.

Stokkan chỉ ra, những gien vốn vẫn được biết đến như đồng hồ cơ thể không dao động giống như những loài vật khác nhằm giữ nhịp thời gian. "Chúng tôi nghi ngờ rằng, loài tuần lộc hoàn toàn có đầy đủ các loại gien đồng hồ thông thường, nhưng chúng được điều chỉnh theo một cách khác biệt", Stokkan nhận xét.

Nhóm nghiên cứu cũng đặt giả thuyết và tiếp tục nghiên cứu để chứng minh điều tương tự đối với những loài động vật khác tại Bắc Cực, như là một cơ chế thích nghi riêng của chúng với khí hậu ở đó.

TIN CŨ HƠN
Rắn độc bị mất đầu vẫn tự cắn chính mình

Rắn độc bị mất đầu vẫn tự cắn chính mình

Thông thường, một con rắn bị chặt đầu thì các chức năng trên cơ thể nó cơ bản đã ngừng hoạt động nhưng nó vẫn còn một số phản xạ. Điều đó có nghĩa rằng rắn vẫn có khả năng cắn và tiêm nọc độc ngay khi đầu nó đứt lìa khỏi thân.

Đăng ngày: 01/05/2026
Những cặp mắt dị thường của động vật (II)

Những cặp mắt dị thường của động vật (II)

Những tổ chức sinh vật khác nhau tiến hóa để quan sát thế giới theo cách khác nhau, với cấu tạo mắt tối ưu hóa cho các kiểu tồn tại đa dạng.

Đăng ngày: 05/04/2026
Những cặp mắt dị thường nhất của động vật (I)

Những cặp mắt dị thường nhất của động vật (I)

Theo các nhà khoa học, mắt của động vật tiến hóa cách đây khoảng 540 triệu năm như là cơ quan phát hiện ánh sáng giản đơn.

Đăng ngày: 05/04/2026
4 loài rắn cực độc được tìm thấy nhiều nhất ở Fansipan

4 loài rắn cực độc được tìm thấy nhiều nhất ở Fansipan

Một trong số chúng được mệnh danh là "Ông vua săn động vật máu nóng ở Việt Nam". Những loài rắn này đã được nhà nghiên cứu sinh vật rừng dày dặn kinh nghiệm Phùng Mỹ Trung có nhắc tới.

Đăng ngày: 02/04/2026
Xác người đàn ông Indonesia trong bụng trăn dài 7 mét

Xác người đàn ông Indonesia trong bụng trăn dài 7 mét

Dân làng ở Indonesia tìm thấy xác người bạn mất tích sau khi dùng dao rạch bụng con trăn khổng lồ bị bắt ở sau vườn.

Đăng ngày: 29/03/2026
Cá đao - Loài cá tồn tại từ thời tiền sử đến nay

Cá đao - Loài cá tồn tại từ thời tiền sử đến nay

Cá đao (pháp danh khoa học: Pristiformes), là một bộ cá dạng cá đuối, với đặc trưng là một mũi sụn dài ra ở mõm.

Đăng ngày: 27/03/2026
Những loài rắn độc nhất thế giới

Những loài rắn độc nhất thế giới

Thế giới có rất nhiều loài rắn, trong đó có loài vô hại nhưng có những loại cực độc, có thể khiến nạn nhân chết ngay tức khắc khi bị tấn công.

Đăng ngày: 24/03/2026
Khoa Học News