Khoa Học News

Vũ trụ nóng lên trong suốt 10 tỷ năm qua

Nhiệt độ trung bình của khí vũ trụ tăng gấp hơn 10 lần trong 10 tỷ năm qua, hiện đạt khoảng 2 triệu độ C.

Các chuyên gia từ Đại học Bang Ohio, Viện Vật lý và Toán học Vũ trụ Kavli, Đại học Johns Hopkins và Viện Vật lý thiên văn Max Planck cho rằng vũ trụ đang nóng lên, Science Daily hôm 10/11 đưa tin. Nghiên cứu mới đăng trên tạp chí Astrophysical Journal.


Nhiệt độ trung bình của khí vũ trụ tăng hơn 10 lần trong khoảng 10 tỷ năm. (Ảnh: NASA).

"Phép đo đạc mới của chúng tôi góp phần xác nhận nghiên cứu của Jim Peebles, chủ nhân giải Nobel Vật lý 2019, người trình bày giả thuyết về sự hình thành của các cấu trúc quy mô lớn trong vũ trụ", Yi-Kuan Chiang, tác giả chính của nghiên cứu, chuyên gia tại Trung tâm Vũ trụ học và Vật lý hạt thiên văn thuộc Đại học bang Ohio, cho biết.

Cấu trúc quy mô lớn của vũ trụ là những cấu trúc thiên hà và cụm thiên hà với quy mô lớn hơn thiên hà đơn lẻ. Chúng hình thành nhờ quá trình sụp đổ hấp dẫn của vật chất tối và khí. "Khi vũ trụ tiến hóa, lực hấp dẫn kéo vật chất tối và khí trong không gian vào các thiên hà và cụm thiên hà. Sự lôi kéo này dữ dội đến mức ngày càng có nhiều khí bị sốc và nóng lên", Chiang giải thích.

Nhóm nghiên cứu sử dụng phương pháp mới cho phép họ ước tính nhiệt độ của khí vũ trụ cách xa Trái đất, nghĩa là cổ xưa hơn, và so sánh với khí gần Trái đất "trẻ trung" hơn. Qua đó, các nhà khoa học xác nhận vũ trụ đang nóng lên do sự sụp đổ hấp dẫn của các cấu trúc vũ trụ. Tình trạng này có thể vẫn tiếp diễn trong tương lai.

Để tìm hiểu nhiệt độ vũ trụ thay đổi như thế nào qua thời gian, nhóm nghiên cứu sử dụng dữ liệu về ánh sáng do kính viễn vọng không gian Planck và trạm quan sát Sloan Digital Sky Survey thu thập. Họ tổng hợp dữ liệu từ hai nguồn này rồi ước tính khoảng cách giữa những luồng khí nóng ở gần và xa Trái đất nhờ hiện tượng dịch chuyển đỏ.

Ánh sáng mà con người nhìn thấy từ những vật thể cách xa Trái đất cổ xưa hơn ánh sáng ta thấy từ vật thể gần Trái đất. Nguyên nhân là ánh sáng từ vật thể xa phải vượt qua quãng đường dài hơn để tới thế giới của con người. Dựa vào thông tin này và phương pháp ước tính nhiệt độ từ ánh sáng, nhóm nghiên cứu đo đạc nhiệt độ trung bình của khí trong vũ trụ sơ khai, nghĩa là luồng khí bao quanh những vật thể ở xa, và so sánh với nhiệt độ trung bình của luồng khí gần Trái đất. Kết quả là khí vũ trụ ngày nay đạt mức nhiệt khoảng 2 triệu độ C, gấp hơn 10 lần nhiệt độ trung bình của khí khoảng 10 tỷ năm trước.

Vũ trụ ấm lên do quá trình hình thành tự nhiên của thiên hà và cấu trúc khác, không liên quan đến sự ấm lên của Trái đất, Chiang cho biết. "Những hiện tượng này xảy ra ở quy mô rất khác nhau. Chúng hoàn toàn không liên quan", ông nói.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Phát hiện "mưa sắt" kỳ lạ trên một ngoại hành tinh

Phát hiện "mưa sắt" kỳ lạ trên một ngoại hành tinh

Một nhóm các nhà thiên văn học quốc tế đã phát hiện ra một ngoại hành tinh cách Trái đất rất xa thường xuyên diễn ra “mưa sắt” kì lạ.

Đăng ngày: 03/10/2026
Kết cục diệt vong nếu Mặt trời nhỏ hơn Trái đất

Kết cục diệt vong nếu Mặt trời nhỏ hơn Trái đất

Nếu Mặt Trời nhỏ hơn Trái Đất, Hệ Mặt trời của chúng ta sẽ trải qua một cuộc đại cải tạo hoàn toàn và sự sống trên Trái Đất sẽ rất khác so với hiện tại.

Đăng ngày: 27/09/2026
Siêu trăng là gì?

Siêu trăng là gì?

Ngoài hiện tượng Siêu trăng - Mặt Trăng trông lớn hơn và sáng hơn bình thường, còn có nhiều hiện tượng đặc biệt khác khiến kích thước, độ sáng hay màu sắc Trăng thay đổi.

Đăng ngày: 25/09/2026
10 ngôi sao sáng nhất trên bầu trời

10 ngôi sao sáng nhất trên bầu trời

Vào đầu những đêm trời mùa đông, mùa xuân, khi nhìn lên bầu trời dày đặc những vì sao, ở bầu trời hướng chếch về phía Bắc có một hằng tinh sáng suốt cả ngày, đó chính là sao Thiên Lang

Đăng ngày: 23/09/2026
Tìm hiểu về hiện tượng Nhật thực và Nguyệt thực

Tìm hiểu về hiện tượng Nhật thực và Nguyệt thực

Trong bài viết dưới đây, chúng ta cùng tìm hiểu xem hiện tượng Nhật Thực, Nguyệt Thực là gì? Tại sao nó lại được những người yêu thích thiên văn học quan tâm đến vậy.

Đăng ngày: 21/09/2026
Cách NASA chọn phi hành gia: Loại 99,9% ứng viên để tìm người xuất chúng, tỷ lệ chọi 1:1500

Cách NASA chọn phi hành gia: Loại 99,9% ứng viên để tìm người xuất chúng, tỷ lệ chọi 1:1500

Tiêu chí NASA đặt ra những năm trước đây, cho đến thời điểm hiện tại, vẫn gây ra được tiếng vang, nhất là khi Mỹ sắp thực hiện chuyến bay lên mặt trăng vào năm 2024.

Đăng ngày: 13/09/2026
Hố đen lớn gấp 100 tỷ lần Mặt trời có thể tồn tại

Hố đen lớn gấp 100 tỷ lần Mặt trời có thể tồn tại

Các nhà nghiên cứu dự đoán hố đen có thể phát triển tới khối lượng siêu lớn, góp phần hé lộ bí ẩn về vật chất tối.

Đăng ngày: 08/09/2026
Khoa Học News