Vật thể “không thể tin nổi” hiện về từ thế giới 10 tỉ năm trước

Các nhà khoa học thậm chí đã vấp phải lầm lẫn lớn khi bắt đầu tìm hiểu về vật thể bí ẩn vừa làm gợn sóng không - thời gian, lóa mắt 2 kính viễn vọng không gian của NASA.

Theo Live Science, vật thể mang tên J221951 là một trong những thứ sáng nhất từng được các nhà thiên văn phát hiện. Nó nằm cách xa Trái đất tận 10 tỉ năm ánh sáng, nhưng vì quá sáng nên ban đầu bị lầm lẫn là một vụ nổ sao cách chúng ta chưa đến 1 tỉ năm ánh sáng.


Ảnh đồ họa mô tả "quái vật vũ trụ" từ thế giới cổ xưa và xa xôi - (Ảnh: ESO).

Trong nghiên cứu mới, các nhà thiên văn học dẫn đầu bởi tiến sĩ Matt Nicholl từ Trường Đại học Queen's Belfast (Anh) đã cố gắng xác định nguồn gốc của ánh sáng chói lòa mà hai kính viễn vọng không gian Hubble và Neil Gehrels Swift của NASA cùng ghi nhận.

Điều ngạc nhiên đầu tiên xảy ra khi các nhà nghiên cứu cố lần theo đường đi của sóng hấp dẫn từ nó, một gợn sóng chuyển động rất nhanh trong không - thời gian.

Giả thuyết ban đầu họ đưa ra là một vụ nổ do 2 sao neutron va chạm. Sao neutron dạng "thây ma" của các ngôi sao khổng lồ và có thể gây ra một vụ nổ "kilonova", sáng hơn siêu tân tinh (supernova) thông thường rất nhiều.

Nhưng nó không thể là kilonova, vì kilonova thường xuất hiện với ánh sáng màu xanh lam, sau đó chuyển sang màu đỏ chỉ sau vài ngày. Vật thể quái dị này xanh trong nhiều tháng, tức nó mạnh, nóng, sáng hơn rất nhiều.

Dữ liệu các tháng sau đó của hai kính viễn vọng NASA tìm ra điểm mấu chốt: Nó thẳng hàng với một thiên hà mờ và xa xôi, nằm cách chúng ta tới 10 tỉ năm ánh sáng.

Khoảng cách này đồng nghĩa ánh sáng từ nó cũng mất xấp xỉ 10 tỉ năm để đi được đến Trái đất, với sai số chút ít do tác động từ các vật thể trên đường đi, tạo thành hình ảnh ghi nhận được.

Nói cách khác, chúng ta đang nhìn xuyên không - thời gian vào một thiên hà tồn tại khi vũ trụ chỉ hơn 1/4 tuổi hiện tại, chứng kiến một sự kiện rực sáng 10 tỉ năm trước.

"Quái vật" rực rỡ đó cuối cùng được xác định là một lỗ đen khổng lồ, vừa trỗi dậy trong một vụ bùng phát dữ dội, nên phát sáng thành một dạng chuẩn tinh. Lỗ đen thường sáng như vậy khi nó may mắn có được một bữa ăn lớn.

Dù nguyên do gì khiến nó phát sáng thì khoảnh khắc ngàn năm có một này đã giúp các nhà khoa học nhìn thấy nó, vì lỗ đen ngủ yên thì hoàn toàn tối đen.

Một lỗ đen "quái vật" như vậy trong vũ trụ sơ khai cũng là một vật thể ngoài mong đợi, phá vỡ lý thuyết lâu đời rằng buổi bình minh của vũ trụ rất đơn điệu.

Nó góp thêm vào các bằng chứng gần đây cho thấy vũ trụ phát triển nhanh đến không ngờ trong vài tỉ năm đầu, nơi thiên hà được ồ ạt sinh ra, va chạm và sáp nhập nhiều lần.

Chính những vụ sáp nhập đó khiến các lỗ đen siêu khối ở trung tâm các thiên hà đó sáp nhập và tạo ra các "quái vật" khổng lồ, giống như Sagittarius A* của Milky Way (Ngân Hà), chính là thiên hà chứa Trái đất, một "người khổng lồ" đã trải qua ít nhất gần 20 lần sáp nhập.

TIN CŨ HƠN
Truyền thuyết về 12 chòm sao

Truyền thuyết về 12 chòm sao

12 chòm sao hoàng đạo và những truyền thuyết về chúng. Bạn có bao giờ tự hỏi những biểu tượng xinh xắn đại diện cho cung hoàng đạo của mình có xuất xứ từ đâu? Biết được bí mật các chòm sao cũng là một cách để hiểu hơn về bản thân và những người xung quanh.

Đăng ngày: 27/02/2026
Tìm hiểu về ngôi sao Thiên Lang (Sirius)

Tìm hiểu về ngôi sao Thiên Lang (Sirius)

Sirius là ngôi sao sáng nhất trên bầu trời đêm với độ sáng biểu kiến bằng -1,47, sáng gần gấp hai lần so với Canopus, ngôi sao sáng thứ hai.

Đăng ngày: 27/02/2026
NASA công bố đoạn video về sự tiến hóa của vũ trụ sau 12 năm

NASA công bố đoạn video về sự tiến hóa của vũ trụ sau 12 năm

Sau hơn 1 thập kỷ quan sát và theo dõi vũ trụ, NASA đã công bố đoạn phim ngắn cho thấy sự tiến hóa bên ngoài không gian, đây thực sự là một nơi rất "bận rộn".

Đăng ngày: 26/02/2026
Bóng ma 11 tỉ năm hiện hình trong bức ảnh

Bóng ma 11 tỉ năm hiện hình trong bức ảnh "bẻ cong" không - thời gian gây choáng váng

Đây là một bóng ma theo nghĩa đen bởi trong thời gian thực thiên hà này có thể đã rất già hoặc không còn tồn tại.

Đăng ngày: 26/02/2026
Cách để

Cách để "thức cả đêm" mà không mệt mỏi theo kinh nghiệm của NASA

Các phi hành gia lẫn vô số chuyên gia, kỹ sư của NASA thường xuyên phải làm việc trong điều kiện căng thẳng và đây là cách để họ vượt qua cơn buồn ngủ.

Đăng ngày: 25/02/2026
20 kính thiên văn chói lòa vì

20 kính thiên văn chói lòa vì "quái vật vũ trụ" vượt thời gian 8,5 tỉ năm

Một trong những tia vũ trụ mạnh mẽ nhất đã được ghi nhận chi tiết bởi hệ thống kính thiên văn tại Trái đất.

Đăng ngày: 25/02/2026
“Xuyên không” 13,5 tỉ năm, kính viễn vọng NASA tìm ra 4 thủy tổ vũ trụ

“Xuyên không” 13,5 tỉ năm, kính viễn vọng NASA tìm ra 4 thủy tổ vũ trụ

Kính viễn vọng không gian tối tân James Webb vừa lập kỷ lục mới khi xác định 4 thiên hà lâu đời nhất từng được biết đến trong vũ trụ, ra đời chỉ sau vụ nổ Big Bang 300 triệu năm.

Đăng ngày: 25/02/2026
Khoa Học News