Khoa Học News

Vụ phóng tên lửa mạnh nhất thế giới ồn đến mức nào?

Vụ phóng tên lửa SLS trong nhiệm vụ Mặt trăng Artemis I của NASA gây ra tiếng ồn lớn hơn còi xe cứu thương ở khoảng cách 5km.


 (Video: Bob Jacobs)

Theo nghiên cứu mới xuất bản trên tạp chí JASA Express Letters, vụ phóng bộ đôi tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) và tàu vũ trụ Orion trong nhiệm vụ Mặt trăng Artemis I của NASA đã tạo ra âm thanh lớn hơn nhiều so với dự đoán, Space hôm 18/2 đưa tin. Nhóm chuyên gia nghiên cứu độ ồn ghi nhận từ 5 micro lắp đặt trong khoảng 1,5 - 5,2km từ Bệ phóng 39B tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, bang Florida. Độ ồn ở mỗi micro đều vượt quá mức được dự đoán.

Động cơ tên lửa tạo ra âm thanh răng rắc do sóng xung kích sinh ra từ các ngưỡng áp suất âm thanh mạnh. Theo đồng tác giả nghiên cứu mới Whitney Coyle, độ ồn của Artemis I ở 5 km có tiếng răng rắc lớn gấp khoảng 40 triệu lần so với một bát ngũ cốc Rice Krispies. Ở khoảng cách này, độ ồn là 129 dB - lớn hơn tiếng còi xe cứu thương hay tiếng cưa máy, đủ để gây hại thính giác.

Độ ồn trên 85 dB có thể dẫn đến mất thính giác vĩnh viễn khi tiếp xúc kéo dài, theo Trung tâm Thính lực Cao cấp thuộc Bộ Quốc phòng Mỹ. Vụ phóng Artemis I chỉ kéo dài vài phút và lần phóng SLS tiếp theo còn ít nhất một năm nữa mới diễn ra.

Một trong những lý do khiến vụ phóng Artemis I tạo tiếng ồn lớn như vậy là sức đẩy cực mạnh của SLS - tên lửa mạnh nhất thế giới từng phóng. Tên lửa cao 98 m này có hai bộ đẩy rắn, kết hợp với tầng lõi tạo ra sức đẩy khoảng 4.000 tấn khi cất cánh.


Tiếng ồn của vụ phóng Artemis I ở cách xa khoảng 5km.

Các kỹ sư NASA đoán trước vụ phóng SLS sẽ rất ồn nên đã đổ 1.700.000 lít nước lên bệ phóng để làm giảm âm thanh. Tuy nhiên, SLS vẫn gây ồn vượt mức mà NASA dự đoán trong một đánh giá sơ bộ trước đó. Tiếng ồn cách địa điểm phóng khoảng 5km cao hơn gần 20 dB so với dự kiến.

"Nghiên cứu này là một bước tiến quan trọng nhưng chúng ta vẫn còn một chặng đường dài để hiểu mọi thứ về quá trình tiếng ồn của tên lửa được tạo ra, lan truyền và cảm nhận", nhà vật lý Kent Gee tại Đại học Brigham Young, tác giả chính của nghiên cứu, nhận định.

TIN CŨ HƠN
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 05/06/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 05/06/2026
Sự thật gây sốc: Loại hành tinh quái vật này là những "cỗ máy thời gian"

Sự thật gây sốc: Loại hành tinh quái vật này là những "cỗ máy thời gian"

Dữ liệu từ NASA và ESA hé lộ một dạng hành tinh khổng lồ, cực đoan mang sức mạnh khiến ngôi sao mẹ nằm cạnh nó hồi xuân và làm sai lệch các phép đo thiên văn.

Đăng ngày: 03/06/2026
Phát hiện siêu Trái đất kim cương có khả năng “tái sinh”

Phát hiện siêu Trái đất kim cương có khả năng “tái sinh”

Nhờ kính viễn vọng James Webb, các nhà thiên văn học phát hiện hành tinh dung nham nóng rực cấu tạo từ kim cương phát triển khí quyển thứ hai sau khi sao chủ phá hủy khí quyển ban đầu.

Đăng ngày: 01/06/2026
Ngọn núi lửa lớn nhất Hệ Mặt trời đang ở đâu?

Ngọn núi lửa lớn nhất Hệ Mặt trời đang ở đâu?

Đỉnh Olympus trên sao Hỏa là ngọn núi lớn nhất trong Hệ Mặt trời và được cho là cao nhất trong số tám hành tinh.

Đăng ngày: 01/06/2026
Bất ngờ phát hiện "Mặt trăng" hoàn toàn mới đang ẩn nấp trong Hệ Mặt trời

Bất ngờ phát hiện "Mặt trăng" hoàn toàn mới đang ẩn nấp trong Hệ Mặt trời

Vệ tinh tự nhiên nhỏ bé được tìm thấy quay quanh một tiểu hành tinh.

Đăng ngày: 01/06/2026
Tháng 1 năm 2023: "Bạn của loài người tuyệt chủng" trở lại sau 50.000 năm

Tháng 1 năm 2023: "Bạn của loài người tuyệt chủng" trở lại sau 50.000 năm

Trên bầu trời Trái Đất tháng 1-2023, lần đầu tiên sau 50.000 năm, một vật thể ma quái có thể được loài người nhìn thấy rõ bằng mắt thường.

Đăng ngày: 01/06/2026
Khoa Học News