Xem công nghệ tạo hình "ảnh nhảy múa" đầu tiên trong lịch sử loài người

Thiết bị này cho phép người xưa được "xem phim" ngay cả khi phim chưa được phát minh ra.

Thiết bị tạo "hình ảnh nhảy múa" đầu tiên của loài người

Chắc các bạn đã quá quen thuộc với những bức ảnh mang định dạng GIF (Graphics Interchange format - định dạng trao đổi hình ảnh), hay còn gọi tắt là "ảnh động".

Nhưng bạn có biết, những bức hình động đầu tiên thực chất đã ra đời từ cách đây hơn 180 năm bằng một dụng cụ đặc biệt - chiếc đĩa phenakistoscope. Bằng cách vận dụng ảo ảnh thị giác, chiếc đĩa này đã giúp cho chúng ta được "xem phim" ngay tại thời điểm phim còn chưa xuất hiện.


Phenakistoscope
là một chiếc đĩa do nhà vật lý học người Bỉ - Joseph Plateau phát minh - dựa trên lý thuyết "Quán tính thị giác" - Persistence of Vision principle.


Theo lý thuyết, "quán tính thị giác" là một loại ảo ảnh thị giác xảy ra do mắt người không tiếp nhận kịp thông tin hình ảnh. Khi nhiều hình ảnh rời rạc được đưa vào một khung hình chuyển động nhanh, chúng ta sẽ nghĩ rằng bức hình đang chuyển động.


Lý thuyết "quán tính thị giác" đã sớm được phát hiện từ thời Hy Lạp cổ đại bởi nhà toán học lỗi lạc Euclid, sau đó được đưa ra trong một thí nghiệm của Newton trong thế kỷ XVII.


Tuy nhiên phải đến năm 1829, hiện tượng này được xác nhận bởi Josph Plateau. 3 năm sau đó, ông chế tạo chiếc đĩa Phenakistoscope.


Chiếc đĩa này được thiết kế có thể quay được. Xung quanh tâm đĩa là những hình vẽ cách đều nhau, được chia cắt bởi các khe hở. Các hình vẽ diễn tả một chuỗi những hành động liên tiếp.


Người xem sẽ nhìn hình ảnh phản chiếu trong gương qua khe hở để thấy hình ảnh chuyển động. Các khe hở hoạt động như một màn chập, khiến hình ảnh bị cắt đoạn. Tuy nhiên, do tốc độ quay của đĩa nhanh, mắt chúng ta đã tiếp nhận hình ảnh từ trạng thái tĩnh sang động.


Chiếc đĩa phenakistoscope đã nổi tiếng toàn châu Âu trong khoảng giữa thế kỷ XIX - trước thời điểm phát minh ra máy quay phim gần một thế kỷ. Điều này có nghĩa, người xưa đã được "xem phim" từ trước khi phim được phát minh ra.


Lý thuyết về "quán tính thị giác" sau này cũng được ứng dụng trong ngành công nghiệp điện ảnh. Những thước phim đầu tiên có tốc độ khoảng 16 khung hình/s (16 frames per second).

Video sau đây sẽ giúp bạn có cái nhìn rõ hơn những chiếc đĩa phenakistoscope - dụng cụ giúp chúng ta xem phim ngay từ khi phim chưa xuất hiện.

TIN CŨ HƠN
Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Thử giải bài toán khiến 98% người trên thế giới bó tay

Bài toán "Ai giữ cá" tưởng chừng đơn giản nhưng khiến không ít người phải chào thua trước Einstein.

Đăng ngày: 10/03/2026
Giải mã sự thành công của Israel và người Do Thái

Giải mã sự thành công của Israel và người Do Thái

Thành công của người Do Thái nhiều người đã biết, đã nghe từ lâu và có thể kể cả ngày, cả tháng cũng không hết.

Đăng ngày: 10/03/2026
Kinh ngạc 13 sự thật khó tin tưởng chừng như hoang đường

Kinh ngạc 13 sự thật khó tin tưởng chừng như hoang đường

Thiên nhiên, con người và động vật trên thế giới luôn ẩn chứa những sự thật làm chúng ta không khỏi ngạc nhiên.

Đăng ngày: 09/03/2026
Thời gian thực sự có thể quay ngược hay không?

Thời gian thực sự có thể quay ngược hay không?

Chúng ta luôn mong muốn có thể quay ngược thời gian để sữa chữa một lỗi lầm, để trải nghiệm lại những kỷ niệm xưa.

Đăng ngày: 03/03/2026
Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Ngồi đâu trên máy bay an toàn nhất?

Nếu di chuyển bằng máy bay, bạn có biết ghế ngồi nào là an toàn nhất? Các chuyên gia chỉ ra rằng có một số chỗ trên máy bay có tỷ lệ sống sót cao nhất.

Đăng ngày: 29/01/2026
Vì sao người Do Thái thông minh nhất thế giới?

Vì sao người Do Thái thông minh nhất thế giới?

Từ ngàn xưa, người Do Thái đã xem tri thức là loại vốn đặc biệt vì có thể sinh ra vốn và của cải, lại không bị cướp đoạt được.

Đăng ngày: 08/01/2026
12 con Giáp từ đâu ra?

12 con Giáp từ đâu ra?

Ai nghĩ ra 12 con vật (Tý, Sửu, Dần, Mão…) của âm lịch? Con rồng có thật hay không? Giờ tính theo can chi có liên quan gì đến 12 con vật?

Đăng ngày: 22/12/2025
Khoa Học News